Haqiqiy sonning moduli va uning asosiy xossalari



Download 219,5 Kb.
Sana26.02.2022
Hajmi219,5 Kb.
#471987
Bog'liq
Copy of 1. Haqiqiy sonning moduli va uning asosiy xossalari
Kecha va Bugun, 1-Мавзу, 1 дарс 3 сем, Hayvonlar yogʻi - Vikipediya, Jun (shahar) - Vikipediya, AKT21, EDIUS-9.54.6706-Release-Notes, 3.3-amaliy mashgulot 3f0bb08bbcf2f05d3c05c7963f93041f, chiziqli algebraik tenglamalar sistemasini yechishning gauss usuli, курс иши мавзулари (1), SITORA, Ingkiz tili 1mustaqil ishidocx, Reja Saralash haqida tushuncha va algoritmlari-fayllar.org, FALSAFA 8-NAZARIYA, FALSAFA 8-NAZARIYA

1- mavzu.

Haqiqiy sonning moduli va uning asosiy xossalari.


Reja:
1.Haqiqiy sonning moduli.
2.Haqiqiy son modulining asosiy xossalari
Ta’rif:Haqiqiy son a ning absolut qiymati yoki moduli deb ( bilan belgilanadi) a songa, agar a0 bo‘lsa, va – a songa, agar a<0 bo‘lsa, aytiladi, ya’ni:


Misol: |3|=3, |0|=0, |-4|=4.
Ta’rifdan har qanday haqiqiy a son uchun a≤|a| munosabat kelib chiqadi.
Absolutqiymatningba’zixossalariniko‘ribchiqamiz:
1. |a+b|≤|a|+|b|, ya’ni ikkita haqiqiy son algebraik yig‘indisining moduli shu sonlar modullarining yig‘indisidan katta emas.
Isbot:Agara+b≥0bo‘lsa, |a+b|=a+b≤|a|+|b|chunkia≤|a|vab≤|b|.
Agar a+b<0 bo‘lsa, |a+b|=-(a+b)=(-a)+(-b)≤|a|+|b|.

Misol: 1) |-3+5|<|-3|+|5|=3+5=8 yoki 2<8;
2) |-2-4|=|-2|+|-4|=2+4=6 yoki 6=6.
Isbot qilish mumkinki, |a+b+…..+c|≤|a|+|b|+…+|c|;
2. |a-b|≥|a|-|b|, ya’ni ayirmaning absolut qiymati kamayuvchi va ayriluvchi absolut qiymatlarining ayirmasidan kichik emas.
Isbot uchun a-b=c deb, a=b+c ni topamiz.
|a|=|b+c|≤|b|+|c|=|b|+|a-b|, bundan
|a|-|b|≤|a-b| kelib chiqadi.

Misol: 1. |(-7)-4|>|-7|-|-4|=|7-4|=3, 11>3
2. |5-2|=|5|-|2|=5-2=3 yoki 3=3
3. Ko‘paytmaning moduli ko‘payuvchilar modullarining ko‘paytmasiga teng, ya’ni:
|a b ….. c|=|a| |b| …. |c|;
4. Bo‘linmaning moduli bo‘linuvchi bilan bo‘luvchi modullarining nisbatiga teng, ya’ni
.
Oxirgi ikkita xossaning isboti modulning ta’rifidan kelib chiqadi.
Nazorat savollari .
1.Haqiqiy son moduli deb nimaga aytiladi?
2.Haqiqiy sonning moduli xossalarini aytib bering?
3.To’rttinchi xossasini tushuntirib bering?
Misollar.
1. Modulning quyidagi xossalarini isbotlang:

2. Tenglikni isbotlang:


3. Sonlarni taqqoslang:


4. Harflarning berilgan qiymatlarida ifodaning qiymatini hisoblang:


5. 1) |x|=y, 2) |x|=-ybo‘lsa y qanday son?

6. 1) |x|=|y|; |x|=x; |y|=-x; bo‘lsa y qanday son?

7. Ifodalarni modul belgisisiz yozing.



8. Ifodani modul belgisisiz yozing.



Tayanch so’zlar.
Haqiqiy son, modul, qo’shish , ayirish

Adabiyotlar.
1.Algebra va analiz asoslari:Akad.litsiy va kasb-hunar kollejlari uchun darslik / R. H. Vafayev, J. H. Husanov, K. H. Fa. yziyev .
2.Algebra va matematik analiz asoslari. Akad. Litseylar uchun darslik A.U.Abduhamedov, H. A. Nasimov, U. M. Nosirov, J. H. Husanov, H. A. Nasimov.
Download 219,5 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
O’zbekiston respublikasi
guruh talabasi
nomidagi toshkent
o’rta maxsus
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
Ўзбекистон республикаси
rivojlantirish vazirligi
pedagogika instituti
таълим вазирлиги
махсус таълим
haqida tushuncha
O'zbekiston respublikasi
tashkil etish
toshkent davlat
vazirligi muhammad
saqlash vazirligi
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
respublikasi axborot
vazirligi toshkent
bilan ishlash
Toshkent davlat
uzbekistan coronavirus
sog'liqni saqlash
respublikasi sog'liqni
vazirligi koronavirus
koronavirus covid
coronavirus covid
risida sertifikat
qarshi emlanganlik
vaccination certificate
sertifikat ministry
covid vaccination
Ishdan maqsad
fanidan tayyorlagan
o’rta ta’lim
matematika fakulteti
haqida umumiy
fanidan mustaqil
moliya instituti
fanining predmeti
pedagogika universiteti
fanlar fakulteti
ta’limi vazirligi