Muhammad al xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnalogiyalari universiteti



Download 3,63 Mb.
bet8/15
Sana22.07.2022
Hajmi3,63 Mb.
#839260
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   ...   15
Bog'liq
IPI hisobot Qosimov Ramazon

Magistrant:

____________

R. Q. Qosimov

Dars uchun javobgar oʼqituvchi:

____________

D. T. Normatova

LABORATORIYANI OʼTKАZILISHINI TАHLIL QILISH
Fan: Keyingi avlod konvergent tarmoqlari
Dars mavzusi: SIP terminallarini roʻyxatdan oʻtkazish jarayonini tadqiq etish.
Oʼqituvchining F.I.Sh.: Normatova D. T.
Oʼtkazish sanasi: 10.05.2022
Juftlik, auditoriya: 401 A
Guruhlar: NGC005-18 TO’
Mashgʼulot turi: Laboratoriya
MАSHGʼULOT REJАSI
13:30 – dars boshlanishi;
13:35 – davomat;

  • talabalar roʼyxati boʼyicha – 27;

  • kelganlar - 23;

  • kelmaganlar – 4/

13:40 – materialni tushuntirish
14:10 –talabalar qoʼshimcha topshiriqni bajaradilar
14:30 – talabalar bilimini baholash

Laboratoriya mashgʼulot uchun magistratura talabasi nimani bilishi va oʼrganishi kerak:


- materialni tushuntirish uchun yetarli bilimga ega boʼlishi;
- bakalavr talabalari bilan nizolarsiz aloqada boʼlishni bilishi;
- talabalar bilimini oqilona baholash.

Magistrant: Qosimov R. Q.


Dars uchun javobgar oʼqituvchi: Normatova D. T.
Ilmiy konferensiya yoki loyihalarda qatnashganlik to‘g‘risidagi maqola va guvohnomalarni ilova qilish.






AQLLI ISSIQXONA MUHITI UCHUN NARSALAR INTERNETI (IOT) NI QO'LLASH


A. A. Muradova (Muhammad al-Xorazmiy nomidagi TATU, PhD, dotsent)
R. Q. Qosimov (Muhammad al-Xorazmiy nomidagi TATU, 1-kurs magistranti)

IoT tizimlari asosan inson aralashuvisiz, masalan, sovutish, isitish, yoritish, sug'orish, sensor ma'lumotlarini tahlil qilish orqali motorlar va aktuatorlarni yoqish va o'chirish kabi aqlli harakatlarni kuzatish va amalga oshirish uchun amalga oshiriladi. Aqlli issiqxona fermalari fermerlarga mavsum yoki hosilni yig'ish uchun eng qulay vaqt, tuproq sifati, o'simliklarning sog'lom o'sishi uchun zarur bo'lgan ozuqa moddalari miqdori, suv sifati va boshqa ko'plab muhim omillar haqida ma'lumot olishga yordam beradi. Boshqacha qilib aytganda, aqlli issiqxona dehqonchiligi dehqonchilikni ishonchli, tejamkor va eng kam mehnat sarflagan holda ekinlar hosilini maksimal darajada oshirishi mumkin. Bu fermerlarga fermer xo'jaliklarini boshqarish va resurslarni samarali optimallashtirishga yordam beradi. Kelgusida aqlli issiqxonada ekinlarni yetishtirishni to'liq avtomatlashtirish (yoki hech bo'lmaganda jarayonning bir qismi) va masofadan boshqarish mumkin bo'lishi ko'zda tutilgan.


Ushbu maqolada IoTning optimallashtirilgan aqlli issiqxona dehqonchiligida qo'llanilishi uchun mosligi o’rganiladi.
Iqlim monitoringi. Aqlli issiqxona dehqonchiligining eng muhim tarkibiy qismlaridan biri fermalar ichidagi iqlim sharoitini yoki atrof-muhitni kuzatishdir. Haqiqiy vaqtda monitoring fermerlarga noqulay sharoitlarda profilaktika choralarini ko'rish va o'simliklarni kasalliklardan himoya qilishga yordam beradi. Markes va Pitarma Sun Spot bilan avtomatik atrof-muhit monitoringi tizimini ishlab chiqdi, ushbu tizim Java tomonidan dasturlashtirilgan arzon simsiz sensorlar tarmog'i edi. Tizim issiqxona haroratini kuzatish uchun Arduino platasi bilan Java virtual mashinasidan (VM) foydalanadi va ma'lumotlar Facebook orqali to'planadi. Ular aqlli issiqxona uchun WSN asosidagi modulli muhit monitoringi tuzilmasini ishlab chiqishdi. Struktura uchta qatlamdan, ya'ni sensorli qatlamdan, uzatish qatlamidan va amaliy qatlamdan iborat. WSN real vaqt rejimida fermalarining atrof-muhitga oid ma'lumotlarini olishi va ma'lumotlarni bulutli serverga uzatishi mumkin. Ushbu tadqiqot natijalari shuni ko'rsatadiki, WSN o'simliklarning o'sish sharoitlarini kuzatish uchun barqaror tarmoqdir. Shunday qilib, fermerlar qanday harakatlar qilishlari va qaysi vaqtda tegishli harakatlarni amalga oshirishlari kerakligini tushunish uchun bashoratli tahlil modellari uchun qaror qabul qilish modelini taklif qilish kerak.
Tuproq holatini monitoring qilish. Tadqiqotlar shuni ko'rsatdiki, hosilning deyarli 80% haddan tashqari sug'orish tufayli zarar ko'radi, bu o'simlik ildizlarini chirishga xizmat qiladi. Bundan tashqari, agar suv darajasi yetarli bo'lmasa, o'simliklar ozuqa moddalari va kislorod darajasining yetishmasligi tufayli nobud bo'lishi mumkin. Demak, tuproq namligini nazorat qilish qishloq xo'jaligi sanoatining muhim qismidir.
Tadqiqotchilar, fermerlarni elektron pochta va qisqa xabarlar orqali xabardor qilishi mumkin bo'lgan arzon narxlardagi tuproq namligini monitoring qilish tizimini ishlab chiqdi. Arxitektura ESP826 mikro-kontrolleridan iborat Node MCU V1.0 modullari bilan yaratilgan. Losant platformasi (MQTT) ushbu arxitekturada sensorlardan olingan barcha ma'lumotlarni real vaqtda va istalgan joydan vizualizatsiya qilish uchun ishlatiladi. Adamo va boshqalar real vaqt rejimida tuproq namligini o'lchash uchun akustik algoritmni taklif qildi.
Tadqiqotning asosiy maqsadi kichik va yirik fermerlar foydalanishi uchun samarali va tejamkor tuproq namligini monitoring qilish tizimini ishlab chiqish edi. Tizim Arduino platasida ishlab chiqilgan. Zarur tuproq namligini saqlab turish uchun tizimni avtomatik tuzatish uchun neyron tarmoq ishlatiladi. Tizimning dastlabki natijalari istiqbolli ishlashni ko'rsatdi.
O'simliklarning o'sishi monitoringi. Hosildorlikni oshirish uchun o'simliklarning o'sishini kuzatish juda muhimdir. Xon va Husayn issiqxona fermalari ichidagi iqlim sharoitlarini kuzatishi mumkin bo'lgan yangi sensorli arxitekturani taklif qildi. Yangi g'oya shundan iboratki, datchiklarni (harorat, namlik, tuproq namligi sensorlari) o'simliklarning ildiziga yaqin joylashtirish o'rniga, datchiklarni o'simlik bargiga qo'yish kerak edi. Shunday qilib, o'simliklar uchun aniq qiymatlarni yoki o'lchovni olish mumkin. Shu sababli, Xan va Husayn tomonidan ultra yengil sensorli platforma ishlab chiqilgan shaffof va yorug'lik, namlik va harorat sensorlari, batareyalar va elektronika bilan birlashtirilgan. Sensor platformaning og'irligi taxminan 0,44 g ni tashkil qiladi, bu esa uni o'simliklarning bargiga joylashtirishga imkon beradi. Bundan tashqari, ularning tadqiqotlari mikrometr darajasida o'simliklarning o'sishini kuzatishi mumkin bo'lgan yana bir moslashuvchan turdagi kuchlanish sensorini ishlab chiqdi.
Kuchlanish datchiklari biologik parchalanadigan qog'oz ichiga o'ralgan batareyalar bilan jihozlangan va kattaroq issiqxona fermalarida dronlar orqali joylashtiriladi. Sensor bambuk kurtaklari o'simliklarining o'sishi uchun sinovdan o'tkazildi va natijalar juda qoniqarli edi.
O'simliklar kasalliklari monitoringi. Issiqxona ekinlari yoki o'simliklari boshqariladigan muhitda yetishtirilsada, o'simliklar hali ham zararkunandalar va kasalliklarga moyil. Shu sababli, ekinlarning yuqori hosildorligini saqlab qolish uchun fermerlar o'simlik kasalliklarini kuzatib borishlari va imkon qadar tezroq kasalliklarning oldini olish bo'yicha qarorlar qabul qilishlari kerak.
Materne va Inoue sakkizta ekologik parametrdan foydalangan holda kasallik va zararkunandalarni erta aniqlash tizimini ishlab chiqdi.
Tizim ferma ichidagi kasalliklarning tarqalishini bashorat qilish uchun chiziqli regressiya, logistik regressiya, KNN klaster algoritmi va tasodifiy o'rmondan foydalanadi. Jumat va boshqalar Raspberry Pi 3 va RF dan klassifikator sifatida foydalanish orqali issiqxona xo‘jaliklarida erta paydo bo‘lishini aniqlashga imkon beradigan arzon narxlardagi aqlli kasalliklarni aniqlash tizimini ishlab chiqdi.
Dronlar va kameralar o'simliklar tasvirini olish uchun ishlatiladi va tasvirlar Wi-Fi aloqa protokoli orqali GPS sensorlari orqali to'g'ridan-to'g'ri uzatiladi. Tasvirlar kasallikning rivojlanish imkoniyatlarini bashorat qilish uchun mashinani o'rganish va segmentatsiya algoritmlari bilan qayta ishlanadi. Ushbu tadqiqot natijalari shuni ko'rsatdiki, o'simlik paydo bo'ladigan kasallikning joylashuvi va turlarini oldindan aniqlash va zarur choralarni ko'rish uchun fermerlarga ogohlantirish yuborishi mumkin.
1-jadval
Aqlli issiqxonalarda ishlatiladigan sensorlarning umumiy turlari




Download 3,63 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   ...   15




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish