1-ma’ruza: Geografik informatsion tizimlar xaqida umumiy ma’lumotlar



Download 395 Kb.
bet7/16
Sana08.04.2022
Hajmi395 Kb.
#536592
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   16
Bog'liq
ГАТ-Лотин1-8мавзулар

4 - ma’ruza. GICda real dunyo ob’ektlarini aks ettirish tamoyillari
Real dunyo ob’ektlarining GIC da aks ettirilishi
Geoinformatikada ko’rib chiqiladigan real dunyo ob’ektlari fazoviy, vaqtli va mavzuviy xarakteristikalariga ko’ra farqlanadi.
Fazoviy xarakteristikalar ob’ektning oldindan belgilangan koordinatalar sistemasidagi xolatini aniqlab beradi. Bunday ma’lumotlarga qo’yiladigan asosiy talab – aniqlik.
Vaqtli xarakteristikalar ob’ektning tadqiq qilinish vaqtini ko’rsatib turadi va u ob’ektning vaqt o’tib borishi bilan xolatini o’zgartirishini baxolashda muxim xisoblanadi. Bunday ma’lumotlarga qo’yiladigan asosiy talab – aktuallik. Agar ma’lumotlar aktual bo’lmasa, bunday ma’lumotlar eskirgan ma’lumotlar xisoblanadi va ularni qayta ishlashda qo’llash mumkin bo’lmaydi.
Mavzuviy xarakteristikalar ob’ektning turli xususiyatlarini belgilab beradi, ya’ni iqtisodiy, statistik, texnik va boshqa xususiyatlar. Asosiy talab – to’liqlik.
Fazoviy ob’ektlarni GICda namoyish etish uchun fazoviy va atributiv ma’lumotlar tiplari qo’llaniladi.

Fazoviy ma’lumotlar – ob’ektlarning fazoda bir-biriga va ular geometriyasiga nisbatan joylashuvini xarakterlovchi ma’lumotlardir.

Fazoviy ob’ektlar quyidagi grafik ob’ektlar yordamida ifodalanadi: nuqtalar, chiziqlar, soxalar va yuzalar.
Ob’ektlar tavsifi ob’ekt koordinatalarini va ularning tashkil etuvchi qismlarini ko’rsatish orqali amalga oshiriladi.
Nuqtali ob’ektlar – bu shunday ob’ektlarki, ularning xar biri faqat bitta fazoviy nuqtada joylashgan va X, Y koordinatalari ko’rsatilgan bo’ladi. Kartografiya masshtablashtirilishidan kelib chiqqan xolda bunday ob’ektlar sifatida daraxtlar, uylar va shaxarlarni olishimiz mumkin.
CHiziqli ob’ektlar bir o’lchamli ifodalangan, bitta o’lchamga ega bo’lgan, ob’ektning uzunligi va kengligi ushbu masshtablashtirishda namoyon qilinmaydi yoki axamiyatsiz bo’lgan ob’ektlardir. Bunday ob’ektlarga misol sifatida daryolar, shaxarchalar chegaralari, relьeflar gorizontallarini ko’rishimiz mumkin.
Mintaqa (poligonlar) – maydonli ob’ektlar, ya’ni ikkita koordinata bilan namoyish etiladigan (X, U) yoki yopiq shaklni aks ettiruvchi chiziq ko’rinishidagi ob’ektlar. Bunday ob’ektlar tarkibiga aloxida landshaftni egallagan xududlar, shaxarlar yoki mintaqalarni kiritish mumkin.
Yuza – uni tavsiflash uchun maydonli ob’ektlar balandligiga axamiyat berish kerak bo’ladi. Yuzalarni tiklash matematik algoritmlar (interpolyatsiya va approksimatsiya) X, Y, Z boshlang’ich koordinatalar to’plami bo’yicha amalga oshiriladi.
Ob’ekt xaqidagi fazoviy bo’lmagan qo’shimcha ma’lumotlar atributlar to’plamini tashkil etadi.


Download 395 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   16




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish