Mavzu №15: lingvistik tadqiq metodlari tasnifi


Shariat va mafkuraviy hukmronlik o'z talqinlaridan o'zgacha



Download 72,34 Kb.
bet5/17
Sana13.07.2022
Hajmi72,34 Kb.
#792950
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   17
Bog'liq
15 лекция (2)

Shariat va mafkuraviy hukmronlik o'z talqinlaridan o'zgacha fikrlashni kufr (ishonchsizlik, isyon) deb biladi va ularni ta'qib etadi. Bu haqda Ibn Sino bir ruboiysida shunday yozadi:
O'zin dono bilgan uch-to'rtta nodon
Eshak tabiatin aylar namoyon.
Ular davrasida sen ham eshak bo'l,
Bo'lmasa kofir deb qilurlar e'lon.
(Sh.Shomuhammedov tarjirnasi).


Fan taraqqiyoti tarixida ham bunday hollar juda ko'p uchraydi. Ayniqsa, ijtimoiy-gumanitar fanlar sohasida. Bu fanlar bo'yicha chiqarilgan xulosalar ko'p hollarda fahmiv usul bilan qabul qilinishi mumkin emas. Fan cho'qqisida turgan "daho"larning qarashlari esa oldingi taraqqiyot bosqichi asosida shakllangan va kamdan kam hollarda ular o'z qarashlari inkorini to'g'ri qabul qila oladilar. Ko'pincha esa bu "jo’jaxo`rozlar daholarga o'rgatmoqchi" qabilida ish tutib, taraqqiyotga to’sqinlik qiladi. Dialektik metodologiya bilan qurollanib, yangi taraqqiyot yo'lidan borayotgan shijoatli tadqiqotchilar ularni (Mir Alisher hikoyatidagi orif singari) "maof tutish"lari va izlanishlaridan chekinmasliklari lozim. Fanda xilma-xil metod va talqinlarning mavjudligi uning rivojlanganlik belgisi va taraqqiyotining yagona usulidir.


Lingvistik tadqiq metodlari rang-barang bo'lgani holda fanimizda ularning mukammal tasnifi haligacha berilinagan. Lingvistik tadqiq metodlari, odatda, sinxronik va diaxronik tadqiq usullari sifatida ikki guruhga ajratiladi.


Sinxronik tadqiq va tahlilda tilning ma'lum bir davrdagi turg'un holati va uning hodisalari tadqiq manbayi sifatida olinadi. Bu davr hozirgi kun ham, bundan bir necha asr muqaddam ham bo'lishi mumkin. Sinxronik tahlilda bir davrda yonma-yon turgan lisoniy hodisalar tavsiflanadi.



Download 72,34 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   17




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish