Jalol To‘rabekovich Ro‘zimurodov – Samarqand kasbga o‘qitish markazi katta o‘qituvchisi Тақризчилар: S. Q. Axrorov



Download 1.03 Mb.
bet12/16
Sana31.10.2020
Hajmi1.03 Mb.
1   ...   8   9   10   11   12   13   14   15   16



Baholash tartibi.



Mezon

Baholash tartibi

To’liq

Yaxshi

Qoniqarli

Yo-

mon

Jami

Fikr mulohaza


Natijalarni baholash

Olingan natijalar

30
















Zanjirni tuza olishi va tushunishi

15
















Nazorat savollari

15
















Ishni baholash

Asboblarning ishlatilishi

10
















Ishga munosabat

10
















Maxsus ish kiyimi

10
















Vaqt

Talab qilingan vaqt

10
















Umumiy ball

100

















9-TAJRIBA. MAXSUS (EKSKLUZIVE) YOKI ELEMENTI

Tajriba maqsadi


VA, YOKI, EMAS VAEMAS elementlaridan foydalanib XOR elementini tuzish va va integrallashgan XYOKI elementi.

Qisqacha nazariya


Ekskluzive YOKI elementi (XOR) YOKI elementining modifikatsiyasidir. Agar bir KIRISH ga HIGH berilsa, CHIQISH ham HIGH bo’ladi, biroq ikki KIRISH ga ham HIGH yoki LOW berilsa, chiqishda LOW paydo bo’ladi.





Ekskluzive YOKI elementining mantiqiy ifodalanilishi

Ekskluzive YOKI elementi chinlik jadvali

KIRISH

CHIQISH

A

B

C

0

0

1



1

0

1

0



1

0

1

1



0


XYOKI elementi ikki kirishidan bittasi LOW yoki HIGH bo’lsa, ya’ni istalgan bir kirishi ikkinchisidan farq qilsa, unda chiqishda doimo HIGH bo’ladi.

Tajribani bajarish tartibi


XYOKI elementi zanjirini tuzing.

A. IMS ni tayyorlash ; TTL 7404, TTL 7408, TTL 7432

B. Quyidagi zanjirni yig’ing.


C. SW1 va SW2 kirishlarni o’zgartiring va L(a) LED diod holatini kuzating, natijalarni 7.1-jadvalga kiriting.
XOR funksiyasidan foydalanib VA-EMAS elementini tuzish.

A. IMS ni tayyorlash: 2 KIRISH VA-EMAS elementi TTL 7400

B. Quyidagi zanjirni yig’ing.



C. SW1 va SW2 kirishlarni o’zgartiring va L(c) LED diod holatini kuzating, natijalarni 7.2-jadvalga kiriting.

D. Olingan natijalarni XYOKI elementi chinlik jadvali bilan solishtiring.

Tajriba tastig’i









  1. =

=

=

=

= A+B

Integrallashgan XYOKI elementi

A. IMS ni tayyorlash : 2 KIRISH XYOKI elementi TTL 7486

B. Quyidagi zanjirni yig’ing.



C. SW1 va SW2 kirishlar holatini o’zgartirib, L(a) holatini tekshiring va natijani yozib oling va 7.3-jadvalga kiriting.

D. XYOKI elementi uchun chinlik jadvalini solishtiring.

Dasturlashgan inverterlovchi XYOKI elementi

A. SW2 kirishda LOW mantiqiy signalni o’rnating.

B. SW1 kirishda HIGH mantiqiy signalni o’rnating.

C. SW1 kirishni va L(a) chiqishni tekshiring.

D. SW2 kirishda HIGH mantiqiy signalni o’rnating.

E. SW1 kirishda avval HIGH keyin LOW mantiqiy signalni o’rnating.

F. SW1 kirish va L(a) chiqishlarni tekshiring.
Tajriba natijalari

7.1-Jadval. amali uchun chinlik jadvali.

KIRISH

CHIQISH

B=SW2

A=SW1

L=

0

0




0

1




1

0




1

1





7.2-Jadval. amali uchun chinlik jadvali.

KIRISH

CHIQISH

B=SW2

A=SW1

L=

0

0




0

1




1

0




1

1





7.3-Jadval. Integrallashgan XYOKI amali uchun chinlik jadvali.

KIRISH

CHIQISH

B=SW2

A=SW1

L=C

0

0




0

1




1

0




1

1





Baholash tartibi.



Mezon

Baholash tartibi

To’liq

Yaxshi

Qoniqarli

Yo-

mon

Jami

Fikr mulohaza


Natijalarni baholash

Olingan natijalar

30
















Zanjirni tuza olishi va tushunishi

15
















Nazorat savollari

15
















Ishni baholash

Asboblarning ishlatilishi

10
















Ishga munosabat

10
















Maxsus ish kiyimi

10
















Vaqt

Talab qilingan vaqt

10
















Umumiy ball

100


















10-Tajriba. Bir bosqichli asinxron RS-trigger.

Tajriba maqsadi.


Bu tajriba RS triggerni o’rganish bo’yicha eng sodda tajriba bo’lib, unda kirishlarni boshqaruvchi Reset, Set va Clear tushunchalari o’rganiladi.

Qisqacha nazariya


Reset-Set trigger mantiqiy elekltron qurrilma bo’lib, u saqlab qoladigan ikki turg’un holatga ega. Bunda Set kirishga ishga tushirish signali berilganda ( R-kirishga teskari holda) Q-chiqishda Q = HIGH, va R(reset)-kirishga ishga tushirish signali berilganda ( S-kirishga teskari holda), -chiqishda = HIGH kuzatiladi.

Ishga tushirish signali trigger turiga bog’liq ravishda LOW yoki HIGH bo’lishi mumkin va bu signallar zanjir kirishiga berilganda chiqishda signal paydo bo’ladi.







RS-triggerning mantiqiy shartli belgisi


YOKI-EMAS elementi uchun RS trigger chinlik jadvali

KIRISHLAR

CHIQISHLAR

R

S

Q



0

0

Boshlang’ich holati

0

1

1

0

1

0

0

1

1

1

Qo’llanilmaydi




VA-EMAS elementi uchun RS trigger chinlik jadvali

KIRISHLAR

CHIQISHLAR

R

S

Q



0

0

Qo’llanilmaydi

0

1

1

0

1

0

0

1

1

1

Boshlang’ich holati




Tajribani bajarish tartibi


YOKI-EMAS elementidan tuzilgan RS trigger

A. IMS ni tayyorlash : TTL 7402, TTL 7404

B. Quyidagi zanjirni yig’ing.



C. SW1 va SW2 kirishlarni almashtiring va L(a) va L(b) LED lar holatini kuzating, natijalarni 12.1-jadvalga kiriting.

Eslatma: R=LOW va S=HIGH bo’lgan hol tirggerning asosiy holati hisoblanadi va kirishga shunday signallar berilsa holat o’zgarmaydi.


VA-EMAS elementidan tuzilgan RS-trigger.
A. IMS ni tayyorlash : 2 KIRISH VA-EMAS elementi TTL 7400

B. Quyidagi zanjirni yig’ing.



Eslatma: bu zanjir quyidagi ifoda bilan belgilanilishi mumkin.



C. SW1 va SW2 kirishlarni almashtiring va L(a) va L(b) LED lar holatini kuzating, natijalarni 10.2-jadvalga kiriting.

D. Natijalarni YOKI-EMAS elementidan tuzilgan RS trigger chinlik jadvali bilan solishtiring.
Eslatma: YOKI-EMAS elementi R,S kirishlari mantiqiy HIGH bilan ishga tushiriladi. VA-EMAS elementi kirishlari mantiqiy LOW bilan ishga tushiriladi.
RACE holati VA-EMAS elementidan tuzilgan RS trigger R va S kirishi LOW dan HIGH holatga o’tishi momentida sodir bo’ladi.
Ishga tushiruvchi KIRISHga ega RS-trigger

  1. Quyidagi zanjirni yig’ing.


B. SW1 va SW2 kirishlarni almashtiring va L(a) va L(b) LED lar holatini kuzating, natijalarni 12.3-jadvalga kiriting.

Eslatma:

  1. trigger chiqishi Enable kirishga High signal berilsa o’zgaradi(amal bajaradi).

  2. S va R kirishlar Eneble ga High signal berilsa ishga tushadi.

  3. RACE holati R va S Low dan High ga o’zgarganida va ular Enable holatda bo’lganida sodir bo’ladi.

  4. Faqat Enable kirishi High bo’lganida kirishdagi o’zgarishlar qabul qilinadi.

  5. Bu mantiqiy amal quyidagi shartli belgi bilan ifodalanadi.



KIRISH oldindan o’rntiladigan(Preset) yoki o’chiriladigan(Clear) RS-trigger.

KIRISH uchun Preset va Clear amallari, KIRISH ni to’sadi yoki ochadi hamda Set yoki Reset qilish uchun ishlatiladi. Shuning uchun bu amal KIRISH ni boshqarish amali hisoblanadi va ikkala amal bir vaqtda bajarilishi mumkin ems.

A. IMS ni tayyorlash : TTL 7402, TTL 7408, TTL 7432

B. Quyidagi zanjirni yig’ing.


C. SW1 va SW2 kalitlar holatini o’zgartirib L(a) va L(b) LED diodlar holatini aniqlang va natijalarni 10.4-jadvalga kiriting.

D. Kalitlarga quyidagi mantiqiy holatlarni bering: enable(SW1) = HIGH, R KIRISH (SH2) = HIGH, S KIRISH(SW3) = LOW, Preset KIRISH(SW4) = HIGH Clear KIRISH(SW5) = LOW

Download 1.03 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   8   9   10   11   12   13   14   15   16




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
davlat pedagogika
nomidagi toshkent
pedagogika instituti
guruh talabasi
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
samarqand davlat
navoiy nomidagi
haqida tushuncha
rivojlantirish vazirligi
toshkent davlat
ta’limi vazirligi
nomidagi samarqand
Darsning maqsadi
vazirligi toshkent
Toshkent davlat
tashkil etish
Alisher navoiy
Ўзбекистон республикаси
matematika fakulteti
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
bilan ishlash
sinflar uchun
Nizomiy nomidagi
pedagogika universiteti
fanining predmeti
o’rta ta’lim
таълим вазирлиги
maxsus ta'lim
fanlar fakulteti
ta'lim vazirligi
tibbiyot akademiyasi
махсус таълим
Referat mavzu
Toshkent axborot
umumiy o’rta
haqida umumiy
ishlab chiqarish
vazirligi muhammad
fizika matematika
pedagogika fakulteti
universiteti fizika
Fuqarolik jamiyati