Adabiy-nazariy qarashlar mumtoz Sharq adabiyotining takribiy qismi sifatida



Download 25,23 Kb.
bet1/8
Sana01.08.2021
Hajmi25,23 Kb.
#135133
  1   2   3   4   5   6   7   8
Bog'liq
Adabiyot nazariyasi 1-amaliy
ABU NASR FAROBIYNING ILMIY ME`ROSI, ABU NASR FAROBIYNING ILMIY ME`ROSI, ABU NASR FAROBIYNING ILMIY ME`ROSI, Pedagogik, ABU NASR FAROBIYNING ILMIY ME`ROSI, ABU NASR FAROBIYNING ILMIY ME`ROSI, ABU NASR FAROBIYNING ILMIY ME`ROSI, ABU NASR FAROBIYNING ILMIY ME`ROSI, Документ Microsoft Word, Документ Microsoft Word, Документ Microsoft Word, Документ Microsoft Word, Документ Microsoft Word, Документ Microsoft Word, Документ Microsoft Word

Adabiy-nazariy qarashlar mumtoz Sharq adabiyotining takribiy qismi sifatida.

Mumtoz Sharq adabiyotshunosligida, jumladan, o'zbek adabiyotshunosligida adabiyot nazariyasining bir qator masalalari ancha keng o'rganilgan. Bunday masalalar sirasiga ilmi aruz (Navoiy, Bobur), ilmi qofiya, ilmi badia (Atoulloh Husayniy) kabilarni kiritish mumkin. Ko'rib turganimizdek, bu masalalar adabiyotshunoslikning bir qismi – poetika doirasi bilan cheklangan edi. Sharqda "muallimi soniy" deb ulug'lanuvchi Forobiy esa yunon faylasufi Arastu ta'sirida va bevosita uning asarlarini sharhlash jarayonida badiiy adabiyot spetsifikasi(mohiyati) masalalariga e'tibor qilgan edi. Biroq mumtoz adabiyotshunoslikda adabiyot nazariyasi ham muayyan bir tizim holiga kelmagan, tatbiqiy harakterdagi hodisa edi. O'zbek adabiyotshunosligida adabiyot nazariyasining alohida tarmoq sifatida shakllanishi ham XX asrda amalga oshdi. O'zbek adabiyotshunosligining ilk nazariyotchilari sifatida A.Fitrat, A.Sa'diylarni ko'rsatish mumkin. Adabiyotshunosligimizning keyingi taraqqiyoti davomida I.Sulton, N.Shukurov, L.Qayumov, B.Sarimsoqov, B.Nazarov, T.Boboyev kabi qator nazariyotchi olimlarning tadqiqotlari adabiy-nazariy tafakkur rivojiga sezilarli hissa bo'lib qo'shildi.

Ma’lumki, Sharq mumtoz poetikasi keng qamrovli tushuncha, u arab, fors va turk tilidagi manbalar bilan cheklanmay hind, xitoy, yapon, koreys kabi o’nlab xalqlar adabiy-nazariy tafakkuri tajribalarini ham o’z ichiga oladi. Qadimgi Sharq mumtoz adabiyotshunosligida adabiy-tanqidiy fikrlar sinkretik tarzda (narsaning dastlabki, bir-biridan ajralmagan, qorishiq holati)da mavjud bo’lgan. “Shu tufayli o’tmishda” adabiy-tanqidiy qarashlar, she’r va shoirlik haqidagi mulohazalar tarixiy yodnomalarda, esdalik tipidagi asarlarda, devonlarga yozilgan debochalarda, manoqib holatlarda, kichik lirik janrlardagi asarlarda, dostonlarning maxsus boblarida, tazkiralarda, aruz, qofiya, badeye’ va sonoye’ga doir risolalarda, ba’zan esa umuman ilmi adab deb atalmish ilmlar turkumiga bag’ishlangan kitob va lug’atlarda bayon etilgan. Ularni quyidagicha shakllarga bo’lish mumkin:


Download 25,23 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5   6   7   8




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
axborot texnologiyalari
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
guruh talabasi
O’zbekiston respublikasi
nomidagi toshkent
o’rta maxsus
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
rivojlantirish vazirligi
pedagogika instituti
Ўзбекистон республикаси
tashkil etish
haqida tushuncha
таълим вазирлиги
vazirligi muhammad
O'zbekiston respublikasi
toshkent davlat
махсус таълим
respublikasi axborot
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
vazirligi toshkent
saqlash vazirligi
fanidan tayyorlagan
bilan ishlash
Toshkent davlat
sog'liqni saqlash
uzbekistan coronavirus
respublikasi sog'liqni
coronavirus covid
koronavirus covid
vazirligi koronavirus
qarshi emlanganlik
covid vaccination
risida sertifikat
sertifikat ministry
vaccination certificate
Ishdan maqsad
fanidan mustaqil
matematika fakulteti
o’rta ta’lim
haqida umumiy
fanlar fakulteti
pedagogika universiteti
ishlab chiqarish
moliya instituti
fanining predmeti