Microsoft PowerPoint 1 маъруза



Download 2,15 Mb.
bet1/6
Sana15.04.2022
Hajmi2,15 Mb.
#553137
  1   2   3   4   5   6
Bog'liq
1 - маъруза
@buxoroisharifuz, 7-мавзу учун манба, 1.1 mavzu topshiriq

Киберхавфсизлик асослари
модули

Ўқув юкламаси


Фаолият

Соатлар

Маърузалар

60

Амалий иш

30

Мустақил иш

90

ЖАМИ

180

Баҳолаш


Бажариладиган ишлар

%

Семестр

50%

Мустақил ишлар (1 та)

5%

Амалий ишлар (5 та)

25%

Оралиқ назорат (2 та)

20%

Януний ишлар

50%

1 - Маъруза: Фанга кириш

Киберхавфсизлик нима?

  • Киберхавфсизлик ҳозирда кириб келган янги тушунчалардан бири бўлиб, унга турли берилган турли таърифлар мавжуд.
  • Хусусан, CSEC2017 Joint Task Force (CSEC2017 JTF) киберхавфсизликка қуйидагича таъриф берган: киберхавфсизлик – ҳисоблашга асосланган билим соҳаси бўлиб, бузғунчилар мавжуд бўлган жароитда амалларни кафолатлаш учун ўзида технология, инсон, ахборот ва жараённи мужассамлаштирган.
  • У хавфсиз компьютер тизимларини яратиш, амалга ошириш, таҳлил қилиш ва тестлашни ўз ичига олади.
  • Киберхавфсизлик таълимнинг мужассамлашган билим соҳаси бўлиб, қонуний жихатларни, сиёсатни, инсон омилини, этика ва рискларни бошқаришни ўз ичига олади.

Киберхавфсизлик нима?

  • Тармоқ бўйича фаолият юритаётган Cisco ташкилоти эса

киберхавфсизликка
Киберхавфсизлик
қуйидагича таъриф берган:
тизимларни, тармоқларни ва
дастурларни рақамли ҳужумлардан ҳимоялаш амалиёти.
  • Ушбу киберхужумлар одатда махфий ахборотни бошқариш, алмаштириш ёки йўқ қилишни; фойдаланувчилардан пул ундиришни; ёки нормал иш фаолиятини узуб қўйишни мақсад қилади.
  • Ҳозирги кунда самарали киберхавфсизлик чораларини амалга ошириш инсонларга қараганда қурилмалар сонининг кўплиги ва бузғунчилар салоҳиятини ортиши натижасида амалий томондан мураккаблашиб бормоқда.

Киберхавфсизлик

Нима учун киберхавфсизлик керак ?

  • Киберхавфсизлик билим соҳасининг зарурияти биринчи мейнфрем компьютерлар ишлаб чиқарилгандан бошлаб пайдо бўла бошлаган.
  • Бунда мазкур қурилмаларни ва улар хизмат қилган миссияларни ҳимояси учун кўп қатламли хавфсизлик амалга оширилган.
  • Миллий хавфсизликни таъминлаш заруриятини ортиши натижасида комплекс ва технологик томондан мураккаб бўлган ишончли хавфсизлик пайдо бўлди.

Нима учун киберхавфсизлик керак ?

Киберхавфсизликни фундаментал терминлари

  • Конфиденциаллик
    • Тизим маълумоти ва ахборотига фақат ваколатга эга субъектлар

    • фойдаланиши мумкинлигини таъминловчи қоидалар.
    • Мазкур қоидалар ахборотни фақат қонуний фойдаланувчилар томонидан “ўқилишини” таъминлайди.
  • Яхлитлик (бутунлик)
    • Маълумотни аниқ ва ишончли эканлигига ишонч ҳосил қилиш.
    • Яъни, ахборотни рухсат этилмаган ўзгартиришдан ёки “ёзиш” дан ҳимоялаш.
  • Фойдаланувчанлик
    • Маълумот, ахборот ва тизимдан фойдаланишнинг мумкинлиги.
    • Яъни, рухсат этилмаган “бажариш” дан ҳимоялаш.

Download 2,15 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5   6




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
O’zbekiston respublikasi
guruh talabasi
nomidagi toshkent
o’rta maxsus
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
Ўзбекистон республикаси
rivojlantirish vazirligi
pedagogika instituti
таълим вазирлиги
махсус таълим
haqida tushuncha
O'zbekiston respublikasi
tashkil etish
toshkent davlat
vazirligi muhammad
saqlash vazirligi
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
respublikasi axborot
vazirligi toshkent
bilan ishlash
Toshkent davlat
uzbekistan coronavirus
sog'liqni saqlash
respublikasi sog'liqni
vazirligi koronavirus
koronavirus covid
coronavirus covid
risida sertifikat
qarshi emlanganlik
vaccination certificate
sertifikat ministry
covid vaccination
Ishdan maqsad
fanidan tayyorlagan
o’rta ta’lim
matematika fakulteti
haqida umumiy
fanidan mustaqil
moliya instituti
fanining predmeti
pedagogika universiteti
fanlar fakulteti
ta’limi vazirligi