Tayyorlagan taqdimoti mavzu: “qutadg’u bilig” – didiaktik doston



Download 472,5 Kb.
Sana01.12.2019
Hajmi472,5 Kb.
#27888
Bog'liq
''Qutadg'u bilig''(1)
Минусовка HammAli & Navai - Девочка-война, ''Qutadg'u bilig''(1), Doc1, 77777, O‘RQ-595 16.12.2019, O‘RQ-595 16.12.2019, Маъруза 14-мавзу. Фалсафа, Маъруза 14-мавзу. Фалсафа, Falsafaning asosiy muammolari, yo‘nalishlari va usullari reja, MsoIrmProtector, 4E8c9zr5yPYrAx0VuuC7qPha1Ne3ShrY, 4E8c9zr5yPYrAx0VuuC7qPha1Ne3ShrY, 4E8c9zr5yPYrAx0VuuC7qPha1Ne3ShrY, php dan ma'lumotlar
  • 79-maktab ona tili va adabiyot fani o`qituvchisi Nurmatova Nargizaning 11-sinf adabiyot fani “Qutadg`u bilig”asari uchun
  • TAYYORLAGAN
  • TAQDIMOTI
  • MAVZU: “QUTADG’U BILIG” – DIDIAKTIK DOSTON.
  • 1. “Qutadg’u bilig” – didaktik doston.
  • REJA :
  • 2. “Qutadg’u bilig” – obrazlari.
  • 3. “Qutadg’u bilig”dostoni – turkiy
  • “Shohnoma”.
  • “Qutadg’u bilig” dostoni turkiy tilda ilk yirik hajmli adabiy ma’rifiy asar yaratgan Yusuf Xos Hojibga tegishlidir.
  • Yusuf Xos Hojib o’z asarini yozish uchun juda katta tayyorgarlik ko’radi: Chin (Xitoy), Mochin Sharqiy Turkiston bo’ylab safar qiladi. U erdagi turli yodgorliklarni o’rganadi. Shuning uchun ham adib asarda turli mavzularni qamrab oladi.
  • “Qutadg’u bilig” (“Baxt – saodatga yeltuvchi bilim”) asari hijriy 462 – yil, milodiy 1069 – 70 – yillarda yozilgan. Asarni yozish uchun muallif 18 oy (bir yarim yil) vaqt sarflagan. Asar hajmi 6409 bayt bo’lib, 73 fosl (bob)dan iborat.
  • 1. Vena
  • nusxasi.
  • 2. Qohira
  • nusxasi .
  • “Qutadg’u bilig” asari haqida dastlab XIX asrning birinchi choragida (1823 yili) frantsuz sharqshunosi Taubert Amadee ma’lumot bergan. Bu asarning 3 nusxasi mavjud:
  • “Qutadg’u bilig” pand-noma (didaktik) asar bo’lib, unda tilning fazilati, foyda va zarari, bilim, o’quv – idrok farqi, bir yigitga qirq hunar ozligi, beklikka loyiq bo’lish haqida qimmatli fikrlar keltirilgan.
  • Asarda tilga olingan masalalarning ko’lami shunchalik kengki, ularni oddiygina sanashning o’zi ham bir necha sohalarni tashkil etadi. Tasavvurlarimizni aniqlashishi uchun ularning ayrimlarini keltiraylik:
  • Etti sayyora va o’n ikki
  • burj
  • Tilning fazilat va manfaatlari
  • Bahor madhi
  • Kitob egasining uzri
  • Tilning fazilat va
  • manfaatlari
  • Oyto’ldining baxt haqidagi
  • hikoyasi
  • Oyto’ldining baxt haqidagi
  • hikoyasi
  • Ko’rinib turibdiki, “Qutadg’u bilig”da tilga olingan mavzularning qamrovi juda keng. Ammo unda bitta bosh nuqta borki, u butun asardan qizil ip bo’lib o’tadi. Bu INSON masalasidir. Insonnnig ijtimoiy mohiyati, uning hayotidagi o’rni, ijtimoiy vazifasi shoir tomonidan turli yo’nalishlarda tahlil etiladi.
  • O’ltirar chog’ida o’rningni bilgin
  • Hech kimni past ko’rma, kishilik qilgin.
  • Bor ovozni qo’yib kulmagin sira
  • Tubanlik bo’lar bu kishilar ora.
  • Dostonda voqea tasviri yo’q deb aytish mumkin. To’g’rirog’i muallif qiziqarli bir voqeani hikoya qilib berishni o’z oldiga maqsad qilib qo’ymaydi. Muallifning markazida 4 timsol turadi. Bular: Kuntug’di, Oyto’ldi, O’gdulmish, O’zg’urmish.
  • Biri to’g’rilikka tayanch – ADOLAT
  • Biri DAVLAT erur u qutli g’oyat
  • Uchinchi – ulug’lik AQL ham ZARO
  • To’rtinchi – QANOAT erur bebaho
  • Muallifning yozishicha, “Qutadg’u bilig”ni chinliklar – “Adjab ul – muluk” (Podsholar odobi), mochinliklar – “Amin ul – mamlakat” (Mamlakat omonliklari), Sharqda esa “Ziynat ul – umaro” (Amirlar ziynati), eronliklar – “Shohnoma yi turkiy” (Turkiy shoxnoma) turonliklar – “Qutadg’u bilig”, ba’zilari esa Pandnomayi muluk (“Podsholar pandnomasi”) deb atashgan. Abdurauf Fitrat esa uni “Baxtliklanish bilimi” deb tajrima qilgan. Yusuf Xos Hojib esa o’z asarini “Turkiy shohnoma” deb atagan.
  • Yusuf Xos Hojibning adolat, insof, ilmu – ma’rifat haqidagi insoniy siyrat va xilqat haqidagi fikrlari hamoyon dolzarb va ibratlidir.
  • 1. S.Matjon – Adabiyot (metodik qo’llanma) – Tosh.2010.
  • 2. O’zbek mumtoz adabiyoti namunalari 1 – jild – Nasimxon
  • Raxmonov va b. Tosh. 2003.
  • 3. Vohidov – O’zbek mumtoz adabiyoti. Tosh.
  • 4. Yusuf Xos Hojibning “Qutadg’u bilig” asari.
  • FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR:

Download 472,5 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
axborot texnologiyalari
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
guruh talabasi
O’zbekiston respublikasi
nomidagi toshkent
o’rta maxsus
davlat pedagogika
toshkent axborot
texnologiyalari universiteti
xorazmiy nomidagi
rivojlantirish vazirligi
Ўзбекистон республикаси
pedagogika instituti
haqida tushuncha
таълим вазирлиги
tashkil etish
O'zbekiston respublikasi
махсус таълим
toshkent davlat
vazirligi muhammad
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
respublikasi axborot
saqlash vazirligi
vazirligi toshkent
bilan ishlash
Toshkent davlat
fanidan tayyorlagan
uzbekistan coronavirus
sog'liqni saqlash
respublikasi sog'liqni
vazirligi koronavirus
koronavirus covid
coronavirus covid
risida sertifikat
qarshi emlanganlik
vaccination certificate
covid vaccination
sertifikat ministry
Ishdan maqsad
o’rta ta’lim
fanidan mustaqil
matematika fakulteti
haqida umumiy
fanlar fakulteti
pedagogika universiteti
moliya instituti
ishlab chiqarish
fanining predmeti