5 – Ma’ruza Eritmalar Mavzu rejasi


Ayrim biologik suyuqliklarning ionli tarkibi, mmol/l



Download 2,56 Mb.
bet2/6
Sana01.01.2022
Hajmi2,56 Mb.
#291429
1   2   3   4   5   6
Bog'liq
5- ma'ruza eritmalar

Ayrim biologik suyuqliklarning ionli tarkibi, mmol/l


Biologik suyuqlik


Na


K


Ca


Cl


HCO


Oqsilning massa ulushi, %

Qon plazmasi


140

5

2,5

105

27

6-8

Tel

75

5

2,5

75

-

-

Ko’z yoshi

140

5

-

115

20

0,8

So’lak

60-100

7-20

1,5-4

60-80

10-30

0,5

Me’da shirasi

20-60

6-7

-

145

-

0,5

Siydik

150

36

5

160

-

-

Suv - erituvchi; buni aloxida ajratib aytilishiga sabab, planetadagi eng ko’p tarqalgan erituvchi suvdir. Inson tanasi, agar u 70 kg bo’lsa, = 40 kg suvdan iborat. Bu suvning 25 kg xujayralar ichida (bog’langan suv), qolgan 15 kg esa xujayradan tashqaridagi suyuqliklar (qon plazmasi, ichak-oshqozondagi suyuqliklar) da bo’ladi. Hayvon va o’simliklarda ham 50%, ayrim hollarda esa 90-95% suv bo’ladi. Suv o’zining tuzilishi, eritish qobiliyati, ko’pgina xossalari bo’yicha nixoyatda noyob, ko’pincha g’ayri tabiiy xossalarni namoyon qiladi. U ionli va qutublangan birikmalarni eritadi. CHunki uning dielektrik doimiyligi yuqori, (D=78,5). Difil tuzilishga ega bulgan moddalar eriganda suvning strukturasida o’zgarish ro’y beradi. Bu xodisa gidrofob ta’sirlanish deb ataladi. YA’ni suv strukturasi erigan moddaning gidrofob guruxiga yaqin joylashgan suv molekulalarining gidrofob guruxlar bilan kontakti minimumga etadi. Natijada, gidrofob guruxlari bir-biri bilan assotsialanib (mitsella) suv molekulasini siqib chiqarishga xarakat qiladi. Termodinamikaninig 2 qonuniga binoan, organik moddalar eng barqaror holatga o’tishga intiladi.

Eritmalar klassifikatsiyasi.

Molekulyar massasi 5000 g/moldan kichik moddalar eritmasi - kichik molekulali moddalar eritmasi, molekulyar massasi 5000 g/moldan yuqori bo’lgan moddalar eritmasi – yuqori molekulali moddalar eritmasi deyiladi. Erish natijasida elektrolitik dissotsiatsiya ketish ketmasligiga qarab, eritmalar 3 guruxga bo’linadi; elektrolitlar eritmasi, noelektrolitlar va amfolitlar eritmasi.



Elektrolitlar eritmasi deb ionlarga dissotsialanadigan tuzlar, kislotalar va asoslar eritmasiga aytiladi. Masalan, KNO , HCl , KOH eritmalari. Eritmaning elektr o’tqazuvchanligi erituvchinikidan yuqori bo’ladi.

Noelektrolitlar eritmasi. Suvli eritmasi amalda dissotsialanmaydigan moddalar eritmasi. Masalan, saxaroza, glyukoza, mochevina eritmalari noelektrolit eritmalarga misol bo’ladi. Ularning elektr o’tqazuvchanligi erituvchi elektr o’tkazuvchanligidan qariyb farq qilmaydi.

Amfolitlar eritmasi ham kislotali, ham asosli birikmalar kabi dissotsialanadigan moddalar eritmasidir. Masalan, Al(OH) , glitsin eritmalari.


Download 2,56 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish