Mavzu: Summatorlar. Summatorlarni tashkil etish



Download 26,32 Kb.
bet1/2
Sana26.02.2022
Hajmi26,32 Kb.
#472168
  1   2
Bog'liq
sxemotexnika 2-55-61
Presentation, kompyuter grafikasi va dizajni, 5, talimni pedagogik jarayon qonuniyatlari asosida tashkil etishda talim prinsiplarining tutgan orni, 678, menu99999999, Кратные интегралы, qizilungach saratoni, Mavzu Mudira tomonidan maktabgacha ta’lim muassasini boshqarish-hozir.org (1), Rivojlangan xorijiy mamlakatlarda ta'lim-tarbiya Shokirov ismoil-hozir.org (3), Bolalar bog`chasida metodik ishlar.Қодирова Ш, 1. boshqaruv va rahbar madaniyati darsning maqsadi-fayllar.org, Fuqarolik tarbiyasi, soxa iqtisodiyoti, amaliy ish1 ekologiya
    Bu sahifa navigatsiya:
  • REJA

7 – MA’RUZA




MAVZU: Summatorlar. Summatorlarni tashkil etish usullari, ishlash prinsiplari. Bir razryadli, ikki razryadli va ko’p razryadli summatorlar

REJA:


  1. Summatorlar.
  2. Summatorlarni tashkil etish usullari, ishlash prinsiplari. Summatorlar


Ikki son xonalarini jamlash amalini bajaruvchi EHM uzeli summator deb ataladi.
Summatorlarni quyidagi belgilari bo‘yicha klassifikatsiyalash mumkin:



  1. Bir xonali sonlarni jamlash usuli bo‘yicha kombinatsion va to‘plovchi summatorlar.

  2. Bir xonali sonlarni jamlash sxemasidagi kirish yo‘llari soni bo‘yicha: ikki kirish yo‘lli bir xonali (yarim summatorlar) va uch kirish yo‘lli bir xonali summatorlar.

  3. Ko‘p xonali sonlarni jamlash usuli bo‘yicha: ketma-ket va parallel summatorlar.

  4. Sanoq sistemasining asosi va qabul qilingan kodlash usuli bo‘yicha: ikkilik, uchlik, o‘nlik va ikkilik-o‘nlik summatorlar.

  5. Ko‘chirish zanjirini tashkil qilish usuli bo‘yicha: ketma-ket, boshdan-oyoq, bir vaqtda, guruhli, shartli ko‘chirishli va ko‘chirish qiymati signalini xotirada saqlovchi summatorlar.

Biz yuqorida sanab o‘tgan summatorlarning har biri o‘zining yutuq va kamchiliklariga ega.




Summatorlarni to‘la tahlil etish uchun ularning har birini alohida ko‘rib chiqamiz. Bugungi mashg‘ulotda biz ko‘p xonali sonlarni jamlash usuli bo‘yicha qo‘llaniladigan ketma-ket va parallel summatorlarning ishlash prinsiplari hamda ularning sxemalari bilan tanishib chiqamiz.

Umuman olganda, har qanday summatorning ishlash prinsipini tushunish uchun pozitsion sanoq sistemalarda qo‘shish amalini bajarish qonuniyatlari bilan tanishib chiqish maqsadga muvoffiqdir.


. Pozitsion sanoq sistemalarida qo‘shish amalini bajarish qoidalari


Ma’lumki, har qanday pozitsion sanoq sistemalarda sonlar xonalar bo‘yicha qo‘shiladi. Qo‘shish amali bajarilganda har bir xonada uchta raqam: birinchi qo‘shiluvchining raqami, ikkinchi qo‘shiluvchining raqami va oldingi (kichik) xonadan



ko‘chirish qiymati raqami qo‘shiladi. Natijada har bir xona uchun shu xona yig‘indisi raqami va keyingi (katta) xonaga ko‘chirish qiymati hosil qilinadi.
EHM larda qo‘llaniladigan ikkilik sanoq sistemasida ham ikkilik kodlar i – xonada (razryadda) qo‘shiladi. Agar undan oldingi i–1 xonadan «1» ko‘chgan bo‘lsa, u ham i
– xonada qo‘shilishi kerak.
Ikkilik sonlarni qo‘shish deganda ikkita x(x1, x2,…, xn) va y(y1, y2,…, yn) qo‘shiluvchilarning o‘zaro qo‘shilishi natijasida s(s1, s2,…, sn) yig‘indining hosil bo‘lishi tushuniladi.
Qo‘shish jarayonida sonlarning xonadagi qiymati quyidagi qonuniyat asosida hosil bo‘ladi:

Si xi Pi  0

  • yi

Pi1;


(xi





  • yi



Pi1 )
Bo’lganda


Si xi

  • yi

  • Pi1

q;

Download 26,32 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
O’zbekiston respublikasi
guruh talabasi
nomidagi toshkent
o’rta maxsus
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
Ўзбекистон республикаси
rivojlantirish vazirligi
pedagogika instituti
таълим вазирлиги
махсус таълим
haqida tushuncha
O'zbekiston respublikasi
tashkil etish
toshkent davlat
vazirligi muhammad
saqlash vazirligi
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
respublikasi axborot
vazirligi toshkent
bilan ishlash
Toshkent davlat
uzbekistan coronavirus
sog'liqni saqlash
respublikasi sog'liqni
vazirligi koronavirus
koronavirus covid
coronavirus covid
risida sertifikat
qarshi emlanganlik
vaccination certificate
sertifikat ministry
covid vaccination
Ishdan maqsad
fanidan tayyorlagan
o’rta ta’lim
matematika fakulteti
haqida umumiy
fanidan mustaqil
moliya instituti
fanining predmeti
pedagogika universiteti
fanlar fakulteti
ta’limi vazirligi