II.BOB. “Uglevodorodlar’’ mavzusini o’qitishda innovatsion texnologiyalardan foydalanish metodikasi..................................
2.1. “Uglevodorodlar’’ mavzusini o’qitishda innovatsion texnologiyalardan foydalanish metodikasi ............................................................................. .31-47
2.2. “Uglevodorodlar ’’ mavzusini o’qitish metodikasidan dars ishlanmasini yaratish............................................................................................................ 48-57
2.3. Pedagogik eksperiment o’tkazish va uning taxlili ................................ 58-60
Xulosa ................................................................................................................. 61
Foydalanilgan adabiyotlar ............................................................................ 62-64
Glossariy ................................................................................................ 63 -65
Kirish
Mavzuning dolzarbligi : Yurtimizda yashayotgan har qaysi inson millati, tili va dinidan qatiy nazar, erkin, tinch va badavlat umr kechirishi, bugun gi hayotdan rozi bolib yashashi - bizning bosh vazifamizdir. Bu yo’nalishda oldimizda ulkan vazifalar turibdi. Mamlakatimiz taraqqiyoti va xalqimiz farovonligi birinchi navbatda ijtimoiy sohadadagi islohatlarimiz samarasi bilan chambarchas bog’liq.
Yoshlarimizga munosib ta’lim berish, ularning ilm fanga bo’lgan inti- lishlarini ro’yobga chiqarishimiz kerak, Shu maqsadda, maktabgacha ta’lim tizimini rivojlantirishmiz, o’rta va oliy o’quv yurtlarining moddiy texnik bazasini, ilmiy va o’quv jarayolari sifatini tubdan yaxshilashimiz kerak [1].
Yurtboshimiz I.Karimov tahkidlaganlaridek: «Demokratik jamiyatda bolalar, umuman, har bir inson erkin fikrlaydigan etib tarbiyalanadi. Agar bolalar erkin fikrlashni o’rganmasa, berilgan ta’lim samarasi past bo’lishi muqarrar. Albatta, bilim kerak. Ammo bilim o’z yo’liga. Mustaqil fikrlash ham katta boylikdir» [2,3.4 ]. Bugungi kunda yoshlarimizda ijodiy ,erkin fikrlash qobiliyatini, mustaqil o’rganish ehtiyojini va ko’nikmalarinirini rivojlantirish eng dolzarb vazifalardan biridir.
Hozirgi kunda uglevodorodlarga ehtiyoj kundan kun sari kengaymoқda. O’zbekistonda uglevodorodlarning tabiiy zahiralari қuyidagi 5 ta mintaqada joylashgan. Ular Ustyurt, Buxoro Xeva, Janubiy- Ғarbiy Xisor, Surxondaryo, Farg’ona mintaqalaridir. O’zbekistonda neft zahiralarining qazib olish 32 % ni , Turkmanistonda bu ko’rsatkich 41 % ni tashkil etadi. Mamlakatimizda neft va gaz qazib chiqaradigan mintaqalarda rivojlangan infrastruktura mavjudligi ҳisobga olinganda mazkur omillar ularni yanada rivojlantirish uchun qulaydir. Respublikamizda gaz ishlab chiqarish sanoati, tabiiy gaz kondensatini qayta ishlash bilan bog’liq ishlab chiqarishni rivojlantirishga katta umid bog’lanmoqda . Eng yirik gaz konlari Janubiy G’arbiy Hisor va Buxoro Xiva neft va gaz
mintaqalariga joylashgan bo’lib, ular Sho’rtan va Muborak guruhlariga kiruvchi
konlardir. Qazib olinadigan gazlar tarkibida etan ,propan, butan va boshqa uglevodorodlar bor. Ular polimer materiallar polietilyen, polivinilxlorid va boshqa moddalar olish uchun ishlatiladi.
Bundan tashqari , Sho’rtan gaz -kimyo kompleksida olinadigan propandan nitriloakril kislota olinib, undan nitron tolasi ishlab chiqarilmoqda.
Gazni va gaz kondensatini qayta ishlash bo’yicha ishlab turgan va loyixa- lashtirilayotgan ob’ektlarning hammasida oltingugurtli birikmalardan foydalanish nazarda tutilgan. Respublikamizda neftni ( Farg’ona, Olti -ariq) va gazni ( Sho’rtan, Moborak) zamonaviy texnologiyalar asosida qayta ishlaydigan yirik korxonalar barpo etildi. Ularda xilma xil neft va gaz maxsulotlari ishlab chiqarilmoqda. Mustaqillik yillarida respublikada yangi maҳsulotlar : benzin, aviakerosin, aviabenzinning turli xil turlari, suyultirilgan gaz olinmoqda. Buxoro neftni qayta ishlash zavodi ishga tushirilgandan keyin respublikamizning neft maxsulotlariga bo’lgan ehtiyoji to’la tahminlanadi.
Do'stlaringiz bilan baham: |