P. S. Su L t o n o V ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish asoslari



Download 5,7 Mb.
Pdf ko'rish
bet8/186
Sana19.05.2023
Hajmi5,7 Mb.
#941004
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   ...   186
Bog'liq
Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish asoslari. Sultonov P

Mahalliy ekologik muammolar 
ta ’sir k o iam iga ko‘ra nisbatan 
kichikroq hududlarda nam oyon bo'ladilar. Bular alohida torroq 
hududlarga, masalan, shahar, tum an yoki ayrim ishlab chiqarish 
m intaqasiga xos m uam m olardir.
Ekologik m uam m olar xususida fikr yuritilganda shuni doimo 
yodda tutish zarurki, ularni guruhlarga ajratish bu juda shartli 
b o iib , ular m a ’lum sharoitlarda tezda bir guruhdan ikkinchisiga 
o ‘tishi m umkin, y a ’ni aslini olganda, ekologik m uam m olarning 
katta-kichigi boMmaydi, ularning ham m asini ham vaqtida oldi 
olinm asa tab ia t va insonga tu za tib b o ‘lm as d a ra ja d a z a ra r 
yetkazadi.
Inson va jam iyatning tabiatga ta ’sirining qisqacha tahlili shuni 
k o‘rsatib turibdiki, tabiatni buzuvchi asosiy omil bu insonlarning 
o ‘z e h tiy o jla rin i q o n d iris h ja r a y o n id a ta b ia tg a n o to ‘g ‘ri, 
n o o q ilo n a , u q u v siz la rc h a m u n o s a b a td a b o ‘lish lari ekan. 
T abiatga inson salbiy t a ’sirining oldini olishning asosiy yo'li 
tab iat va jam iyat qonuniyatlarini to ‘g ‘ri tushunish va ulardan 
inson m anfaatlari yo‘lida oqilona foydalanishdir. Inson tabiatni 
m aqsadga m uvofiq ravishda o ‘zlashtirish bilan birga tabiat va 
jam iyat o ‘rtasidagi m unosabatlarni ham eng m aqbul darajada 
saqlab turishi m uhim aham iyat kasb etadi. Buning uchun esa 
insonda m a’lum ekologik bilim lar tizimi yetarlicha shakllangan 
b o 'lish i zarur. Shuning uchun jam iy atn in g har bir kishisi u 
kim ligi, q an d ay vazifani b ajarish id an q a t ’i n a z ar ekologik 
b ilim la rg a ega b o ‘lish i h o z irg i d a v rn in g en g d o lz a r b
m asalalaridan biridir. Yuqoridagi fikrlarni qisqacha quyidagicha 
izohlash mumkin:
• in s o n la r o ‘z la rin in g tu rli e h tiy o jla rin i q o n d iris h
jarayonida tabiatga ta ’sir o'tkazadilar;
• insonning tabiatga ta ’siri boshqa tirik m avjudotlam ikidan 
farqli o ‘laroq uning ongi tufayli boshqariladi;
• insonning tabiatga ongli t a ’siri kuchayib borishi bilan 
tabiatda m odda va energiya alm ashinuvining yangi, antropogen 
turi qaror topadi va u tabiatda kechadigan jarayonlarda sezilarli 
rol o ‘ynay boshlaydi;
• tabiatg a inson t a ’sirining kuchayishi va bu jara y o n d a
tabiat va jam iyat qonuniyatlariga yetarli e ’tibor bermaslik yoki


u larn ing buzilishi o q ib atid a tab ia t-ja m iy a t tizim ida salbiy 
o 'z g a ris h la r so d ir b o ‘ladi. B unday o 'z g a ris h la r in so n va 
jamiyatning hayotiy sharoitlarini og'irlashtiradi va turli ekologik 
m uam m olarni keltirib chiqaradi.
• insoniyat taraqqiyotining hozirgi bosqichida atrof-m uhit 
h o latin i borgan sari yom onlashib b orayotganligi ta b ia t va 
jamiyat o'rtasidagi ziddiyatlarning kuchayib borayotganligi bilan 
izohlanadi;
• tabiat va jam iyatdagi salbiy o ‘zgarishlarning oldini olish 
va b a r ta r a f etish k o ‘p jih a td a n h a r b ir shaxs va ja m iy a t 
a ’zolarining ekologik bilim darajasiga bog'liq. Shuning uchun 
ekologik t a ’limni chuqurlashtirish hozirgi davrning eng dolzarb 
m uam m olaridan biridir.

Download 5,7 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   ...   186




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish