Ma’ruza mavzu: kirish. Minerallar va tog‘ jinslarining fizik xossalari umumiy tushunchalari reja



Download 351,52 Kb.
bet1/3
Sana21.11.2022
Hajmi351,52 Kb.
#869823
  1   2   3
Bog'liq
1-maruza


  1. MA’RUZA



Mavzu: KIRISH. MINERALLAR VA TOG‘ JINSLARINING FIZIK XOSSALARI UMUMIY TUSHUNCHALARI


Reja:

  1. Mineral tushunchasi. Tog‘ jinslari fizik xossalari.

  2. Tog‘ jinslarining sun’iy o‘zgartirilgan holatlari.

  3. Konchilik ishlab chiqarish fizik jarayonlari.



Mineral deb, er qa’rida fizik - kimyoviy jarayonlar natijasida paydo bo‘lgan, kimyoviy tarkibi va fizik xossalari o‘zaro bir muncha o‘xshash tabiiy jinslarga aytiladi.
Tog‘ jinsi deb, bir yoki bir necha minerallar o‘zaro birikib mustahkam ravishda geologik jins hosil qilishga aytiladi. Tog‘ jinslarining turi va nomlanishi undagi minerallar tarkibi va tuzilishi bilan bevosita bog‘liqd bo‘ladi. Ular tuzilishi bo‘yicha 2 ko‘rinishga – struktura va teksturaga ajraladi.
Tog‘ jinslari strukturasi (tuzilishi) – bu tog‘ jinsi o‘lchamlari, shakllari va minerallarning o‘zaro joylashishidir.
Tog‘ jinslari teksturasi (tarkibiy tuzilishi) – bu tog‘ jinslari yirik qismlarining o‘zaro joylashish va bog‘lanish xususiyatlaridir.
Tog‘ jinslari fizikasi tog‘ jinslari xossalari, tuzilishi va tarkibi hamda fizik jarayonlarning o‘zaro miqdoriy bog‘liqligini o‘rganadi.
Ma’danda kon ishlarini olib borish uchun tabiiy holatdagi tog‘ jinslari xususiyatlarini bilish lozim bo‘ladi.
Quyida tog‘ jinslarini qazib olish jarayonida katta ta’sir kuchiga ega bo‘lgan ularning asosiy fizik-mexanik xususiyatlariga izoh berib o‘tamiz. Bunday xususiyatlariga birinchi navbatda tog‘ jinslarining qattiqligi (tvyordost) va charxlanuvchanlik (abrazivnost), qayishqoqligi (uprugost) va egiluvchanligi (plastichnost), g‘ovakliligi (poristost) va zichligi (plotnost), darzliligi (treщinovatost) va ustivorligi (ustoychivost) va boshqalar kiradi.
Tog‘ jinsi qattiqligi (tvyordost) unga nisbatan amalga oshiriladigan mexanik ta’sirlarga qarshiligini anglatadi. CHarxlanuvchanlik (abrazivnost) esa burg‘ulash paytida tog‘ jinsining burg‘uni emirish darajasidir. Tog‘ jinsi qayishqoqligi (uprugost)- bu uning tashqi ta’sir to‘xtatilgandan keyin birlamchi holatiga tiklanishini anglatadi. Tog‘ jinsi mo‘rtliligi (xrupkost) – bu uning egiluvchanligini o‘zgartirmasdan parchalanish xususiyati.




  1. Download 351,52 Kb.

    Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish