Milliy iqtisodiyotni tahlil



Download 1,03 Mb.
bet5/9
Sana05.06.2023
Hajmi1,03 Mb.
#949020
1   2   3   4   5   6   7   8   9
Bog'liq
Milliy iqtisodiyotni tahlil

Ijara haqi (R1), xususan bu iqtisodiyotni mulk resurslari bilan ta‘minlovchi uy xo‘jaliklarining daromadlari (masalan, ijaraga berilgan turarjoylar, binolar, asbob- uskunalar, er va boshqalardan olinadigan daromadlar).

  • Foiz stavkalari yoki foizli daromadlar (R2) – pul kapitalini etkazib beruvchilarga xususiy biznes daromadidan pul to‘lovlari.
  • Individual mulkdan keladigan daromad (P1).


  • Korporasiya foydasi (P2).

    Korporasiyalarning foydasi quyidagilarga bo‘linadi:

      1. Korporasiya foydasiga soliq yoki foyda soligi(P2.1);

      2. Hissadorlar o‘rtasida taqsimlanadigan dividendlar(P2.2);

      3. Taqsimlanmagan foyda(P2.3).



    Yoqoridagi ko‘rsatgichlar yig‘indisidan daromadlar (taqsimot) usulida YAIMni hisoblash formulasini keltirib chiqaramiz:
    Xarajatlar va daromadlar kо’rinishida hisoblab topilgan YAIM hajmi о’zaro mos
    keladi. Chunki milliy iqtisodiyot doirasida bir subyekt tomonidan qilingan har qanday xarajat ikkinchi subyekt uchun daromad bо’lib tushadi.


    MHTdagi boshqa kо‘rsatgichlar va ular о‘rtasidagi nisbat


    Milliy hisobchilik tizimiga kо’ra milliy iqtisodiyot rivojlanishini tahlil etish uchun YAIM kо’rsatkichidan boshqa yana bir qator kо’rsatkichlardan foydalaniladi. Bu kо’rsatkichlar jumlasiga Yalpi milliy daromad (YAMD), Yalpi milliy mahsulot (YAMM), SIM, SMM, SMD, Shd, ShTD (ID) va boshqa kо’rsatkichlar ham kiradi. Quyida bu kо’rsatkichlarning mohiyati o‘rganib, hisoblanishiga to‘xtalib o‘tamiz.

    YAMD - mamlakat rezidentlari tomonidan, mamlakatda va mamlakat tashqarisida, ishlab chiqarishda ishtirok etish va mulkdan olingan boshlang‘ich daromadlari yig‘indisidir.




    YAIM va YAMD kо’rsatkichlari о’rtasidagi farqni quyidagi formula kо’rinishida tasavvur etish mumkin:
    YAIM va YAMDning asosiy farqi shundaki ulardan birinchisi mamlakat
    rezidentlari tomonidan ishlab chiqarilgan yakuniy tovarlar va xizmatlar oqimini о’lchasa, ikkinchisi ular olgan boshlang’ich daromadlarni о’lchaydi.



    Sof ichki mahsulot (SIM), Sof milliy mahsulot va Sof milliy daromad (SMD) kо’rsatkichlari YAIM va YAMD kо’rsatkichlaridan amortizatsiya (iste‘mol qilingan asosiy kapital) summasi miqdoriga farq qiladi. Ya‘ni:
    Makroiqtisodiy tahlilda shuningdek MHTga kirmagan Shaxsiy daromad (SHD)

    kо’rsakichi ham qо’laniladi:
    Foizlar kо’rinishida aholi olgan daromadga davlat qarzlari bо’yicha olingan foiz daromadlari ham kiritiladi. Shaxsiy daromaddan aholi tо’laydigan daromad solig’i, mulk solig’i va ayrim nosoliq tо’lovlarini ayirib tashlab shaxsiy tasarrufdagi daromad (ShTD) kо’rsatkichi topiladi. ShTD uy xо’jaliklari tomonidan iste’mol (C) va jamg‘arish (S) uchun ishlatiladi:
    Makroiqtisodiy tahlilda uy xо’jaliklarining SHTD va Yalpi milliy tasarrufdagi daromad (YAMTD) kо’rsatkichlari о’zaro farqlanadi.



    Yalpi milliy tasarrufidagi daromad yakuniy iste‘mol va milliy jamg’armish uchun ishlatiladi, ya‘ni:
    Yakuniy iste‘mol uy xо’jaliklarining iste‘mol xarajatlaridan tashqari hukumatning
    iste‘molga xarajatlarini ham о’z ichiga oladi.



    Download 1,03 Mb.

    Do'stlaringiz bilan baham:
  • 1   2   3   4   5   6   7   8   9




    Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
    ma'muriyatiga murojaat qiling

    kiriting | ro'yxatdan o'tish
        Bosh sahifa
    юртда тантана
    Боғда битган
    Бугун юртда
    Эшитганлар жилманглар
    Эшитмадим деманглар
    битган бодомлар
    Yangiariq tumani
    qitish marakazi
    Raqamli texnologiyalar
    ilishida muhokamadan
    tasdiqqa tavsiya
    tavsiya etilgan
    iqtisodiyot kafedrasi
    steiermarkischen landesregierung
    asarlaringizni yuboring
    o'zingizning asarlaringizni
    Iltimos faqat
    faqat o'zingizning
    steierm rkischen
    landesregierung fachabteilung
    rkischen landesregierung
    hamshira loyihasi
    loyihasi mavsum
    faolyatining oqibatlari
    asosiy adabiyotlar
    fakulteti ahborot
    ahborot havfsizligi
    havfsizligi kafedrasi
    fanidan bo’yicha
    fakulteti iqtisodiyot
    boshqaruv fakulteti
    chiqarishda boshqaruv
    ishlab chiqarishda
    iqtisodiyot fakultet
    multiservis tarmoqlari
    fanidan asosiy
    Uzbek fanidan
    mavzulari potok
    asosidagi multiservis
    'aliyyil a'ziym
    billahil 'aliyyil
    illaa billahil
    quvvata illaa
    falah' deganida
    Kompyuter savodxonligi
    bo’yicha mustaqil
    'alal falah'
    Hayya 'alal
    'alas soloh
    Hayya 'alas
    mavsum boyicha


    yuklab olish