3. Lingvistik metodning asosiy tamoyillari Qiyosiy-chog’ishtrma metod va tipologik metod haqida umumiy malumotlar


Lingvistik metodning asosiy tamoyillari



Download 63,76 Kb.
bet3/3
Sana30.03.2022
Hajmi63,76 Kb.
#517930
1   2   3
Bog'liq
Topiljonova Namuna Lingivistik metod

3. Lingvistik metodning asosiy tamoyillari
Lingvistik metodning asosiy tamoyillari: - tilga ijtimoiy hodisa sifatida yondashish, - til va nutq hodisalarini bir-biridan farqlamay, birgalikda tavsiflash, - tilning ma`lum bir davrdagi turg`un (statik) holatini tavsiflash, - falsafiy tushunilgan shakl (moddiy tashqi, zohiriy belgi, forma) - chunonchi so`z yoki qo`shimchaning shakli, tovushlarning talaffuz xususiyatlari - umuman, til birliklarining his organlariga ta`sir etadigan tomonlariga tayangan holda ularning turli qurshovlardagi shakliy, ma`noviy va vazifaviy xususiyatlarini tavsiflash, kuzatish natijasida qo`lga kiritilgan hodisalarni sistemalashtirish.
Lingvistik metodning metodologik asosi fahmiy (empirik)-nominalistik-materialistik bo`lib, hodisalarni sistemalashtirish ratsional (idroliy) usullarda amalga oshirladi. Lingvistik metod bilan hozirgi o`zbek adabiy tilining, o`zbek xalq sheva va lahjalarining, XI–XIX asr yozma yodgorliklarining, alohida adiblarning tili va uslubi xususiyatlari tavsiflandi, alohida sathlar va davrlarning mukammal tavsifini beruvchi ulkan tadqiqotlar, turli murakkablikdagi grammatika, darslik, qo`llanmar, lug`at, o`quv-tadrisiy adabiyotlar yaratildi, nazariy izlanishlar amalga oshirildi va keng ommalashtirildi.
Tipologik metod turli qarindosh (o’zaro genetic bog’liq) va qarindosh bo’lmagan (o’zaro genetic bo’lmagan) til olialariga tegishli bo’lgan tillarni qiyoslash asosida farqlanadi.Ushbu xususiyatga ko’ra maskur metod faqat bir til sistemasiga, ya’ni qarindosh tillar oilasiga kiruvchi tillarni qiyosiy tadqiq qiluvchi <> qiyosiy-tarixiy metoddan farq qiladi.
Tipologik metod qiyosiy-tarixiy metod bilan xamkorlikda ish olib boradi, uni to’ldiradi, chuqurlashtiradi
Chog’ishtirish metodi ikki va undan ortiq qarindosh bo’lmagan tillarni – til xodisalarni o’zaro qiyoslash usulidir. Ushbu xususiyatga ko’ra maskur metod faqat qarindosh tillarni taqqoslab, qiyoslab o’rganadigan qiyosiy –tarixiy metoddan farq qiladi. Shuningdek, bir qancha tillarga oid chog’ishtirilayotkan, taqqoslanayotkan lisoniy xodisalarni tasvirlashda, tavsiflashda, tillararo o’xshash (analogik) xodisalardagi umumiy va farqliy jihatlarni aniqlashda, qiyosiy-tarixiy metoddan farqli, ayni tillarning – chog’ishtirilayotkan tillarning tarixga, ularning kelib chiqishiga – genetik jihatlariga, taraqiyotga e’tibor bermaydi, ularga asoslanmaydi
E’tiboringiz uchun rahmat !
Topiljonova Namuna
Download 63,76 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish