Reja: Siyosiy hokimiyat tushunchasi


«LEGITIMLIK» (QONUNIY) ATAMASI



Download 0,66 Mb.
bet5/6
Sana24.10.2022
Hajmi0,66 Mb.
#855720
1   2   3   4   5   6
Bog'liq
1445256900 61617

«LEGITIMLIK» (QONUNIY) ATAMASI

Siyosiy xokimiyatning eng muhim asoslaridan biri - uning xalq tomonidan tan olinishi darajasi. Buni politologiya fanida «legitimlik» (qonuniy) atamasi bilan ifodalanadi. Dastlab «legitimlik» atamasi XIX asrning boshlarida Fransiyada vujudga keldi va «qonuniy» qirol xokimiyatini bildirardi hamda «noqonuniy» bo'lgan Napoleon xokimiyatiga qarshi qaratilgan edi. Keyinchalik bu tushuncha yangicha talqin qilina boshlandi va nemis sotsiologi M. Veber tomonidan politologiya va sotsiologiya fanlariga kiritildi.

LEGITIMLIK

Legitimlik - bu xokimiyatning jamiyat nazarida barcha fuqarolar uchun majburiy bo'lgan qarorlarni qabul qilish huquqiga ega ekanligini yaratishi va quvvatlab turishi imkoniyatidir. Siyosiy xokimiyat qanday resurslarga asoslanishi xokimiyat legitimligining turlarini belgilab beradi. Nemis sotsiologi M.Veber xokimiyat legitimligining uch turini belgilab bergan. Birinchi tur - an'anaviy, bu qabila boshliqlari va monarxlar xokimiyatidir. Bu xokimiyat legitimligi jamiyatda shakllangan siyosiy an'analar bo'yicha olib boriladi. Bugungi kunda monarxik rejimli bo'lgan mamlakatlarda saqlanib qolgan (Nepal, Saudiya Arabistoni va h.k. lar).

HARIZMATIK

Ikkinchi tur - «Harizmatik» xokimiyat turidir. «Harizma» atamasi grek tilida «ilohiy in'om» ma'nosini anglatadi. Dastlab diniy harakterga ega edi. Keyinchalik keng ma'noda, odamlarni O'z orqasidan ergashtira bilish qobiliyatini bildira boshladi. Harizmatik shaxslarga Gitler, Mussolini, Caddam Xusayn va boshqa ko'pgina dohiylarni kiritish mumkin. Bugungi kunda rivojlanayotgan davlatlarda Harizmatik xokimiyat katta axamiyatga ega.

RATSIONAL-LEGAL XOKIMIYAT

Uchunchi tur - ratsional-legal xokimiyat turidir. Bunday siyosiy xokimiyatning shakllanishi va faoliyat ko'rsatish mexanizmlarining to'g'ri ekanligi xalqning ishonchiga asoslangandir. Legitimlikning bu turi demokratik davlatlar uchun harakterli hisoblanadi. Lekin M.Veberning bunday ideal tiplari amaliy xayotda juda aralashib ketgan holda uchraydi


Download 0,66 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish