Elektron qurulmalarni loyihalash va konstruksiyalash



Download 1,83 Mb.
bet1/8
Sana01.07.2022
Hajmi1,83 Mb.
#724038
  1   2   3   4   5   6   7   8


ISLOM KARIMOV NOMIDAGI
TOSHKENT DAVLAT TEXNIKA UNIVERSITETI


ELEKTRONIKA VA AVTOMATIKA FAKULTETI ELEKTRON APPARATLARNI ISHLAB CHIQARISH YO‘NALISHI





ELEKTRON QURULMALARNI LOYIHALASH VA KONSTRUKSIYALASH” fanidan


Laboratoriya ish № 1.


MAVZU: Shifratorlarni tadqiq etish.

Guruh: 151-19 EAICHT
Bajardi: Abdulloyev A Tekshirdi: Abduxakimov Sh

TOSHKENT 2022
Laboratoriya ish № 1.
Mavzu: Shifratorlarni tadqiq etish.
Ishning maqsadi: shifratorlarning ishlash prinsiplari bilan tanishish. Ular haqida tushunchaga ega bo`lish va koderlarning chinlik jadvallarini o`rganib chiqish.
Hisobot mazmuni
Talabalar yuqorida keltirilgan nazariy ma'lumotlarni o'qib o'rganib qisqacha xullosa va nazorat savollariga yozma ravishda javoblar yozib hisobot tayorlaydilar.
Nazorat savollari:
1. Shifratorlarning ishlash prinsiplarini aytib bering?
2. Shifratorlarning chinlik jadvalini tushuntirib bering?
3. 4. Raqamli indikatorni boshqaruvchi shifrator sxemasini chizib bering?

1. Shifrator (CD- coder) - kirish yo`lidagi birlik signalni n razryadli ikkilik kodga aylantiradigan EHM ning aniq uzelidir.


Boshqacha qilib aytganda shifrator 10-lik kodni 2-lik kodga aylantirib berish uchun xizmat qiladigan operatsion elementdir. Shuning uchun shifratorlar raqamli texnikaning va EHMlarning kiritish qurilmalarida o`nlik kodlarni ikkilik kodlarga o`zgartirishda keng qo`llaniladi.
Shifratorning kirish va chiqish yo`llari soni m=2n munosabat bilan belgilanadi.
Shifratorni ishlash printsipini ko`rib chiqamiz. Unda kirish signallari sifatida x ,...,x ikkilik o`zgaruvchilar qatnashadi. Ular mos ravishdagi klavishalarni bosganda paydo bo`ladi. Quyida shifratorning o`tish jadvalini keltiramiz.
2. Shifratorning chinlik jadvali
16.1-jadval
O`nlik son Kirish kodi Chiqish kodi
X4 X3 X2 X1 X0 Y2 Y1 Y0
* 0 0 0 0 0 0 0 0
0 0 0 0 0 1 0 0 0
1 0 0 0 1 0 0 0 1
2 0 0 1 0 0 0 1 0
3 0 1 0 0 0 0 1 1
4 1 0 0 0 0 1 0 0

Unda o`zgaruvchilar mustaqil hisoblanadi va 25+1=32+1=33 kombinatsiyani qurish imkonini beradi. Lekin, ikki va undan ortiq klavishalarni bosishni ta'qiqlovchi chegara qo`yilganda, unda 32-tadan 6-ta mumkin bo`lgan kirish kombinatsiyalari qoladi. Bunday mos chegaraga kirish kodi "n -dan 1" yoki unitar deyiladi. Jadvalda bosilgan klavishaga "1" va bosilmagan klavishaga "0" mos keladi. Jadvaldan ko`rinib turibdiki, agar "1" x1 yoki x3 kirish yo`lida paydo bo`lsa, y ikkilik o`zgaruvchi "1" qiymatini qabul qiladi. Qolgan barcha kombinatsiyalarda y =0 bo`ladi, ya'ni mantiqiy tilda:


y = x + x =
Xuddi shunday:
y = x + x = ;
y = x
Ushbu tengliklar asosida shifratorni "YoKI" bazisida (pastki rasmda), shuningdek "VA" bazisida qurish mumkin.
3. Ayrim hollarda bir necha klavisha bir vaqtda bosilganda, shifrator maksimal nomerga ega bo`lgan klavishani tanlaydigan sxemani qo`llash talab etiladi. Bunday shifrator prioritetli shifrator deb ataladi. U "n-dan x-ning" o`zgarishini 8421 kodga aylantiradi.
Pastdagi prioritetli shifratorning o`tish jadvali keltirilgan. Unda maksimal nomerli kirishdagi o`zgaruvchi maksimal prioritetga ega, "1"-dan o`ngdagi dioganalda kirishdagi o`zgaruvchilar qiymati - chiqish kodini aniqlamasligi kerak.
Prioritetli shifratorning o`tish jadvali
1.2 - jadval.
O`nlik son Kirish kodi Chiqish kodi
F4 F3 F2 F1 F0 Y2 Y1 Y0
* 0 0 0 0 0 0 0 0
0 0 0 0 0 1 0 0 0
1 0 0 0 1 * 0 0 1
2 0 0 1 * * 0 1 0
3 0 1 * * * 0 1 1
4 1 * * * * 1 0 0

Prioritetli shifratorni oddiy shifrator asosida VA qurish mumkin. Buning uchun oldindan "5-dan X" kirish kodini x ,..., x orqali "5-dan 1" kodiga o`zgartirish kerak. Kirishdagi o`zgaruvchi F maksimal prioritetga ega, ya'ni boshqa o`zgaruvchilarga bog`liq emas. Shuning uchun F = x . Har qanday boshqa chiqishdagi o`zgaruvchi x "1" qiymatini qabul qiladi, agarki birorta VA katta kirish yo`liga F , j = (i + 1),3 mantiqiy "1" berilmagan holda F = 1 bo`lgan taqdirda. Ya'ni:


x = F ;
4. Ko`rsatilgan algoritmni amalga oshiruvchi parallel prioritetli shifratorning sxemasi quyidagi ko`rinishga ega:
Ushbu sxemaning afzallik tomoni, barcha kirish yo`llaridagi signal tarqalishini bir xil saqlab turishdir. Kamchiligi esa, ko`p kirish yo`liga ega bo`lgan "YoKI-EMAS" elementlarini qo`llanilishining majburligidir.
1.1-rasm. Shifratorga misol sifatida to`qqizta .kirish yo`liga ega bo`lgan prioritetli shifrator K555IV3 standart mikrosxema misol bo`ladi.


ISLOM KARIMOV NOMIDAGI
TOSHKENT DAVLAT TEXNIKA UNIVERSITETI


ELEKTRONIKA VA AVTOMATIKA FAKULTETI ELEKTRON APPARATLARNI ISHLAB CHIQARISH YO‘NALISHI





ELEKTRON QURULMALARNI LOYIHALASH VA KONSTRUKSIYALASH” fanidan


Laboratoriya ish № 2.
MAVZU: Deshifratorlarni tadqiq etish.

Guruh: 151-19 EAICHT
Bajardi: Abdulloyev A Tekshirdi: Abduxakimov Sh
TOSHKENT 2022

Download 1,83 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5   6   7   8




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish