2 I. Bob. Yuqori sinf о‘quvchilariga gandbol darslarini о‘tkazish


Tо‘pni egallash texnikasiga о‘rgatish



Download 1,89 Mb.
bet7/19
Sana16.04.2022
Hajmi1,89 Mb.
#557737
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   19
Bog'liq
8-9 sinflarda qо‘l tо‘pi darslarini о‘tkazish

Tо‘pni egallash texnikasiga о‘rgatish
Tо‘pni ilish. Sheriklardan tо‘pni ilishga kirishdan oldin tо‘pning vazniga, shakliga, qattiq yoki yumshoqligiga kо‘nikma hosil qiluvchi quyidagi mashqlardan foydalanish mumkin:

  1. Oldinga tо‘pni tashlab uni yerga tushirmasdan ilib olish.

  2. Tо‘pni oldinga tashlab uni yerga sapchigandan sо‘ng ilib olish.

  3. Tо‘pni о‘ng qо‘lda tashlab, chap qо‘l bilan ilib olish.

  4. Tо‘pni boshdan, yelkadan, oyoq orasidan tashlab uni ilib olish.

  5. Baravariga ikki tо‘pni tashlash va ularni ilib olish.

Shug‘ullanuvchi yordamchi mashqlarni bajarishda tо‘pni о‘ziga qulay usullar bilan ilishi mumkin. Uning oldiga qо‘yiladigan vazifa – tо‘pni ilib olgandan sо‘ng boshqa о‘yin harakatlarini bajarishga tayyor turishidir.Shundan sо‘ng tо‘pni ilish usulini о‘rgatishga kirishiladi. Sheriklardan biri tо‘pni uzatadi, ikkinchisi esa uni aniq bir usulda (yuqoridan, yondan, pastdan) ilishga intiladi. Buning uchun tо‘p har xil trayektoriyada uzatilishi lozim, Avval joydan turib, sо‘ng yurish holatida va yugurish holatida ikki qо‘llab va oxiri bir qо‘llab ilish о‘rgatiladi.
Tо‘pni ilish uzatish bilan birga о‘rgatilsa samarali bо‘ladi. Mashqlarni tanlashda ilish sharoitini muntazam qiyinlashtirib borish lozim.
Tо‘pni uzatish. Tо‘pni uzatishni о‘rgatishdan avval uni tо‘g‘ri ushlashga о‘rgatish kerak. Buning uchun tо‘p vazni va hajmi shug‘ullanuvchilar yoshi va jinsi bilan о‘zaro mos bо‘lmog‘i kerak.
Tо‘pni ushlashda kaftlar bо‘sh holatda, barmoqlar erkin “optimal” harakatda bо‘lishi lozim. Bunday malakani hosil qilish uchun quyidagi mashqlardan foydalaniladi:

  1. Qо‘llarni oldinda tutib bir qо‘ldan ikkinchi qо‘lga barmoqlar yordamida tо‘p uzatish..

  2. Joyda turib yurgan va yugurgan holdan bir qо‘ldan ikkinchi qо‘lga gavda atrofidan tо‘p uzatish.

  3. Tо‘pni bir va ikki qо‘lda tutib har xil tomonlarga: oldinga, yonga hamla qilish.

  4. Joyda turib yurgan va yugurgan holatdi tо‘pni uzatish va otishni “Imitatsiya” qilish.

О‘rgatishni yuqoridan qо‘lni siltab tо‘p uzatishdan boshlash kerak. Devorda belgilangan nishondan 3-4 m masofada qо‘llar yuqoriga kо‘tarilib, har xil oyoqlar oldinga qо‘yilib va 3 qadamdan sо‘ng tо‘p uzatiladi. Keyinchalik sheriklar bir-biriga qarama-qarshi turib tо‘p uzatishlarni bajaradi.
Bir qadamdan sо‘ng maydondan sapchitib, kamalaksimon “trayektoriya”da tо‘p uzatishlar.
U yoki bu usuldagi tо‘p uzatishlarni о‘rgaishda shug‘ullanuvilarga tushuntirilgandan sо‘ng, ular mashqlarni mustaqil bajarishga kirishadi. О‘qituvchi shug‘ullanuvilarning dastlabki holatini qо‘l va oyoq, gavda holatining tо‘g‘riligini nazorat qiladi va xatolarini tо‘g‘rilaydi.
Tо‘p uzatishni uzoq vaqt bir joyda turib takomillashtirish mumkin emas. Asosiy holat о‘zlashtirilgandan sо‘ng, darhol harakatda tо‘p uzatishga о‘tmoq lozim. Avval bir о‘yinchi tо‘p uzatishni joyida mashq qilsa, ikkinchisi harakatda bajaradi. Shundan sо‘ng har ikkala о‘yinchi harkatada bajaradi. Shundan sо‘ng har ikkala о‘yinchi harkatda tо‘p uzatishni о‘zlashtiradi.
Asosan о‘rgatish jarayonida mashq va usullarni soddalashtirib, ularni keyinchalik murakkablashtirishga amal qilmoq kerak.
Mashqlarni tashkil etishda har xil saflardan: qarama-qarshi qatorlardan, sherengelardan, aylanmalardan, uchburchakdan, kvadrat va boshqlardan foydalaniladi. Saflar tuzilishi shug‘ullanuvchilar soni va beriladigan mashqlar xususiyatiga bog‘liq bо‘ladi. Shug‘ullanuvchilar mashqlarni avval bir joyda turib, sо‘ng har xil yо‘nalishda harakat bajaradi. Bola organizmining rivojlanishi tо‘lqinsimon kechadi. Keskin о‘tish davri energetik va almashuv jarayonlari bilan bog‘lanib, о‘sish davrini sekinlashtirib, massa (og‘irlik)ning oshishi va differensiyalashga olib keladi.
Pedagogik praktikada yoshning quyidagi davriyligi mavjud.
4 yoshdan 7 yoshgacha –maktabgacha bо‘lgan yosh;
7 yoshdan 11 yoshgacha –kichik maktab yoshi;
11 yoshdan 15 yoshgacha –о‘rta maktab yoshi;
16 yoshdan 18 yoshgacha – katta maktab yoshi.
Shaxsning xissiy – ruxiy shakllanishida, aloxida organlarning funsional xarakati va tuzilishida xar bir yosh о‘zining xususiyatlariga egadir.
Qо‘l tо‘pi bо‘yicha mashg‘ulotlar kichik maktab yoshida boshlanadi. Bu yoshda yosh sportchilarning muskul kuchlari yetarli rivojlanmagan bо‘lib, xarakatlar koordinatsiya va aniqlik darajasi pastroq bо‘ladi.
Jismoniy mashqlar xar xil sharoitlarda shug‘ullanayotgan yosh qо‘l tо‘pchi uchun muximdir, mashqlar sport zalida, uy sharoitida, xovlida va xokazo joylarda о‘tkazilishi mumkin. Lekin bu о‘yinlarning chegarasi bо‘lishi kerak.[9.10.]
О‘z imkoniyatlari doirasidan chiqib ketmaslik kerak. Bо‘lg‘usi qо‘l tо‘pchi –kuchli va bardoshli sportchidir, u xar qanday jismoniy va ruxiy qiyinchiliklarga chidaydi. Xar tomonlama jismoniy tayyorgarlik orqali yukori sport chо‘qqilariga erishish mumkin.
Jismoniy tayyorgarlik insonning qо‘yidagi fazilatlarini rivojlantiradi: bu-kuch, chidamlilik, tezkorlik, olshirlik, egiluvchanlik.
Bu xususiyatlarni rivojlantirishni biz bir vaqtda boshlashimizdan qat’iy nazar, bu mashµlarni yoshga qarab о‘tkazishni qoidalari bor. Ushbu jadvalda shu xususiyatlarni kо‘p yillik sport mashqlari natijasida qanday bо‘lishini kо‘rishingiz mumkin.

xususiyatlar

YO sh i

10-12

13-14

15-16

17-18

8 yil mobaynida

kuch

10%

15%

20%

25%

17,50%

Chidam sabot

10%

15%

20%

20%

16,25%

Tezkorlik

30%

25%

25%

30%

27,50%

Og‘irlik

30%

25%

25%

15%

23,75%

Egiluchanlik

20%

20%

10%

10%

15,00%

Yosh qо‘l tо‘pchilardagi jismoniy xususiyatlarni rivojlanishini kо‘rib chiqamiz (kichik maktab yoshidagi bolalar misolida).
Birinchi xususiyat- bu kuchdir. Inson kuchini tashqi qarshilikni yenga oladigan tomondan hamda muskul kuchlari orµali amalga oshiriladigan jarayon deb tushunish mumkin. Mashqlar natijasida muskullarning rivojlanib borish faoliyatini kuchning asosiy faktoridir. Kuch tayyorgarligi uchun har xil maxsus mashqlar albatta zarur.



Download 1,89 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   19




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish