Таълим вазирлиги тошкент молия институти



Download 2,61 Mb.
Pdf ko'rish
bet16/239
Sana26.02.2022
Hajmi2,61 Mb.
#471661
1   ...   12   13   14   15   16   17   18   19   ...   239
Bog'liq
Солиқларнинг иқтисодий моҳияти ва тамойиллари 2-та вариант
Эконометрика амалий машгулотлар 00044 0001, 6, 6, Зулфия мукофатига номзод C.Т. У, Мундарижа, 1-amaliy yangi, «IKTISODIY XAVFSIZLIK» FANIDAN REFERAT MAVZULARI, sd 1 modellsatz (1), 2 5395770867118508591, marketing mix , marketing mix , Статистика ОН 1, Статистика ОН 1, Talab va taklif - Vikipediya, Zamonaviy matn redaktorlari
Солиқ юки
- солиқ тўловчининг муайян вақт оралиғидаги фаолияти 
натижасида тўлаган солиқларининг йиғиндисини ифодалайди. Бунда солиқ 
тўловчиларнинг тўлайдиган барча солиқлар ва солиқсиз мажбурий 
тўловларининг йиғиндиси ифодаланади. Солиқ юкининг аниқ солиқ 
тўловчилар зиммасига қанча тўғри келганлигини аниқлаш анча мураккаб 
жараён ҳисобланади. Бироқ тўғри солиқларда солиқ оғирлиги айнан солиқни 
бюджетга ҳисоблаб ўтказувчи солиқ тўловчилар зиммасига тушса, эгри 
солиқларда эса солиқ юки солиқни тўловчилар эмас, балки товар (иш, 
хизмат) ларни истеъмол қилувчилар зиммасига тушади. Муайян турдаги 
юридик ва жисмоний шахслар бўйича солиқ юкининг бир йилда бюджетга 


25 
тўланган барча мажбурий тўловлар йиғиндиси билан аниқлаш мумкин. 
Солиқ юкининг даражаси ўз навбатида мамлакатнинг иқтисодий қудратига, 
инфляция даражасига, давлатнинг ваколатли функцияларни қўллашига, 
қолаверса бозор муносабатларининг ривожланишини ва ижтимоий ҳаракат 
доирасига бевосита боғлиқ бўлади.
Солиқларни юридик ва жисмоний шахслардан ундириш жараёнида 
бериладиган имтиёзлар натижасида солиқ юкини солиқ тўловчиларнинг 
биридан иккинчисига юклаш жараёни кузатилади. Шу ўринда солиқ бўйича 
солиқ тўловчиларга солиқ юкини тартиблаш ёки мантиқан айтганда 
меъёрлаштириш муаммоси юзага келади.
Солиқ юкини ифодалашнинг бир қанча кўринишлари мавжуд: 
макродаражадаги солиқ юки, мезодаражадаги солиқ юки ва микродаражадаги 
солиқ юки. Солиқ юки макродаражада ифодаланганда бутун мамлакат 
миқёсида ифодаланиб, асосий кўрсаткич сифатида муайян вақт оралиғида 
давлат бюджетига келиб тушган солиқлар йиғиндисини ана шу вақт 
оралиғида яратилган ялпи ички маҳсулот (ЯИМ) ёки миллий даромад (МД) 
га нисбати олинади. Мезодаражада ифодаланганда алоҳида олинган соҳа, 
тармоқ ёки секторга тўғри келадиган солиқ юки ифодаланса, микродаражада 
эса аниқ бир олинган субъектга тўғри 
келадиган солиқ юки ифодаланади. 
Солиқларнинг мамлакат иқтисодиётига 
таъсири, 
асосан, 
уларнинг 
ставкалари 
даражасининг миқдори билан белгиланади. Республика солиқ тизимининг 
шаклланишини ҳозирги босқичида солиқ ставкаларининг даражаси энг 
мунозарали масалалардан ҳисобланади.
Солиқ ставкалари республика ва маҳаллий бюджетлар харажатларини 
маблағ билан таъминлашда мувозанат даражасини ҳамда хўжалик 
субъектларининг молиявий имкониятларини белгилайди. Демак, улар молия-
бюджет муносабатларини соғломлаштириш билан чамбарчас боғлиқдир. 
Солиқ 
ставкалари 
корхоналарнинг 
иқтисодий 
мустақиллигини 
таъминлаганлари ҳолда, молия-бюджет муносабатларининг пул муомаласига 
кўрсатадиган салбий таъсирига барҳам бера олиши ҳам керак. Бу эса, 
республикамизда амалга оширилаётган солиқ ислоҳотининг муҳим жиҳатини 
ташкил этади. 
Солиқ элементлари таркибида солиқ ставкалари алоҳида ўрин тутади. 
Иқтисодий адабиётларда солиқ ставкаси деганда солиқ объектининг ҳар бир 
солиқ бирлиги учун давлат томонидан белгилаб қўйилган меъёр тушунилади. 
Солиқ ставкасининг аҳамияти солиқ объектини қанча қисми қандай 
миқдорда 
мажбурий 
тўлов 
сифатида 
бюджетга 
ундиришини 
характерлайдиган масалага жавоб беради.

Download 2,61 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   12   13   14   15   16   17   18   19   ...   239




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
O’zbekiston respublikasi
guruh talabasi
nomidagi toshkent
o’rta maxsus
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
Ўзбекистон республикаси
rivojlantirish vazirligi
pedagogika instituti
таълим вазирлиги
махсус таълим
haqida tushuncha
O'zbekiston respublikasi
tashkil etish
toshkent davlat
vazirligi muhammad
saqlash vazirligi
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
respublikasi axborot
vazirligi toshkent
bilan ishlash
Toshkent davlat
uzbekistan coronavirus
sog'liqni saqlash
respublikasi sog'liqni
vazirligi koronavirus
koronavirus covid
coronavirus covid
risida sertifikat
qarshi emlanganlik
vaccination certificate
sertifikat ministry
covid vaccination
Ishdan maqsad
fanidan tayyorlagan
o’rta ta’lim
matematika fakulteti
haqida umumiy
fanidan mustaqil
moliya instituti
fanining predmeti
pedagogika universiteti
fanlar fakulteti
ta’limi vazirligi