Mavzu: karib havzasi orol mamlakatlari



Download 6.31 Kb.
Sana13.05.2020
Hajmi6.31 Kb.
  • MAVZU: KARIB HAVZASI OROL MAMLAKATLARI
  • Shimoliy va Janubiy Amerika materiklari oralig‘ida, Meksika qo‘ltig‘i va Karib dengizi bilan Atlantika okeani tutashgan akvatoriyada joylashgan orollar Xristofor Kolumbning birinchi ekspeditsiyasi tomonidan 1492-yilda Amerika qit'asining dastlab ochilgan yerlari hisoblanadi. Kolumb unga Vest-Indiya, ya’ni “G‘arbiy Hindiston”, nomini bergan.
  • 10-sinf geografiya

Vest-Indiya uchta yirik arxipelagdan iborat: Karib dengizining shi-moliy chegarasi bo‘ylab cho‘zilgan Katta Antil orollari (eng yiriklari - Kuba, Gaiti, Yamayka, Puerto-Riko), Karib dengizining sharqiy va janubi-sharqiy chekkasidagi Kichik Antil orollari hamda Katta Antil orollaridan shimolda joylashgan Bagama orollari. Vest-Indiyaning umumiy maydoni 245 ming km2 atrofida bo‘lib, shundan 216 ming km2ni Katta Antil orollari egallaydi. Kichik Antil va Bagama orollarining maydonlari esa deyarli bir xil bo‘lib, har ikkala arxipelagga 14 ming km2dan ziyodroq hudud to‘g‘ri keladi.

  • Vest-Indiya uchta yirik arxipelagdan iborat: Karib dengizining shi-moliy chegarasi bo‘ylab cho‘zilgan Katta Antil orollari (eng yiriklari - Kuba, Gaiti, Yamayka, Puerto-Riko), Karib dengizining sharqiy va janubi-sharqiy chekkasidagi Kichik Antil orollari hamda Katta Antil orollaridan shimolda joylashgan Bagama orollari. Vest-Indiyaning umumiy maydoni 245 ming km2 atrofida bo‘lib, shundan 216 ming km2ni Katta Antil orollari egallaydi. Kichik Antil va Bagama orollarining maydonlari esa deyarli bir xil bo‘lib, har ikkala arxipelagga 14 ming km2dan ziyodroq hudud to‘g‘ri keladi.
  • Vest-Indiya orollarida jami 13 ta mustaqil davlat joylashgan. Katta Antil orollarida Kuba, Gaiti, Dominikana Respublikasi va Yamayka dav-latlari, Kichik Antil orollarida Antigua va Barbuda, Barbados, Grenada, Dominika, Sent-Vinsent va Grenadinalar, Sent-Kits va Nevis, Sent-Lyu-siya, Trinidad va Tobago “mitti” davlatlari, Bagama orollarida esa shu nomdagi davlat joylashgan. Bundan tashqari, Vest-Indiyaning siyosiy xaritasida jami boTib 15 taga yaqin, Buyuk Britaniya, Fransiya, Ni-derlandiya va AQSHning mustamlaka, dengizorti hududlari hamda o‘zi-ni-o‘zi boshqaradigan hududlari ham mavjud.

Foydali qazilmalardan asosan boksit (Yamayka, Dominika Respublikasi), nikel va kobalt (Kuba) rudalari, tuzi (Dominika Respublikasi) sanoat ahamiyatiga ega. Neft ko‘proq Bagama orollari, hamda Trinidad va Tobago davlatlarida qazib olinadi. Shuningdek, Trinidad orolida tabiiy asfalt qazib olinadigan ko‘l joylashgan.

  • Foydali qazilmalardan asosan boksit (Yamayka, Dominika Respublikasi), nikel va kobalt (Kuba) rudalari, tuzi (Dominika Respublikasi) sanoat ahamiyatiga ega. Neft ko‘proq Bagama orollari, hamda Trinidad va Tobago davlatlarida qazib olinadi. Shuningdek, Trinidad orolida tabiiy asfalt qazib olinadigan ko‘l joylashgan.
  • Iqlimi tropik - yil davomida issiq, lekin Atlantika okeanidan doimo esib turuvchi passat shamollari tufayli ancha yumshoq va nam. May oyidan noyabrgacha jazirama va seryomg‘ir yoz davom etadi, iliq va nisbatan quruq qish esa noyabrning oxirida boshlanib, maygacha kuzatiladi. Aynan tropik qish fasli dam olish uchun eng yaxshi va yoqimli mavsum bo’lib, eng “qaynoq” sayyohlik davri hisoblanadi. Iqlimning salbiy jihatlaridan biri - kuchli dovullarning tez-tez takrorlanib turishidir.

Vest-Indiya aholisining umumiy soni 43 mln kishiga teng. Kuba (11,2 mln), Gaiti (11,1 mln) va Dominikana Rcs-publikasi (10,6 mln). Mintaqa aholisi soni bo‘yicha yetakchilik qiladi. Shuningdek, Puerto-Riko, Yamayka hamda Trinidad va Tobago davlatlarida aholi soni 1 million kishidan ko‘p. Boshqa mamlakatlarning har birida aholi soni 500 mingga ham yetmaydi.

  • Vest-Indiya aholisining umumiy soni 43 mln kishiga teng. Kuba (11,2 mln), Gaiti (11,1 mln) va Dominikana Rcs-publikasi (10,6 mln). Mintaqa aholisi soni bo‘yicha yetakchilik qiladi. Shuningdek, Puerto-Riko, Yamayka hamda Trinidad va Tobago davlatlarida aholi soni 1 million kishidan ko‘p. Boshqa mamlakatlarning har birida aholi soni 500 mingga ham yetmaydi.
  • Urbanizatsiya darajasi ko‘p davlatlarda yuqori (subregion bo‘yicha jami o‘rtacha 70 foiz), ammo ayrim “mitti” davlatlarda shahar aholisi salmog‘i ancha past, masalan, Sent-Lyusiya, Trinidad va Tobago davlatlarida 20 foizga ham yetmaydi. Vest-Indiyadagi eng yirik shaharlar - Kuba poytaxti Gavana, Dominika Respublikasi poytaxti Santo-Domingo, Gaiti poytaxti Port-o-Prens va Yamayka poytaxti Kingston hisoblanadi.
  • Kuba va Puerto-Rikoda aholisining irqiy tarkibi yevropaliklarning avlodlari (kreollar), Dominika Respublikasida mulatlar, boshqa davlatlarda esa qora tanlilar ko‘pchilikni tashkil qiladi. Kuba va Dominika Respublikasida davlat tili ispan, Gaiti Respublikasida fransuz, qolgan davlatlarida esa ingliz tilidir.

Bagama orollari poytaxti Nassau shahri

  • Bagama orollari poytaxti Nassau shahri
  • Gaiti poytaxti Port-o-Prens shahridagi xarob mavzelardan biri
  • UYGA VAZIFA:
  • 1. “Vest-Indiya” geografik nomining lug‘aviy ma’nosi va kelib chiqishini tushuntiring.
  • 2. Vest-Indiya qaysi orol guruhlaridan iborat va siyosiy xaritada qanday davlatlar kiradi?
  • 3. Karib dengizi orol mamlakatlari aholisi tabiiy ko‘payishi, irqiy va til tarkibining xususiyatlari nimalardan iborat?

Download 6.31 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
davlat pedagogika
o’rta maxsus
axborot texnologiyalari
nomidagi toshkent
pedagogika instituti
texnologiyalari universiteti
navoiy nomidagi
samarqand davlat
ta’limi vazirligi
toshkent axborot
nomidagi samarqand
guruh talabasi
toshkent davlat
haqida tushuncha
Darsning maqsadi
xorazmiy nomidagi
vazirligi toshkent
Toshkent davlat
tashkil etish
Alisher navoiy
Ўзбекистон республикаси
rivojlantirish vazirligi
pedagogika universiteti
matematika fakulteti
sinflar uchun
Nizomiy nomidagi
таълим вазирлиги
tibbiyot akademiyasi
maxsus ta'lim
ta'lim vazirligi
bilan ishlash
махсус таълим
o’rta ta’lim
fanlar fakulteti
Referat mavzu
Navoiy davlat
haqida umumiy
umumiy o’rta
fanining predmeti
Buxoro davlat
fizika matematika
malakasini oshirish
universiteti fizika
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
jizzax davlat
tabiiy fanlar