5-mavzu. O`Zbek tilining milliy korpusini yaratish muammolari reja: Rossiya va G‘arbda korpus yaratish masalasi. O‘zbek tili korpusini yaratish muammolari va vazifalari. Korpus tahlil (korpus analiz) yo‘nalishi. Korpus



Download 238,5 Kb.
bet1/5
Sana27.04.2022
Hajmi238,5 Kb.
#585703
  1   2   3   4   5
Bog'liq
OZBEKTILININGMILLIYKORPUSINIYARATISHMUAMMOLARI.. (1)

5-MAVZU. O`ZBEK TILINING MILLIY KORPUSINI YARATISH MUAMMOLARI Reja: 1.Rossiya va G‘arbda korpus yaratish masalasi. 2.O‘zbek tili korpusini yaratish muammolari va vazifalari. 3.Korpus tahlil (korpus analiz) yo‘nalishi.

Korpus –bu bir nechayoki muayyan til matnlarining yig‘indisiga asoslangan elektron shaklda to‘plangan ma’lumot (so‘rovnoma)lar tizimidir. Milliy korpus esa muayyan tilning ma’lum davr (yoki davrlar)dagi maqomi, janrlari, uslublari, hududiy hamda ijtimoiy ko‘rinishlari va boshqalarni o‘z ichiga oladi.

  • Korpus –bu bir nechayoki muayyan til matnlarining yig‘indisiga asoslangan elektron shaklda to‘plangan ma’lumot (so‘rovnoma)lar tizimidir. Milliy korpus esa muayyan tilning ma’lum davr (yoki davrlar)dagi maqomi, janrlari, uslublari, hududiy hamda ijtimoiy ko‘rinishlari va boshqalarni o‘z ichiga oladi.
  • Milliy korpus tilshunoslikning korpus lingvistikasi mutaxasislari tomonidan tuziladiki, bu ilmiy tadqiqot va til o‘rganish uchun xizmat qiladi.
  • Jahonning ko‘pgina yirik tillari allaqachon ilmiy ishlanganligi, hajmi va ko‘lamiga ko‘ra o‘zaro farqlanuvchi o‘zining milliy korpusiga ega. Masalan, ko‘pchilik tomonidan e’tirof etilgan Britaniya milliy korpusi (BMK)dir. Aksariyat milliy korpuslar mazkur loyiha asosida shakllangan. Shuningdek, Praganing Karlova universiteti tomonidan tuzilgan Chex milliy korpusi ham slavyan tillari orasida ajralib turadi.

Milliy korpusning o‘ziga xos ikki muhim xususiyati mavjud. Birinchidan, u me’yorlashtirilgan muayyan tarkibga ega ekanligi bilan xarakterlanadi. Bu korpus ma’lum tilda berilgan (turli badiiy janrlar: publitsistik, o‘quv, ilmiy, ish yuritish, so‘zlashuv, shevaviy kabi),ularning barchasi imkon darajasida ma’lum doiraga oid ma’lumotlarning proporsional matnlari hisoblanadigan og‘zaki va yozma ko‘rinishlarining barchasini o‘z qamroviga oladi degani. Korpusning qoniqarli darajada bo‘lishi uchun uning ko‘lamiga e’tibor qaratish kerakligini nazardan chetda qoldirmaslik kerak (masalan, o‘n va yuz milliongacha so‘z qo‘llash kabi).Yoki rus tili milliy korpusi tuzuvchilari tomonidan ikki yuz million so‘z kiritish rejalashtirilgan.

  • Milliy korpusning o‘ziga xos ikki muhim xususiyati mavjud. Birinchidan, u me’yorlashtirilgan muayyan tarkibga ega ekanligi bilan xarakterlanadi. Bu korpus ma’lum tilda berilgan (turli badiiy janrlar: publitsistik, o‘quv, ilmiy, ish yuritish, so‘zlashuv, shevaviy kabi),ularning barchasi imkon darajasida ma’lum doiraga oid ma’lumotlarning proporsional matnlari hisoblanadigan og‘zaki va yozma ko‘rinishlarining barchasini o‘z qamroviga oladi degani. Korpusning qoniqarli darajada bo‘lishi uchun uning ko‘lamiga e’tibor qaratish kerakligini nazardan chetda qoldirmaslik kerak (masalan, o‘n va yuz milliongacha so‘z qo‘llash kabi).Yoki rus tili milliy korpusi tuzuvchilari tomonidan ikki yuz million so‘z kiritish rejalashtirilgan.

Download 238,5 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish