Oilaviy tadbirkorlik tơĞrisida



Download 83.5 Kb.
Sana24.03.2017
Hajmi83.5 Kb.

OILAVIY TADBIRKORLIK TƠĞRISIDA


 (Ơzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari tơplami, 2012 y., 17-son, 188-modda)

Qonunchilik palatasi tomonidan 2012 yil 16 martda qabul qilingan
Senat tomonidan 2012 yil 23 martda maъqullangan

1-bob. Umumiy qoidalar

1-modda. Ushbu Qonunning maqsadi

Ushbu Qonunning maqsadi oilaviy tadbirkorlik sohasidagi munosabatlarni tartibga solishdan iborat.

2-modda. Oilaviy tadbirkorlik tơğrisidagi qonun hujjatlari

Oilaviy tadbirkorlik tơğrisidagi qonun hujjatlari ushbu Qonun va boshqa qonun hujjatlaridan iboratdir.

Agar Ơzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomasida Ơzbekiston Respublikasining oilaviy tadbirkorlik tơğrisidagi qonun hujjatlarida nazarda tutilganidan boshqacha qoidalar belgilangan bơlsa, xalqaro shartnoma qoidalari qơllaniladi.

3-modda. Oilaviy tadbirkorlik

Oilaviy tadbirkorlik oila aъzolari tomonidan tavakkal qilib va ơz mulkiy javobgarligi ostida daromad (foyda) olish maqsadida amalga oshiriladigan tashabbuskorlik faoliyatidir.

Oilaviy tadbirkorlik ơz ishtirokchilarining ixtiyoriyligiga asoslanadi.

Oilaviy tadbirkorlik yuridik shaxs tashkil etgan yoki tashkil etmagan holda amalga oshirilishi mumkin.

Yuridik shaxs tashkil etgan holda amalga oshiriladigan oilaviy tadbirkorlikning tashkiliy-huquqiy shakli oilaviy korxonadir.

Yuridik shaxs tashkil etmagan holda oilaviy tadbirkorlik qonun hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

4-modda. Oilaviy korxona

Oilaviy korxona uning ishtirokchilari tomonidan tovarlar ishlab chiqarish (ishlar bajarish, xizmatlar kơrsatish) va realizatsiya qilishni amalga oshirish uchun ixtiyoriy asosda, oilaviy korxona ishtirokchilarining ulushli yoki birgalikdagi mulkida bơlgan umumiy mol-mulk, shuningdek oilaviy korxona ishtirokchilaridan har birining mol-mulki negizida tashkil etiladigan kichik tadbirkorlik subъektidir. Oilaviy korxona faoliyati uning ishtirokchilarining shaxsiy mehnatiga asoslanadi. Oilaviy korxona tadbirkorlik subъektlarining tashkiliy-huquqiy shakllaridan biridir.

Oilaviy korxona faoliyatni faqat yuridik shaxs tashkil etgan holda amalga oshirishi mumkin. Oilaviy korxona ơz mulkida alohida mol-mulkka ega bơlishi, ơz nomidan mulkiy va shaxsiy nomulkiy huquqlarni olishi hamda amalga oshirishi, zimmasiga majburiyatlar olishi, sudda daъvogar va javobgar bơlishi mumkin.

Oilaviy korxona ơz majburiyatlari bơyicha qonunga muvofiq undiruv qaratilishi mumkin bơlgan ơziga tegishli barcha mol-mulk bilan javob beradi.

Oilaviy korxona ishtirokchilari korxona mol-mulki etarli bơlmaganda oilaviy korxonaning majburiyatlari bơyicha ơziga tegishli mol-mulk bilan qonun hujjatlariga muvofiq subsidiar javobgar bơladi.

Oilaviy korxona qonun hujjatlariga muvofiq xodimlarni yollashni amalga oshirishi mumkin.

Oilaviy korxona ishtirokchilarining va uning yollanma xodimlarining umumiy soni kichik tadbirkorlik subъektlari xodimlarining qonun hujjatlarida belgilangan ơrtacha yillik sonidan kơp bơlishi mumkin emas. Bunda oilaviy korxona ishtirokchilarining eng kam soni ikki kishidan oz bơlmasligi kerak.

Oilaviy korxona tơliq firma nomiga ega bơlishi lozim va qisqartirilgan firma nomiga ega bơlishga haqli. Oilaviy korxonaning tơliq firma nomi uning tơliq nomini va «oilaviy korxona» degan sơzlarni ơz ichiga olishi kerak. Oilaviy korxonaning qisqartirilgan firma nomi uning qisqartirilgan nomini va «oilaviy korxona» degan sơzlarni yoki «OK» abbreviaturasini ơz ichiga olishi kerak.

5-modda. Oilaviy korxona ishtirokchilari

Oila boshliği, uning xotini (eri), bolalari va nabiralari, ota-onasi, mehnatga qobiliyatli yoshga tơlgan boshqa qarindoshlari (bolalari va nabiralarining erlari (xotinlari), tuğishgan hamda ơgay aka-uka va opa-singillari, ularning erlari (xotinlari) hamda bolalari, toğa va amaki hamda amma va xolalari) oilaviy korxona ishtirokchilari bơlishi mumkin. Faqat muomalaga layoqatli shaxslar oilaviy korxona ishtirokchilari bơlishi mumkin.

Davlat organlarining mansabdor shaxslari, shuningdek qonun hujjatlarida tadbirkorlik faoliyati bilan shuğullanishi taqiqlangan boshqa shaxslar oilaviy korxona ishtirokchilari bơlishi mumkin emas.

Bir oilaviy korxona ishtirokchisi bir vaqtning ơzida boshqa oilaviy korxona ishtirokchisi bơlishi mumkin emas.

6-modda. Oilaviy korxona boshliği

Yuridik va jismoniy shaxslar bilan ơzaro munosabatlarda oilaviy korxona nomidan uning boshliği ish kơradi.

Oilaviy korxona ishtirokchilaridan biri uning boshliği bơlishi mumkin, unga oilaviy korxonaning barcha ishtirokchilari bir ovozdan ish muomalasida ơz nomlaridan ishtirok etish huquqini beradi.

Oilaviy korxona boshliği vaqtinchalik mehnat qobiliyatini yơqotgan yoki uzoq vaqt bơlmagan taqdirda, u ơz vazifasini vaqtincha bajarib turish vakolatini oilaviy korxonaning qolgan ishtirokchilari bilan kelishgan holda ulardan biriga berishga haqli.

2-bob. Oilaviy korxonani tashkil etish va davlat rơyxatidan ơtkazish

7-modda. Oilaviy korxonani tashkil etish tartibi

Oilaviy korxona uning ishtirokchilari tomonidan tashkil etiladi.

Oilaviy korxona, agar uning taъsis shartnomasida boshqacha qoida nazarda tutilgan bơlmasa, nomuayyan muddatga tashkil etiladi.

8-modda. Oilaviy korxona ishtirokchilarining umumiy yiğilishi

Oilaviy korxona ishtirokchilarining umumiy yiğilishi oilaviy korxonaning yuqori boshqaruv organidir.

Oilaviy korxona ishtirokchilari umumiy yiğilishining vakolatlariga quyidagilar kiradi:

oilaviy korxonaning taъsis shartnomasiga ơzgartish va qơshimchalar kiritish;

oilaviy korxona boshliğini saylash;

oilaviy korxona faoliyatining turlarini belgilash;

oilaviy korxonaning ustav fondini belgilash va uning miqdoriga ơzgartishlar kiritish;

oilaviy korxona boshliğining oilaviy korxona moliya-xơjalik faoliyati tơğrisidagi yillik hisobotini kơrib chiqish;

taъsis shartnomasiga muvofiq oilaviy korxonaning foydasini taqsimlash tơğrisida qaror qabul qilish;

oilaviy korxonaning mol-mulkiga doir yirik bitimlar tuzish tơğrisida qaror qabul qilish.

Oilaviy korxona ishtirokchilari umumiy yiğilishining vakolatlariga taъsis shartnomasida nazarda tutilgan boshqa masalalarni hal etish ham kiritilishi mumkin.

9-modda. Oilaviy korxonaning taъsis shartnomasi

Oilaviy korxonaning taъsis hujjati mazkur korxonaning barcha ishtirokchilari tomonidan tuziladigan taъsis shartnomasidir.

Oilaviy korxonaning taъsis shartnomasida quyidagilar kơrsatiladi:

oilaviy korxona boshliğining va oilaviy korxona boshqa ishtirokchilarining familiyasi, ismi, otasining ismi hamda yashash joyi (manzili);

oilaviy korxona ustav fondining miqdori;

oilaviy korxona ishtirokchilari tomonidan uning ustav fondiga kiritiladigan mol-mulkni belgilash tartibi;

oilaviy korxonaning firma nomi va joylashgan eri (pochta manzili) tơğrisidagi maъlumotlar;

oilaviy korxona ishtirokchilari ơrtasida tadbirkorlik faoliyatidan olingan foydani, shuningdek oilaviy korxona tugatilganda mol-mulkni taqsimlash tartibi;

oilaviy korxona ishtirokchilarining oilaviy korxona foydalanishiga berilayotgan mol-mulki rơyxati;

oilaviy korxonaning mol-mulkiga doir yirik bitimning miqdori;

oilaviy korxona ishtirokchilarining umumiy yiğilishi tomonidan qarorlar qabul qilish tartibi;

oilaviy korxona ishtirokchilari muhim deb hisoblaydigan boshqa shartlar.

Taъsis shartnomasi oilaviy korxonaning barcha ishtirokchilari tomonidan imzolanadi.

Oilaviy korxona boshliği ơzgargan, ishtirokchi oilaviy korxona tarkibiga ixtiyoriy ravishda kirgan (undan chiqib ketgan), er va xotin ơrtasidagi nikoh bekor qilingan yoki oilaviy korxona ishtirokchisi vafot etgan va bu hollar oilaviy korxona balansiga berilgan oilaviy korxona ishtirokchilarining mol-mulki rơyxatida ơzgarishlarga sabab bơlgan taqdirda, taъsis shartnomasiga tegishli ơzgartish va qơshimchalar kiritiladi. Bunda oilaviy korxonani qayta davlat rơyxatidan ơtkazish talab qilinmaydi.

10-modda. Oilaviy korxonani davlat rơyxatidan ơtkazish

Oilaviy korxona kichik tadbirkorlik subъektlari uchun nazarda tutilgan soddalashtirilgan tartibda davlat rơyxatidan ơtkazilgan sanadan eъtiboran yuridik shaxs maqomiga ega bơladi.

Rơyxatdan ơtkazuvchi organlar ariza beruvchini oilaviy korxona sifatida davlat rơyxatidan ơtkazishni uni tashkil etish maqsadga muvofiq emas degan vajlar bilan rad etishga yoki qonun hujjatlarida nazarda tutilmagan qơshimcha talablar belgilashga haqli emas.

Ariza beruvchini oilaviy korxona sifatida davlat rơyxatidan ơtkazishni rad etganlik, shuningdek rơyxatdan ơtkazish muddatini buzganlik ustidan sudga shikoyat qilinishi mumkin. Rơyxatdan ơtkazuvchi organning qarori, shuningdek mazkur organ mansabdor shaxslarining harakatlari (harakatsizligi) sud tomonidan qonunga xilof deb topilgan taqdirda, ular ariza beruvchiga oilaviy korxonani rơyxatdan ơtkazishni rad etganlik yoki rơyxatdan ơtkazish muddatini buzganlik tufayli etkazilgan zararning ơrnini qoplaydi va maъnaviy zarar uchun kompensatsiya tơlaydi.

11-modda. Oilaviy korxonaning ustav fondi

Oilaviy korxonaning ustav fondi pul mablağlari, qimmatli qoğozlar, boshqa mol-mulk, shu jumladan pul bilan baholanadigan mulkiy huquqlar yoki ơzga shaxsga ơtkaziladigan boshqa huquqlar hisobidan shakllantiriladi. Yagona uy (kvartira) oilaviy korxonaning ustav fondiga kiritilishi mumkin emas.

Oilaviy korxona ishtirokchilari oilaviy korxonaning ustav fondiga korxona taъsis shartnomasida nazarda tutilgan tartibda ơzlari kiritadigan mol-mulkni mustaqil ravishda belgilaydi.

Oilaviy korxonaning ustav fondi korxonani davlat rơyxatidan ơtkazish uchun hujjatlar taqdim etiladigan sanadagi qonun hujjatlarida belgilangan eng kam ish haqining ơn baravari miqdoridan kam bơlmasligi kerak.

3-bob. Oilaviy korxonaning hamda uning ishtirokchilarining huquq va majburiyatlari

12-modda. Oilaviy korxonaning huquq va majburiyatlari

Oilaviy korxona quyidagi huquqlarga ega:

mustaqil ravishda tovarlar ishlab chiqarishga (ishlar bajarishga, xizmatlar kơrsatishga) doir faoliyatni tashkil etish, ishlab chiqarilgan tovarlarni (ishlarni, xizmatlarni) tasarruf etish va ularga narx belgilash;

mustaqil ravishda ơz moliyaviy mablağlarini shakllantirish va qarz mablağlarini jalb etish, shu jumladan dastlabki (boshlanğich) kapitalni shakllantirish uchun kreditlar olish;

lizing va suğurta xizmatlaridan foydalanish;

shartnomalar tuzish, shu jumladan tovarlarni (ishlarni, xizmatlarni) xarid qilish va realizatsiya qilish uchun shartnomalar tuzish;

tadbirkorlikdan cheklanmagan miqdorda daromad (foyda) olish;

ơz firma nomi yozilgan muhrlardan, blankalardan va shtamplardan foydalanish hamda tovar belgisiga (xizmat kơrsatish belgisiga) ega bơlish;

tashqi iqtisodiy faoliyatni amalga oshirish.

Oilaviy korxona:

tuzilgan shartnomalar bơyicha zimmasiga olgan majburiyatlarni ơz vaqtida va tegishli tartibda bajarishi;

oilaviy korxonaning ishtirokchilari va yollanma xodimlari mehnatiga haq tơlash miqdorini belgilashi, ular bilan ơz vaqtida hisob-kitob qilishi, shuningdek ish beruvchi sifatida ơz fuqarolik javobgarligini suğurta qilishi;

soliqlar va boshqa majburiy tơlovlarni tơlashi;

mehnatni muhofaza qilish hamda xavfsizlik texnikasi, ekologiya, sanitariya va gigiena sohasidagi normativ hujjatlar talablariga rioya etishi;

realizatsiya qilinadigan mahsulot va xizmatlar uchun qonun hujjatlariga muvofiq sertifikatlarga ega bơlishi;

joylashgan eri (pochta manzili) va boshqa rekvizitlari ơzgarganligi haqida tegishli davlat organlarini ơz vaqtida xabardor qilishi shart.

Oilaviy korxona qonunga muvofiq boshqa huquqlarga ega bơlishi va uning zimmasida ơzga majburiyatlar bơlishi mumkin.

13-modda. Oilaviy korxona boshliğining huquq va majburiyatlari

Oilaviy korxona boshliği quyidagi huquqlarga ega:

oilaviy korxona nomidan ishonchnomasiz ish kơrish;

yuridik va jismoniy shaxslar bilan oilaviy korxona faoliyatiga boğliq bơlgan shartnomalar tuzish;

mehnat shartnomalari (kontraktlar) tuzish va shtatlarni tasdiqlash;

ishonchnomalar berish.

Oilaviy korxona boshliği:

oilaviy korxonani shaxsan boshqarishi va uning kundalik faoliyatini tashkil etishi;

oilaviy korxonaning mol-mulki bilan boğliq yirik bitimlar tuzishda ishtirokchilarning roziligini olishi;

mehnat tơğrisidagi qonun hujjatlari normalariga rioya etilishini taъminlashi;

buxgalteriya hisobi yuritilishini taъminlashi shart.

Oilaviy korxona boshliği qonunga muvofiq boshqa huquqlarga ega bơlishi va uning zimmasida ơzga majburiyatlar bơlishi mumkin.

14-modda. Oilaviy korxona ishtirokchilarining huquq va majburiyatlari

Oilaviy korxona ishtirokchilari quyidagi huquqlarga ega:

oilaviy korxonani boshqarishda, qarorlar qabul qilishda, moliya-xơjalik faoliyatini nazorat qilishda ishtirok etish;

oilaviy korxona taъsis shartnomasining shartlariga boğliq holda foydadan ơz ulushini olish;

oilaviy korxona tarkibidan ixtiyoriy ravishda chiqish;

agar oilaviy korxonaning taъsis shartnomasida boshqacha qoida nazarda tutilgan bơlmasa, oilaviy korxona tarkibidan chiqishda oilaviy korxona mol-mulki qiymatining bir qismi ustav fondiga ơzi kiritgan mol-mulk miqdoriga mutanosib ravishda qaytarib berilishi yoki shunday qiymatdagi mol-mulk natural holda ơziga ajratib berilishi.

Oilaviy korxona ishtirokchilari oilaviy korxonaning faoliyatida shaxsiy mehnati bilan ishtirok etishi shart.

Oilaviy korxona ishtirokchilari qonun hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ega bơlishi va ularning zimmasida ơzga majburiyatlar bơlishi mumkin.

4-bob. Oilaviy korxonaning faoliyati

15-modda. Oilaviy korxonaning mol-mulki

Oilaviy korxonaning mol-mulki:

oilaviy korxona ishtirokchilari tomonidan uning ustav fondiga kiritiladigan mol-mulkdan;

qarz mablağlari va kreditlar hisobiga olingan mol-mulkdan;

tovarlarni realizatsiya qilishdan, ishlar bajarishdan, xizmatlar kơrsatishdan olingan va oilaviy korxonani rivojlantirishga yơnaltirilgan daromadlardan, shuningdek bu daromadlar hisobiga olingan mol-mulkdan;

qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa mablağlardan tarkib topadi.

16-modda. Oilaviy korxonaning faoliyati amalga oshiriladigan joy

Oilaviy korxona ishtirokchilariga mulk huquqi asosida yoki boshqa qonuniy asosda tegishli bơlgan turar joylar va yashash uchun mơljallanmagan joylar, shu jumladan ishlab chiqarish, xơjalik binolari va boshqa imoratlar oilaviy korxona faoliyati amalga oshiriladigan joydir.

Oilaviy korxona ishtirokchilariga mulk huquqi asosida tegishli bơlgan turar joylarni ulardan oilaviy korxona faoliyatida foydalanish maqsadida yashash uchun mơljallanmagan joylarga aylantirish talab qilinmaydi, bundan faoliyatning ayrim turlari uchun qonun hujjatlarida nazarda tutilgan hollar mustasno.

17-modda. Oilaviy korxona faoliyatini amalga oshirish shartlari

Oilaviy korxona faoliyatning ayrim turlarini faqat maxsus ruxsatnoma (litsenziya) mavjud bơlganda amalga oshirishi mumkin.

Oilaviy korxona aktsiz soliği tơlanadigan mahsulotni ishlab chiqarishni va er qaъridan foydalanganlik uchun soliq solinadigan foydali qazilmalar kavlab olishni, shuningdek yuridik shaxslar uchun qatъiy belgilangan soliq yoki yagona er soliği tơlash nazarda tutilgan faoliyatni amalga oshirishi mumkin emas.

Oilaviy korxona faoliyatida zaharli, radioaktiv moddalar va materiallardan, yuqori bosimli asbob-uskunalardan hamda inson va atrof-muhit uchun katta xavf tuğdiradigan boshqa asbob-uskunalardan foydalanishga yơl qơyilmaydi. Oilaviy korxona foydalanishi mumkin bơlmagan moddalar, materiallar va asbob-uskunalarning rơyxati Ơzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

Oilaviy korxona tomonidan sanoat tusidagi faoliyatni kơp kvartirali uyning turar joylarida amalga oshirishga yơl qơyilmaydi.

Oilaviy korxona faoliyati qonun hujjatlarida belgilangan normalar va qoidalarga rioya etilgan holda amalga oshirilishi kerak.

18-modda. Oilaviy korxona mahsulotini realizatsiya qilish

Oilaviy korxona ơzi ishlab chiqargan mahsulotni naqd pulli va (yoki) naqd pulsiz hisob-kitob bơyicha realizatsiya qilishi mumkin. Oilaviy korxona mahsulotini realizatsiya qilish u ishlab chiqarilgan joyda amalga oshirilishi mumkin.

19-modda. Oilaviy korxonada hisob va hisobot

Oilaviy korxonada hisob va hisobot, shuningdek uning faoliyati ustidan statistika kuzatuvlari kichik tadbirkorlik subъektlari uchun nazarda tutilgan tartibda yuritiladi.

5-bob. Oilaviy korxonada mehnat. Oilaviy korxona ishtirokchilari va yollanma xodimlarining ijtimoiy muhofazasi

20-modda. Oilaviy korxonada mehnatga oid munosabatlar

Oilaviy korxona ishtirokchilarining shaxsiy mehnatini amalga oshirish shartlari ular ơrtasidagi kelishuvga kơra belgilanadi.

Oilaviy korxona (ish beruvchi) va oilaviy korxonaning yollanma xodimi ơrtasidagi mehnatga oid munosabatlar mehnat tơğrisidagi qonun hujjatlariga muvofiq mehnat shartnomasi (kontrakt) bilan tartibga solinadi.

21-modda. Oilaviy korxonada mehnatga haq tơlash

Oilaviy korxona oilaviy korxonaning ishtirokchilari va yollanma xodimlari uchun mehnat haqi, mukofotlar hamda kompensatsiyalarning shakllarini, tizimini va miqdorini qonun hujjatlariga muvofiq mustaqil ravishda belgilaydi.

Oilaviy korxona ishtirokchilari va yollanma xodimlarining mehnat haqi taraflarning kelishuviga kơra, lekin qonun hujjatlarida belgilangan eng kam miqdordan oz bơlmagan miqdorda belgilanadi.

22-modda. Oilaviy korxona ishtirokchilarining va yollanma xodimlarining ijtimoiy muhofazasi

Oilaviy korxona korxonaning ishtirokchilari va yollanma xodimlariga xavfsiz mehnat sharoitlarini, ijtimoiy muhofaza choralarini taъminlashi shart hamda ularning hayotiga yoki soğliğiga etkazilgan zarar uchun javobgar bơladi.

Oilaviy korxona korxonaning ishtirokchilari va yollanma xodimlari uchun qonun hujjatlarida belgilanganiga nisbatan imtiyozliroq mehnat va ijtimoiy-iqtisodiy shart-sharoitlarni mustaqil ravishda belgilashga haqli.

Oilaviy korxonada ishtirokchilar va yollanma xodimlarning ishlagan vaqti davlat ijtimoiy suğurtasi bơyicha badallar tơlanganligini tasdiqlovchi hujjatlar va qonun hujjatlarida belgilangan tartibda yuritiladigan mehnat daftarchasidagi yozuvlar asosida mehnat stajiga qơshiladi.

Oilaviy korxona oilaviy korxonaning ishtirokchilari va yollanma xodimlari hayotiga yoki soğliğiga mehnatda mayib bơlishi, kasb kasalligiga chalinishi yoki ular ơz mehnat vazifalarini bajarishi bilan boğliq holda soğliğining boshqacha tarzda shikastlanishi sababli etkazilgan zararning ơrnini qoplash bơyicha ơz fuqarolik javobgarligini ish beruvchi sifatida qonun hujjatlarida belgilangan shartlar va tartib asosida suğurtalashi shart.

6-bob. Oilaviy korxona faoliyati erkinligining kafolatlari

23-modda. Oilaviy korxonani davlat tomonidan qơllab-quvvatlash

Davlat oilaviy korxonaning huquqlariga rioya etilishini va qonuniy manfaatlari himoya qilinishini kafolatlaydi.

Davlat organlari oilaviy korxonani rivojlantirish va mustahkamlashga kơmaklashishi shart.

Davlat organlari qonun hujjatlarida belgilangan tartibda:

foydalanilmayotgan yashash uchun mơljallanmagan joylar ularda tovarlar ishlab chiqarishni (ishlar bajarishni, xizmatlar kơrsatishni) tashkil etish uchun oilaviy korxonaga ijaraga berilishini;

ishlab chiqarish maydonlari qurish uchun oilaviy korxonaga er ajratilishini;

oilaviy korxona ishlab chiqarish obъektlarining muhandislik-kommunikatsiya tarmoqlariga ulanishini;

oilaviy korxona tomonidan ishlab chiqarilgan mahsulotni realizatsiya qilish uchun maxsus joylar berilishini taъminlaydi.

24-modda. Oilaviy korxona mol-mulkining natsionalizatsiya, musodara va rekvizitsiya qilinishiga yơl qơyilmasligi

Oilaviy korxonaning mol-mulki natsionalizatsiya, musodara va rekvizitsiya qilinmaydi, qonunda nazarda tutilgan hollar bundan mustasno.

25-modda. Oilaviy korxona faoliyatining erkinligi

Oilaviy korxona qonun hujjatlariga muvofiq har qanday faoliyat turi bilan shuğullanishi mumkin.

Oilaviy korxona bitimlar tuzishda erkindir.

Oilaviy korxona faoliyatini amalga oshirishda, shu jumladan uning tomonidan texnologiyalarni, ishlab chiqariladigan mahsulotning assortimentini tanlashda, mahsulot narxini hamda uni realizatsiya qilish yơnalishlarini belgilashda davlat organlarining va ular mansabdor shaxslarining aralashuviga yơl qơyilmaydi.

26-modda. Oilaviy korxonaga soliq solish xususiyatlari

Oilaviy korxona qonun hujjatlarida belgilanadigan tartibda yagona soliq tơlovini tơlovchidir.

Oilaviy korxonaning foydasi soliqlar va boshqa majburiy tơlovlar tơlanganidan keyin uning ishtirokchilari tasarrufiga ơtadi hamda unga soliq solinmaydi.

Oilaviy korxona mehnat haqi fondidan ijtimoiy fondlarga qonun hujjatlarida nazarda tutilgan tartibda majburiy tơlovlar tơlaydi. Oilaviy korxona ơzi ishlab chiqargan xalq badiiy hunarmandchiligi va amaliy sanъati buyumlarini realizatsiya qilishdan olingan tushum bơyicha yagona soliq tơlovini tơlashdan qonun hujjatlarida belgilangan tartibda ozod qilinadi. Bunday buyumlarning rơyxati Ơzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.

Oilaviy korxonaga kichik tadbirkorlik subъektlari uchun qonun hujjatlarida nazarda tutilgan imtiyozlar, preferentsiyalar va kafolatlar tatbiq etiladi.

27-modda. Oilaviy korxona faoliyatini tekshirishlarning cheklanishi

Oilaviy korxonaning moliya-xơjalik faoliyatini rejali tekshirishlar kơpi bilan tơrt yilda bir marta amalga oshiriladi.

Yangi tashkil etilgan oilaviy korxonaning moliya-xơjalik faoliyati u davlat rơyxatidan ơtkazilgan paytdan eъtiboran dastlabki uch yil mobaynida rejali tekshiruvlardan ơtkazilmaydi, bundan byudjet mablağlaridan va markazlashtirilgan mablağlardan hamda resurslardan maqsadli foydalanish bilan boğliq tekshirishlar mustasno.

28-modda. Oilaviy korxonaning kommunal infratuzilma obъektlaridan foydalanishini taъminlash

Oilaviy korxona turar joydan bir vaqtning ơzida unda istiqomat qilgan holda tovarlar ishlab chiqarish (ishlar bajarish, xizmatlar kơrsatish) uchun foydalangan taqdirda, kommunal infratuzilma xizmatlari (elektr energiyasi, suv taъminoti, kanalizatsiya, gaz taъminoti va issiqlik taъminoti) haqini tơlash aholi uchun belgilangan tariflar bơyicha va shartlar asosida amalga oshiriladi.

Kommunal xizmat kơrsatish, elektr va gaz taъminoti korxonalari zarur kommunikatsiya tarmoqlarining oilaviy korxona faoliyati amalga oshirilayotgan joygacha etkazilishini hamda ulanishini aholi uchun belgilangan tariflar bơyicha va shartlar asosida taъminlaydi.

29-modda. Oilaviy korxonaga bank xizmati kơrsatish va uni kreditlash

Oilaviy korxonaga bank xizmati kơrsatish qonun hujjatlariga muvofiq bank bilan tuzilgan shartnomalar asosida amalga oshiriladi.

Banklar belgilangan tartibda oilaviy korxonaning milliy va xorijiy valyutadagi hisobvaraqlarini ochadi hamda ularga xizmat kơrsatadi.

Oilaviy korxonani kreditlash bank yoki boshqa kredit tashkiloti bilan tuziladigan kredit shartnomasi asosida amalga oshiriladi. Oilaviy korxonaga kreditlar berishda banklar, boshqa kredit yoki suğurta tashkilotlari kafolat beruvchi bơlishi mumkin. Tơlovga qobiliyatli yuridik va jismoniy shaxslar, shuningdek fuqarolarning ơzini ơzi boshqarish organlari qonun hujjatlarida belgilangan tartibda kafil bơlishi mumkin.

7-bob. Yakunlovchi qoidalar

30-modda. Oilaviy korxonani qayta tashkil etish va tugatish

Oilaviy korxonani qayta tashkil etish qonun hujjatlarida belgilangan tartibda uning ishtirokchilari tomonidan amalga oshirilishi mumkin.

Oilaviy korxonani tugatish uning ishtirokchilarining yoki sudning qaroriga kơra, shuningdek agar unda oilaviy korxonaning yagona ishtirokchisi qolgan bơlsa, amalga oshiriladi.

Oilaviy korxona tugatilayotganda bơshatilayotgan ishtirokchilar va yollanma xodimlarga qonun hujjatlariga muvofiq ularning huquqlari va qonuniy manfaatlariga rioya etilishi kafolatlanadi.

Oilaviy korxona uning tugatilishi haqidagi yozuv yuridik shaxslarning yagona davlat reestriga kiritilganidan keyin tugatilgan hisoblanadi.

Oilaviy korxonani tugatish qonun hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

31-modda. Oilaviy korxonalarning birlashmalari

Oilaviy korxonalar ơz huquq va manfaatlarini himoya qilish maqsadida qonun hujjatlariga muvofiq assotsiatsiyalarga (uyushmalarga) va boshqa birlashmalarga birlashishi mumkin.

32-modda. Nizolarni hal etish

Oilaviy tadbirkorlik sohasidagi nizolar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda hal etiladi.

33-modda. Oilaviy tadbirkorlik tơğrisidagi qonun hujjatlarini buzganlik uchun javobgarlik

Oilaviy tadbirkorlik tơğrisidagi qonun hujjatlarini buzganlikda aybdor shaxslar belgilangan tartibda javobgar bơladi.

34-modda. Qonun hujjatlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirish

Ơzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:

hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;

davlat boshqaruvi organlari ushbu Qonunga zid bơlgan ơz normativ-huquqiy hujjatlarini qayta kơrib chiqishlari va bekor qilishlarini taъminlasin.

35-modda. Ushbu Qonunning kuchga kirishi

Ushbu Qonun rasmiy eъlon qilingan kundan eъtiboran kuchga kiradi.

 

Ơzbekiston Respublikasining Prezidenti


I. KARIMOV
Каталог: sites -> default -> files -> uploaded -> zakoni -> uzb
uzb -> Valyutani tartibga solish to'G'risida o'zbekiston Respublikasi Qonuniga o'zgartishlar va qo'shimchalar kiritish haqida
uzb -> Garov to'G'risidagi o'zbekiston respublikasi qonuniga o'zgartishlar va qo'shimchalar kiritish haqida
uzb -> Ipoteka to'G'risida qonunchilik palatasi tomonidan 2006 yil 28 iyunda qabul qilingan Senat tomonidan 2006 yil 25 avgustda ma'qullangan
uzb -> Avtomatlashtirilgan bank tizimida axborotni muhofaza qilish to'G'risida qonunchilik palatasi tomonidan 2005 yil 16 noyabrda qabul qilingan Senat tomonidan 2006 yil 24 fevralda ma'qullangan
uzb -> Investitsiya faoliyati to'G'risida
uzb -> O'zbekiston respublikasining tashqi iqtisodiy faoliyati to'G'risida
uzb -> Tadbirkorlik faoliyati erkinligining kafolatlari to'G'risida
uzb -> O'zbekiston respublikasining ayrim qonun hujjatlariga o'zgartish va qo'shimchalar kiritish to'risida
uzb -> «bankrotlik to'G'risida»gi o'zbekiston respublikasi qonuniga o'zgartish va qo'shimchalar kiritish haqida
uzb -> Tadbirkorlik faoliyati erkinligining kafolatlari to'G'risida o'zbekiston respublikasi qonuniga o'zgartish va qo'shimchalar kiritish haqida


Do'stlaringiz bilan baham:


Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2019
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa