O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni Saqlash Vazirligi Toshkent Tibbiyot Akademiyasi Tibbiy-pedagogika fakulteti 3-sonli ichki kasalliklar kafedrasi



Download 1.89 Mb.
bet1/18
Sana23.06.2017
Hajmi1.89 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   18
O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni Saqlash Vazirligi

Toshkent Tibbiyot Akademiyasi

Tibbiy-pedagogika fakulteti 3-sonli ichki kasalliklar kafedrasi





«TASDIQLAYMAN»

TTA o‘quv ishlari bo‘yicha prorektori prof. O.R. Teshaev.

«_______» ______________2016 yil.


Fan: IChKI KASALLIKLAR



7 kurs
O‘QITISh TEXNOLOGIYaSI
Sikl: GASTROENTEROLOGIYa

SINDROMLARI:

«Dispepsiya»

«Qorindagi og‘riq»

«Diareya»

«Qabziyat»

«Gepatomegaliya»
Mavzu 1-10

_____________________________________________________________________
(tibbiyot institutlari o‘qituvchilari va talabalari uchun o‘quv-uslubiy tavsiyalar)

Toshkent-2016

dispepsiya bilan kechuvchi kasalligi bo‘lgan bemorning muammosini xal qilishni talabalarga o‘qitishda beriladigan bilim va ko‘nikmalarga talablar

Maqsad: sog‘liqni saqlashni birlamchi zvenosida UASh kvalifikatsion xarakteristikasi doirasida dispepsiya bilan kechuvchi kasalligi bo‘lgan bemorlar muammolarini yechishda talabalarga sindromal yondashuvni o‘rgatish

O‘qitishning asosiy vazifalari:


  • Dispepsiya bilan bog‘liq muammolarni yechishga talabalarni o‘rgatish.

  • Dispepsiya bilan bog‘liq muammolarni yechishda talabalarni o‘z vaqtidagi tashhislashga o‘rgatish.

  • Talabalarga dispepsiya bilan kechuvchi kasalliklar qiyosiy tashhisini o‘rgatish.

  • Dispepsiya bilan kechuvchi kasalligi bo‘lgan bemorlarning muammosini yechishda bilim va ko‘nikmalarni o‘zlashtirish. (ma’lumotlarni to‘plash muammoni aniqlab fizikal ko‘rik, laborator-instrumental tekshiruvlarni aniq belgilashni bilish);

  • Bemorlarni olib borish taktikasiga talabalarni o‘rgatish;

  • QVP va OP sharoitlarida kuzatuv va davolash-profilaktika choralarini bilish.


Bemorlar muammosini hal qilishda talabalarni baholashning kaliti bo‘lishi kerak:

  • Bemorlar xayotiga xavf solayotgan asosiy muammolarni ajratish.

  • Ratsional anamnezning yordamchi savollarini berishni bilish.

  • Xavf omillarini ajrata olish.

  • Bu muammoga sabab bo‘lgan holatni va kasallikni tahlil qilishni bilish.

  • Fizikal ko‘rik o‘tkazishni bilish.

  • QVP va OP qo‘shimcha tekshiruvlarni ajratishni bilish.

  • Nomedikamentoz maslahatlar berishni bilish.

  • Olingan ma’lumotlar asosida muammoning asosiy sababini (tashhis) asoslash.

  • UASh kvalifikatsion xarakteristikasiga asoslanib taktikani aniqlash.

  • Samarasi isbotlangan medikamentoz davolashni bilish.

  • Sog‘liqni saqlashni birlamchi zvenosi darajasida profilaktik choralarni qo‘llashni bilish.

  • QVP va OP sharoitlarida dispanserizatsiya va reabilitatsiya usullarini aniqlashni bilish.


Dispepsiya bilan kechuvchi kasalligi bo‘lgan bemorlar muammolarini yechishda talaba nimani bilishi kerak:




Bilimlar ketma ketligi

Bazis daraja

1

Dispepsiya bilan kechuvchi kasalliklar soni

Talaba tez-tez uchrab turuvchi kamida 10ta kasallikni bilishi kerak

2

Dispepsiya bilan kechuvchi xavfli kasalliklar soni

Talaba tez-tez uchrab turuvchi kamida 5 ta kasallikni bilishi kerak

3

QVP va OP sharoitlarida olib boriladigan holatlar soni (1-kategoriya)

UASh kvalifikatsion xarakteristikasiga asosan

4

Tor mutaxassislar konsultatsiyasi va gospitalizatsiya talab qiladigan holatlar. (2-kategoriya)

UASh kvalifikatsion xarakteristikasiga asosan

5

QVP va OP sharoitlarida tekshiruvlar talab qiladigan holatlar. (3.1-kategoriya)

UASh kvalifikatsion xarakteristikasiga asosan

6

QVP va OP darajasida yo‘llanma talab qiladigan tekshiruvlar. (3.2-kategoriya)

UASh kvalifikatsion xarakteristikasiga asosan

7

Qorinda og‘riq bilan kechuvchi kasalliklar tashhisida asosiy mezonlar (kriteriy)

Talaba ajralib turuvchi belgilar va har bir kasallikni paydo bo‘lishi kriteriy va diagnostikasini bilishi kerak.

8

O‘tkir qorin belgilari

Talaba simptomlarni sanashi kerak .

9

Ichki a’zolar shikastlanish simptomlari

Talaba yurak, o‘pka, jigar, taloq, oshqozon, 12 barmoqli ichak, ichaklar, bo‘yraklar shikastlanishi belgilarini bilish

10

Laborator-instrumental tekshiruvlar natijalari ko‘rsatkichlari


Talaba bilishi kerak:

- normal ko‘rsatkichlar, patologiyada ularning o‘zgarishi.



11

Davolash taktikasi

Talaba davolash usullari va prinsiplarini bilishi kerak (nomedikamentoz tavsiyalar xam shu qatorda).

12

Birlamchi, ikkilamchi, uchlamchi profilaktika prinsiplari


Talaba birlamchi, ikkilamchi va uchlamchi profilaktika uchun asosiy tadbirlarni bilishi kerak.

13

  • QVP va OP sharoitlarida dispanserizatsiya va reabilitatsiya usullari (4-kategoriya)




Talaba dispanserizatsiya i reabilitatsiya tadbirlarini tahlil qilishni bilishi kerak.



Dispepsiya bilan kechuvchi kasalligi bo‘lgan bemorlar muammolarini yechishda talaba nimani qila olishi kerak:



Ko‘nikmalar ro‘yxati

Asosiy bilimlar

1

Bemor va uning qarindoshlarini so‘rab-surishtirish

  • Talaba taxminiy tashxisni aniqlashtirishga ko‘maklashuvchi aniq savollar bera olishi kerak.

  • Talaba bemor shikoyatlarini maqsadga yo‘naltirilgan xolda yig‘a va baxolay olishi kerak.

  • Talaba kasallik anamnezini tahlil qila olishi kerak: kasallik boshlanishini, birinchi simptomlarini, ularning sabablarini va rivojlanish dinamikasini.

  • Talaba xayot anamnezini tahlil qila olishi kerak: xavf omillarini aniqlash, ota onasi va yaqin qarindoshlarini sog‘liqlarini.

2

Xavf omillarini aniqlash

Talaba bemorni so‘rab surishtirish va obektiv qarashlarga asoslanib boshqariluvchi va boshqarib bo‘lmaydigan xavf omillarini aniqlay olishi kerak.

3

Tana massa indeksini xisoblash

Talaba belgilarni aniqlay olishi kerak:

- vazn yetishmovchiligi

- vazn ortiqchaligi.


4

Umumiy ko‘rik

Talaba aniqlay olishi kerak:

- jigar kaftlari,

-ginekomastiya,

- kaxeksiya.



5

Teri xolatini baxolash

Talaba o‘zgarishlarni aniqlay olishi kerak:

-oqarish


- ikteriklik,

-toshmalar borligi

- zichlashish

- telangioektaziyalar.



6

Og‘iz bo‘shlig‘i ko‘rigi

Talaba til xolatini baxolay olishi kerak

7

Nafas azolarining palpatsiya, perkussiya va auskultatsiyasini o‘tkazish.

Talaba baxolay olishi kerak:

- ko‘krak qafasi ekskursiyasini

- ovoz dirillashini

- o‘pka tovushi o‘zgarishlarini va ularni baxolash

- nafas tiplarini

- shovqin va xirillashlar mavjudligini



8

Yurak qon tomir tizimining palpatsiya, perkussiya va auskultatsiyasini o‘tkazish..

Talaba o‘zgarishlarni aniqlay olishi kerak:

- yurak bo‘limlari gipertrofiyasini

Talaba baxolay olishi kerak:

- yurak tonlarini;

- yurak shovqinlari bo‘lgan xollarda ularning tarqalish markazlarini va yurak faoliyati fazalariga aloqasini aniqlash (sistolik yoki diastolik shovqinlar);

- funksional va organik shovqinlarni farqlay bilish.

- perikard ishqalanish shovqini


9

Qorinning umumiy ko‘rigi

Talaba quyidagilar mavjudligini aniqlay olishi kerak:

-assit


-meteorizm

-tomir yulduzchalari

- venoz kollaterallar

- shikastlanish va gematomalar



10

Qorinning yuzaki palpatsiyasini o‘tkazish

Talaba bajara olishi kerak:

- og‘riqli nuqtalarni aniqlash

- qorin devorida mushaklar tarangligi borligini aniqlash

- azolar kattalashganligini va o‘smasimon xosilalar borligini aniqlash.

- Shetkin-Blyumberg sinamasini o‘tkazish


11

Qorinning chuqur palpatsiyasini o‘tkazish

Talaba bajara olishi kerak:

- qorin bo‘shlig‘idagi aniqlangan azolar xolatini baxolash



12

Jigar perkussiyasini o‘tkazish

Talaba bajara olishi kerak:

- Kurlov bo‘yicha jigar chegaralarini aniqlash



13

Jigar va o‘t qopini palpatsiyasini o‘tkazish

Talaba bajara olishi kerak:

- jigar va o‘t qopining xususiyatlarini baxolash.



14

Buyraklar palpatsiya va perkussiyasini o‘tkazish.

Talaba bajara olishi kerak:

- bel soxasini tukillatish sinamasini o‘tkazish

- buyraklar xususiyatlarini palpator baxolash


15

Anorektal tekshiruv o‘tkazish.

Talaba qadamli tarzda anorektal tekshiruvni bajara olishi kerak.

16

Ginekologik tekshiruv o‘tkazish.

Talaba qadamli tarzda ginekologik tekshiruvni bajara olishi kerak.

17

Klinik, instrumental va bioximik taxlillarni baxolash

Talaba o‘zgarishlarni farqlay olishi kerak:

- normaga nisbatan oshgan yoki kamayganligini.



18

EKG olish va uni baxolash

Talaba qadamli tarzda EKGni ola bilishi kerak. Talaba EKG natijalarini baxolay olishi kerak

19

Dispepsiya bilan kechuvchi kasalliklar bilan qiyosiy tashxislash.

Talaba kasallikning xos xususiyatlariga asoslanib boshqalaridan ajrata olishi kerak (anamnez, ob’ektiv ko‘rik va laborator-instrumental tekshiruvlar)

20

Nomedikamentoz tavsiyalar berish

Talaba bajara olishi kerak:

- bemorlarni o‘z-o‘zini nazorat qilishga o‘rgatish

- parxez bo‘yicha ko‘rsatmalar berish

- sog‘lom turmush tarzi bo‘yicha maslaxatlar berish



21

Dispepsiya bilan kechuvchi kasalliklarni davolashda dori vositalarini ratsionl qo‘llash.

  1. Talaba samarasi isbotlangan dori vositalarini tanlay olishi kerak.

  2. Preparatni tanlaganda talaba quyidagilarni baxolay olishi kerak:

- samaradorlik

- xavfsizlik

- qulaylik

- arzonlik.



22

Bemorlarni monitoring qilish va kuzatish.

Talaba QVP yoki OP sharoitida monitoring o‘tkaza va bemor axvolini nazorat qilishni bilishi kerak.


Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   18


Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2017
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa