Reja: Optik anizotropiyani sun’iy ravishda hosil qilish Qutblanish tekisligining aylanishi



Download 166,5 Kb.
bet1/8
Sana11.03.2022
Hajmi166,5 Kb.
#490837
  1   2   3   4   5   6   7   8
Bog'liq
1460898368 64348

Anizotrop muhitda yorug‘likning tarqalishi

Reja:

  1. Optik anizotropiyani sun’iy ravishda hosil qilish

  2. Qutblanish tekisligining aylanishi

  3. Qutblanish tekisligining magnit maydoni ta’sirida aylanishi

  4. Zeeman va Shtark effektlari

1. Optik anizotropiyani sun’iy ravishda hosil qilish

Yuqorida qaralgan yorug‘likning ikkiga ajralib sinishi tabiiy holda ya’ni tabiy anizotrop kristallarda yuz beradi. Anizotropiyani suniy ravishda tashqi ta’sir yordamida izotrop muhitlarda ham hosil qilish mumkin (12.1-rasm). Shaffof jismni siqish (yoki cho‘zish) natijasida o‘ziga xos shunday xususiyat yuzaga keladiki, u optik o‘qi siqilishi (yoki chuzilishi) yo‘nalishida bo‘lgan anizatrop kristallni eslatadi.

12.1-rasm

Bunday vaqtda jism mexanik deformatsiya natijasida kvazikristalga aylanadi deyish ham mumkin.

T.Zeebek va D.Bryuster mexanik deformatsiya ta’siri tufayli izotrop materiallarda yorug‘likning ikkiga ajralib sinishini kuzatdilar. Tajribalardan aniqlanishicha optik o‘qqa perpendikulyar yo‘nalishlardagi oddiy va g‘ayrioddiy nurlarning sindirish ko‘rsatkichlarining farqi jismga ta’sir etayotgan kuchlanish kattaligiga, ya’ni yuza birligiga to‘g‘ri kelgan kuch kattaliga proporsionaldir:

,

bu yerda

,

k - shu jismlarning xususiyatlariga bog‘liq bo‘lgan koeffitsiyent.

Kerr effekti. Suyuq yoki gazsimon izotrop dielektrik elektr maydoniga joylashtirilganda su’niy anizotropiya vujudga kelishini J.Kerr aniqlagan. Shuning uchun bu hodisa Kerr effekti deb nom olgan. Bu hodisani o‘rganish uchun qo‘llaniladigan chizma quyidagicha (12.1-rasm)

12.2-rasm

N1 polyarizator va N2 analizator oralig‘iga biron idishga solingan suyuqlik (masalan, nitrobenzol) joylashtiriladi. Suyuqlikka joylashtirilgan metall plastinkalarga potensiallar farqi berilsa suyuqlik yorug‘likni ikkiga ajratib sindirish xususiyatiga ega bo‘ladi. Kerr effekti dielektrik qutblanishining samarasidir. Tashqi elektr maydoni ta’sirida dielektrik molekulalari elektr maydon yo‘nalishiga nisbatan ma’lum yo‘nalishda oriyentatsiyalanadi. Bu esa dielektrikni anizotropik xususiyatiga xususan optik anizotropiyaga erishishiga sabab bo‘ladi. Tajribalarning ko‘rsatishicha, to‘lqin uzunligi tayinli bo‘lgan monoxromatik yorug‘likda sindirish ko‘rsatkichlarining ne - n0 ayirmasi Е maydon kuchlanganligining kvadratiga proporsional bo‘ladi:


Download 166,5 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5   6   7   8




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish