Агс gis dasturida 3d qishloq xaritalarni yaratish



Download 56.54 Kb.
Sana17.05.2021
Hajmi56.54 Kb.


Агс gis dasturida 3d qishloq xaritalarni yaratish


Hozirgi kunda Respublikamizda barcha sohalarda shu jumladan aholi yashash joylari, qishloq xo‘jaligi korxonlarida axborot texnologiyalari shu darajada rivojlandiki, ularda kadastr ishlarini takomillashtirish davr talabiga aylandi va boshqa sohalarda raqamli xaritalar bilan ishlash va ularning samaradorligini oshirish uchun ham yangi dasturlar va zamonaviy asboblarda amalga oshirilmoqda. Shu jumladan ArcGIS 9.3 dasturida raqamli xaritalar bilan ishlash imkoniyatlarini yanada kengaytirish hamda takomillashtirish maqsadida dasturda raqamli xaritalar bilan ishlash amaliyotga tadbiq qilinmoqda.

ArcGIS 9.3 ESRI kompaniyasi tomonidan ishlab chiqilgan bo‘lib, bu ob’ektlarni geografik ma’lumotlari va atribut ma’lumotlari bilan birgalikda ishlash imkoniyatini beradi.

Respublikamiz kadastr xizmatlari darajasini hozirgi zamon talablablariga mos tarzda tashkil etish uchun, davlat byudjetidan har yili ajratiladigan katta mablag‘lar evaziga, mavjud yer maydonlari va ko‘chmas mulk ob’ektlarini elektron xaritalarga tushirish va kadastr ma’lumotlarni tezkor qayta ishlash bo‘yicha avtomatlashgan tizim joriy etish borasida katta ishlar olib borilmoqda. Bugungi





kunda, kadastr madumotlarim avtomatlashtirilgan tizimi hali yangi va endi shakllanib kelayotgan bo‘lganligi bois, bu tizim asosan tor doiradagi davlat maqsadlarga xizmat qilib kelmoqda. Vaholanki, rivojlangan davlatlarda kadastr xizmatlari nafaqat davlat ehtiyojlari uchun balki ko‘chmas mulk ob’ektlariga bog‘liq bo‘lgan iqtisodiy munosabatlarga kiruvchi turli munitsipal, kamunal xizmat ko‘rsatuvchi, marketing, qurilish transport logistik va boshqa turdagi xizmat ko‘rsatuvchi tashkilotlar faoliyatlari samaradorliklarini oshirishga xizmat qiladi.

Jumladan, Yaponiya, AQSH, Buyuk Britaniya, Singapur kabi davlatlarda kadastr axboroti ko‘chmas mulkning manzili, jismoniy xossalari, qaysi egalikdaligi to‘g‘risidagi umumiy ma’lumotlar bilan cheklanmasdan, ushbu ko‘chmas mulkka qaysi tomondan shamol, yomg‘ir, quyosh kabi tabiiy xodisalar ta’sir etishi va qanday foyda olish mumkinligi ham belgilanadi. Masalan, qaysi ko‘p qavatli uylarning yonida reklama taxtalarini o‘rnatib ljaraga berishdan daromad olish yoki quyosh batareyalarini o‘rnatish imkoni mavjudligi to‘g‘risida ma’lumotlar ham kadastr hisobotlarida aks ettiriladi.

Davlatimiz bozor iqtisodiyotiga asoslangan, huquqiy jamiyat qurish bo‘yicha izchil siyosat olib borar ekan, aholi va tashkilotlar tomonidan ularga biriktirilgan yer maydonlari va ko‘chmas mulklardan samarali va oqilona foydalanishlari va ulardan undiriladigan soliqlar solinishini adolatli tashkil etish uchun davlat tomonidan kadastr xizmati infratuzilmasini rivojlantirilishi muhim ahamiyat kasb etadi.

Kadastr ma’lumotlarining takomillashtirlishi, kadastr hisobotlarida aks ettirilgan yashash joylardagi aholi turmush tarzini yaxshilash va ko‘chmas mulk ob’ektlarining bozor bahosini ob’ektiv baholash imkonini beradi.

O‘zbekiston ham rivojlangan davlatlar tajribasidan kelib chiqib, milliy kadastr xizmatini rivojlantirishga katta etibor qaratmoqda.

Shu bois, aholi yashash joylari kadastrini yuritishni avtomatlashgan tizimini takomillashtirish, ko‘rsatilayotgan kadastr xizmatlari sifati va tezligini oshirib, keng qamrovli ehtiyojlarga javob berishini ta’minlash orqali ushbu xizmatlardan







foydalanuvchilar qatlamini oshirishga xizmat qiladi va kadastr sohasi rivojiga davlat byudjet tomonidan ajratilayotgan mablag‘larni tejash imkonini yaratadi.

Qishloq aholi yashash joylari kadastrini yuritishni avtomatlashgan tizimini takomillashtirish, ko‘rsatilayotgan kadastr xizmatlari sifati va tezligini oshirib, keng qamrovli extiyojlarga javob berishini ta’minlash orqali ushbu xizmatlardan foydalanuvchilar qatlamini oshirishga xizmat qiladi va kadastr sohasi rivojiga davlat byudjet tomonidan ajratilayotgan mablag‘larni tejash imkonini yaratadi.



Misol uchun qishloq aholi erlarini chegarasi bo‘ylab o‘lchaganda 15gektar chiqsa xar bitta aholining QFY kitobidagi xisob kitobini qo‘shib chiqsak 15 gektarni bermaydi. Bu muammolarni echishda xozirgi kundagi zamonaviy elektron asbob uskunalardan foydanib raqamli xaritalarni yaratib bu muammolarni yechish mumkin. ArcGIS dasturidan foydalanib qishloq aholi yerlarining raqamli kadastr xaritasini yaratilsa qishloq aholisi hamda davlatimiz uchun katta foyda keltiriadi. Misol uchun ArcGIS dasturida raqamli xaritalar yaratilsa unga barcha turdagi malumotlarni joylashtirsak bo‘ladi. Bu ma’lumotlardan mahalla fuqarolar yig‘ini va boshqa tashkilotlar xam bemalol foydalansa bo‘ladi. Bundan foydalanish uchun ArcGIS dasturi xaritani ochib aholi va boshqa tashkilotlar xaqida ma’lumotlar olishimiz mumkin.








1-Rasm qishloq aholsi yerming xaritasi


2-Rasm qishloq aholsinig ArcGIS dasturida tayyorlangan xaritasi


Xulosa qilib shuni ta’kidlash kerakki, hozirgi kunda yuqori aniqlikdagi raqamli xaritalarni tuzishda ArsGIS dasturini qo‘llash foydalanuvchining vaqtini tejaydi va olib borilayotgan ishlarni osonlashtiradi. Ushbu raqamli xaritalarni ishlab chiqarishga joriy etish ish unumdorligini oshirishda katta ahamiyat kasb etadi.


Foydalanilagan adabiyotlar ro‘yxati

  1. Zaynobiddinov S.A. Geografik axborot tizimlari «Axborot byulletsni», №3(1), Geoinformkadastr, T.2002 g.

  2. Internetdan olingan ma’lumotlar. www.colibru,bolshe.ru, www.Fotogram.ru

  3. Kattaqo‘rg‘on tumani “Yertuzish va ko‘chmas mulk kadastri” DUK ma’lumotlari.


Download 56.54 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
davlat pedagogika
guruh talabasi
nomidagi toshkent
pedagogika instituti
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
rivojlantirish vazirligi
haqida tushuncha
samarqand davlat
toshkent davlat
navoiy nomidagi
nomidagi samarqand
ta’limi vazirligi
vazirligi toshkent
Toshkent davlat
matematika fakulteti
tashkil etish
Darsning maqsadi
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
Ўзбекистон республикаси
Alisher navoiy
bilan ishlash
fanining predmeti
Nizomiy nomidagi
pedagogika universiteti
таълим вазирлиги
vazirligi muhammad
fizika matematika
maxsus ta'lim
fanlar fakulteti
sinflar uchun
universiteti fizika
o’rta ta’lim
ta'lim vazirligi
Toshkent axborot
махсус таълим
haqida umumiy
Referat mavzu
ishlab chiqarish
tibbiyot akademiyasi
pedagogika fakulteti
umumiy o’rta
Samarqand davlat