8 sinf jahon tarixi



Download 357.1 Kb.
bet2/8
Sana11.01.2017
Hajmi357.1 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8

O`tilgan mavzuni so`rab o`quvchilar baholanadi.

IX.Yangi mavzu bayoni: Mutlaq monarxiya (absolutizm) – oily hokimiyatning huquqi hech qanday qonun bilan cheklanmagan yagona bir shaxs-monarx qo’lida to’planishidir. Boshqaruvning mutlaq monarxiya shakli siyosiy tarqoq mamlakatni yagona markaziy hokimiyat qo’l ostida birlashtirish natijasida vujudga keldi. Mutlaq monarxiya mamlakat tarqoqligiga barham berdi. Chunonchi, qirol Genrix VIII Tyudor (1509-1547) butun mamlakatni yagona markaz-Londonga bo’ysundirdi. Aynan mutlaq monarxiya feodallarning o’zaro ichki urushlariga barham bergan. Tyudorlar sulolasidan chiqqan yangi qirollar feodallar qo’shinlarini tarqatib yubordi. Bo’ysunishni istamagan feodallarning qo’rg’onlarini yer bilan yakson qildi. Isyonchilarning yerlari tortib olindi va qirollik mulkiga qo’shib yuborildi. Shaharlarning huquqlari cheklab qo’yildi. Toifaviy-vakillik organi bo’lmish parlament butunlay bo’lmasa-da, o’z ahamiyatini yo’qotdi. Yangi soliqlar joriy etish masalasidagina parlament roziligining shartligi belgilab qo’yildi. Ingliz qirollari veto huquqiga ega edilar. Bu huquq ularga par­lamentning har qanday qarorini taqiqlay olish imkonini berardi. Mamlakat ichki va tashqi siyosatining asosiy yo’nalishini parla­ment emas, tarkibini qirol tuzadigan Maxfiy Kengash belgilar edi.

XVI asrning Angliya tarixidagi o’rni. XVI asr Tyudorlar sulolasi asri bo’ldi. Bu yuz yillik Angliya tarixida chuqur iz qoldirgan uch yirik tarixiy hodisa bilan ajralib turadi. Bular-reformatsiya, mutlaq monarxiyaning kuchayishi va dengizda Angliya hukmronligining o’rnatilishi edi. Angliyada reformatsiya qirol Genrix VIII (1491-1547) hukmronli­gi davriga to’g’ri keldi.

X.Dars yakuni; dars yakunida dardavomida o’tilgan yangi mavzu yuzasidan savol-javob o’tkaziladi. Va shu orqali o’quvchilar baholanadi.

XI.Uyga vazifa; o’tilgan mavzuni o’qib kelish va qo’shimcha topshiriqlarni bajarish

Adabiyotlar; darsliklar va qo’shimcha adabiyotlar.
Imzo joyi_________________________ O’IBDO

Kun __________ oy __________ 201__y.


Fan Jahon tarixi 8 sinf

I.Mavzu: Fransiyada mutlaq monarxiya

Maqsad:

Ta’limiy maqsad; Fransiyada XVI asrda qirol hokimiyatininig kuchayishi hamda Fransiyadagi diniy urushlar haqida o’quvchilarga tushuncha berish

Tarbiyaviy maqsad; diniy majorolarning va mutloq monarxiyning salbiy tomonlari haqida

Rivojlantiruvchi maqsad; Fransiya bilan Angliyaning mutlaq monarxiya tizimini solishtirish



III.Dars turi: Yangi bilim beruvchi, aralash, mustahkamlash, nazorat ishi.

IV.Dars usuli: suhbat,savol-javob,izohli o`qish,tarmoqlash,mustahkamlash,klaster,analiz,sintez.

V.Dars ko`rgazmasi: darslik, mavzuga oid rasm, jadval, kartochkalar, krosvordlar.

VI.Fanlararo aloqa: uzviy, tajriba almashish.

VII.Darsning borishi: 1. Tashkiliy qism.

  1. salomlashish

  2. davomadni aniqlash

  3. tarbiyaviy minut

VIII.Dars bosqichlari va vaqt taqsimoti.

a) tashkiliy qism 3 daqiqa

b) o`tilgan mavzuni so`rash 15 daqiqa

c) yangi dars 15 daqiqa



d) dars yakuni 12 daqiqa

IX.Yangi mavzu bayoni: XVI-XVIII asrlarda Fransiyada mavjud bo’lgan siyosiy hokimiyatning mazmuni quyidagi iborada o’z ifodasini topgan edi: «Xudoning irodasi shuki, har qanday qaram bo’lib tug’ilgan o’ylab o’tirmasdan bo’ysunmog’i lozim». Fransiyada mutlaq monarxiya qaror topishi bilan General shtatlar o’zining avvalgi ahamiyatini yo’qotdi. Qirollarning o’ziga qolsa, vakillik organlarini butunlay yo’q qilardilar. Biroq buning iloji yo’qligi uchun ular­ning mamlakat siyosiy hayotiga ta’sirini kamaytirishga urinar edilar. Bunga erishganlar ham. Angliya parlamentidan farqli o’la­roq, Fransiyada General shtatlar doi­miy faoliyat ko’rsatuvchi davlat organiga aylana olmadi. Keyinchalik u juda kamdan-kam holatlarda, faqat kuchli zarurat tug’ilganidagina chaqiriladigan bo’ldi. 1614-yildan boshlab butun XVII asr davomida esa biror marta ham chaqirilmadi. Bu hodisa Fransiyada qirol hokimiyati Angliya qiroli hokimiyatidan ham kuchliroq bo’lganligini isbotlaydi. Qirol ayni paytda hukumat boshlig’i ham edi. Uning huzurida hukumat kengashi tashkil etilgan. Kengash a’zolari qirol tomonidan tayinlangan. Ichki va tashqi siyosatga doir barcha masalalarni shaxsan o’zi hal etgan. Shu tariqa butun mamlakatda qirolning shaxsiy hukmronligi o’rnatilgan. Shunday bo’lsa-da, parlament butunlay tugatilmagan. Fransiya hududida jami 17 ta viloyat parlamenti mavjud edi. Mamlakat fuqarolariga viloyatlardagi sudlar ustidan shikoyat qilish huquqi berilgan. Ayniqsa, Parij parlamenti katta ta’sirga ega bo’lgan. Uning vakolati mamlakat hududining 1/3 qismiga tarqalgan. Parij parlamenti taxt vorisi yosh bo’lsa, regent tayinlash huquqiga ham ega bo’lgan. Qirol saroyi hayotining asosiy mazmunini qirol shaxsini ilohiy deb hisoblovchi axloq tashkil etgan. Fransiya qiroli Lyudovik XIV bekorga «Davlat-bu men!» demagan edi. Qirol qarorgohidagi bog’larga o’rnatilgan haykallar ham uning buyukligini eslatib turishi lozim bo’lgan. Hatto Yupiter haykali Lyudovik XIV ning yuziga o’xshatib ishlangan.

Fransiyada protestantlikning tarqalishi. Fransiya qirolligida har ikki cherkov ham faoliyat ko’rsata boshladi. XVI asr boshlarida Lyuter ta’limotiga mos g’oya tarqaldi. Mam­lakatda «Injil»ning fransuzcha tarjimalari paydo bo’ldi. Ibodatxonalarda duolar ona tilida o’qila boshlandi. Shu tariqa vaqtlar o’tishi bilan Fransiya ikki dushman lagerga-katoliklar va protestantlar lageriga bo’linib qoldi. Fransiyada protestantlar gugenotlar deb atalgan. Mamlakat shimoli va qirol xonadoni katoliklar tomonida, Janubiy Fransiya esa gugenotlarniki bo’lib qoldi.

X.Dars yakuni; dars yakunida dardavomida o’tilgan yangi mavzu yuzasidan savol-javob o’tkaziladi. Va shu orqali o’quvchilar baholanadi.

XI.Uyga vazifa; o’tilgan mavzuni o’qib kelish va qo’shimcha topshiriqlarni bajarish

Adabiyotlar; darsliklar va qo’shimcha adabiyotlar.

Imzo joyi_________________________ O’IBDO

Kun __________ oy __________ 201__y.


Fan Jahon tarixi 8 sinf

I.Mavzu: Nazorat ishi – 1

Maqsad:

Ta’limiy maqsad; o’tilgan mavzular yuzasidan o’quvchilarning bilimlarini sinovdan o’tkazish

Tarbiyaviy maqsad; o’quvchilarda yodda saqlab qolish ko’nikmasini shakllantirish

Rivojlantiruvchi maqsad; o’quvchilarni mustaqil fikrlashga o’rgatish



VIII.Dars bosqichlari va vaqt taqsimoti.

a) tashkiliy qism 3 daqiqa

b) o`tilgan mavzuni so`rash 30 daqiqa

c) yangi dars daqiqa

d) dars yakuni 12 daqiqa

IX.Yangi mavzu bayoni: 1. An’anaviy jamiyat nima ?

a)Hisusiy maulk ,bozor iqtisodiyoti va demokratik tartiblarga asoslangan jamiyat

b)Kapitalizmning rivojlangan bosqichi

c)Mulkchilik, ishlab chiqarish hamda taqsimot shakillari qatiy belgilab qo’yiladigan o’zgarmas jamiyat

d)O’z o’zini tovar bilan taminlaydigan jamiyat

2. Yangi tarixning birinchi davri to’g’ri ko’rsatilgan javobni belgilang

a)XVI-XIX asr 60 yillari c)XVI-XX asr 20 yillari

b)XVIII-XIX asr 80 yillari d)XVII-XX asr 40 yillari

3. Buyuk geografik kashfiyotlar davri to’g’ri ko’rsatilgan qatorni ko’rsating

a)XIV asr o’rtalari –XVII asr oxiri c)XVI asr boshi –XVIII asr oxiri

b)XV asr oxiri-XVII asr o’rtqalari d)XVII asr boshi –XVII asr oxiri

4. U yaratgan duynyo xaritasida Osiyo qirg’oqlari Atlantika okeanining g’arbida ekanligi, shuning uchun Yevropa qirg’oqlaridan g’arbga suib Hindistonga boorish mumkinligini ko’rsatgan. Ukim ?

a)X.Kolumb c)P.Toskanelli

b)A.Vechpuchchi d)V.da Gama

5. 1515 yiolda yangi qitani Amerika deb atagan biriunchi globus qayerda yaratilgan

a)Portugaliya c)Britaniya

b)Germaniya d)Fransiya

6. Mustamlakachilar qachomdan boshlab Afrikada yashovchi aholini qullarga aylantirib Amerikaga olib kela boshlagan

a)XV asr oxiri c)XVII asr boshi

b)XVI asr ortalari d)XVII asr oxiri


7. Ispaniya vitsa qirollari faoliyati qaysi tashkilot tomonidan nazorat qilingan

a)qirol kengashi c)Hindiston kengashi

b)Ispaniya parlamenti d)Tashqi islar vazirligi

8. Angliyada “Ost –Indiya” kompaniyasi 1607-yildayoq o’z aksiyadorlariga necha %(foiz) miqdorida divident to’ladi?

a)300% c)500%

b) 400% d) 600%

9. XVI-XVII asrlarda qaysi davlatlar jahon savdo-sotig’ining markaziga aylandi?

a) Ispaniya va Portugaliya c) Gollandiya va Angliya

b) Fransiya va Italiya d) Germaniya va Ispaniya

10. Germaniya imperatorini saylab qo’yadigan 7 nafar eng qudratli knyazning necha nafari arxiyepiskoplar edi?

a) 2 nafari c) 4 nafari

b) 3 nafari d) 5 nafari


11. Germaniyada Reformatsiya qachon qaysi voqeadan boshlandi?

a)1517-yilda Germaniya aholisining katolik cherkovni isloh qilishni talab qilib chiqishi bilan boshlandi.

b) 1517-yilda Germaniya aholisining provaslav cherkovni isloh qilishni talab qilib chiqishi bilan boshlandi.

c) 1520-yilda Germaniya aholisining katolik cherkovni isloh qilishni talab qilib chiqishi bilan boshlandi.

d) 1527-yilda Germaniya aholisining katolik cherkovni isloh qilishni talab qilib chiqishi bilan boshlandi.

12. XVI asrda Ingliz qirollarini parlamentning har qanday qarorini taqiqlab olish imkonini bergan huquqi qanday nomlangan va mamlakat ichki va tashqi siyosatinining asosiy yo’nalishini,tarkibini qaysi organ belgilar edi?

a)Veto huquqi,Maxfiy Kengash; c) Edikt huquqi,Maxfiy Kengash;

b) Edikt huquqi,Parlament; d)Veto huquqi,Parlament;

13. Angliyada reformatsiya kimning hukmronligi davriga to’g’ri keldi.

a)Filipp II, c) Lyudovik XV

b) Karl XI d)Genrix VIII

14. XVII asrda Fransiyada taxt vorisi yosh bo’lsa,regent tayinlash huquqi qaysi organga tegiahli edi

a)Qirol kengashi c)Parij parlamenti

b)Hukumat d)Katolik cherkovi

15. Qaysi Fransiya qiroli yuziga o’xshatib hatto Yupiter haykali ishlangan va u o’zini “Davlat-bu men” degan?
a) Karl IX c)Yakov VI Styuart
b)Genrix VIII d)Lyudovik XIV

X.Dars yakuni; dars yakunida dardavomida o’tilgan yangi mavzu yuzasidan savol-javob o’tkaziladi. Va shu orqali o’quvchilar baholanadi.

XI.Uyga vazifa; o’tilgan mavzuni o’qib kelish va qo’shimcha topshiriqlarni bajarish

Adabiyotlar; darsliklar va qo’shimcha adabiyotlar.
Imzo joyi_________________________ O’IBDO

Kun __________ oy __________ 201__y.


Fan Jahon tarixi 8 sinf

I.Mavzu: XVI-XVII asrlarda Rossiya

Maqsad:

Ta’limiy maqsad; Rossiyaning yagona hokimiyat atrofida birlashishi va kuchayishi haqida

Tarbiyaviy maqsad; Rossiya misolida davlatchilik asoslarini o’rganish

Rivojlantiruvchi maqsad; Rossiyaning rivojlanish tarixini o’rganish



III.Dars turi: Yangi bilim beruvchi, aralash, mustahkamlash, nazorat ishi.

IV.Dars usuli: suhbat,savol-javob,izohli o`qish,tarmoqlash,mustahkamlash,klaster,analiz,sintez.

V.Dars ko`rgazmasi: darslik, mavzuga oid rasm, jadval, kartochkalar, krosvordlar.

VI.Fanlararo aloqa: uzviy, tajriba almashish.

VII.Darsning borishi: 1. Tashkiliy qism.

  1. salomlashish

  2. davomadni aniqlash

  3. tarbiyaviy minut

VIII.Dars bosqichlari va vaqt taqsimoti.

a) tashkiliy qism 3 daqiqa

b) o`tilgan mavzuni so`rash 15 daqiqa

c) yangi dars 15 daqiqa



d) dars yakuni 12 daqiqa

O`tilgan mavzuni so`rab o`quvchilar baholanadi.

IX.Yangi mavzu bayoni: Rusni birlashtirishning tugallanishi. Moskva knyazligi rahbarligida mustaqillikdan so’ng ham Rusni birlashtirish jarayoni davom ettirildi. Nihoyat, XVI asrning 20-yillarida yagona, markazlashgan, poytaxti Moskva shahri bo’lgan Rus davlati vujudga keldi va u endilikda Rossiya deb ataladigan bo’ldi. Markazlashgan Rossiya davlatining tashkil topishi katta tarixiy ahamiyatga ega hodisa edi. Avvalo, endilikda Rossiya o’zini tashqi hujum xavfidan himoya qila oladigan bo’ldi. Ikkinchidan, markazlashish xalq xo’jaligi va madaniyatining tezroq rivojlanishiga imkoniyat yaratdi. Mahalliy biqiqlik barham topdi. Mamlakat turli qismlarining o’zaro aloqalari kuchaydi. Rossiya Yevropa davlatlari orasida muhim o’rin egalladi.

Ivan IV Rossiya podshosi. 1547-yilda Rossiya tarixida o’ziga xos voqea yuz berdi. Rossiyada ichki nizolar, boshboshdoqliklar kuchayib ketgan bir davrda Rus pravoslav cherkovining boshlig’i mitropolit Makariy vafot etgan Buyuk knyaz Vasiliy III ning o’g’li Ivan IV ga (1533-1584) Rossiya tarixida birinchi bor podsholik tojini kiydirdi. Bu voqea juda katta xalqaro ahamiyatga ega bo’ldi. Chunki Rusda uzoq yillar davomida faqat Oltin O’rda xonlari podsho deb atalib kelingan. Rus davlati hukmdorlari esa bu davrgacha Buyuk knyaz deb atalib kelingan. Ivan IV ga podsholik unvonining berilishi uni G’arbiy Yevropa davlatlari qirollari bilan bir qatorga qo’ydi. Yosh podsho Ivan IV o’z huzurida «Saylanma rada» deb ataluvchi maslahat kengashini tuzdi. I van IV ichki siyosatining vazifasi dvoryanlar tabaqasini kuchaytirish orqali boyarlar mavqeini zaiflashtirishdan iborat edi. Shu maqsadda 1549-yilda Ivan IV feodallar turli qatlamlari vakillarining birinchi yig’ilishini-Zemstvo soborini chaqirdi. Keyinchalik bu sobor ishida shaharlarning savdogar (posad kishilar), shuningdek, davlatga qaram dehqonlardan (chernosot) ham saylangan vakillar qatnashadigan bo’ldi. Shu tariqa Rossiya tabaqaviy vakillik monarxiyasiga aylandi. Ivan IV Zemstvo soborida boyarlar hokimiyatini keskin qoraladi. Sobor yangi Sudebnik tuzish haqida qaror qabul qildi. Unga ko’ra dvoryanlarning bundan buyon ayblari va nojo’ya qilmishlari uchun boyar-noiblar sudiga borishlari taqiqlandi. Dvoryanlardan ming nafariga Moskva uyezdidan yer-mulk ajratib beriladigan bo’ldi. Davlat lavozimlarini kelib chiqishining zodagonligiga qarab egallash tartibiga chek qo’yildi. Boyar-noiblarning o’zlari uchun aholidan yig’adigan soliqlari bekor qilindi. Joylarda boyar-noiblar boshqaruvi o’rniga mahalliy o’zini-o’zi boshqarish organlari tuzildi. Ularga dvoryanlar, posad va chernosotlar vakillari ham saylanishi huquqi berildi. Podsho hokimiyati endilikda ana shu tabaqa vakillariga tayanadigan bo’ldi.

X.Dars yakuni; dars yakunida dardavomida o’tilgan yangi mavzu yuzasidan savol-javob o’tkaziladi. Va shu orqali o’quvchilar baholanadi.

XI.Uyga vazifa; o’tilgan mavzuni o’qib kelish va qo’shimcha topshiriqlarni bajarish

Adabiyotlar; darsliklar va qo’shimcha adabiyotlar.

Imzo joyi_________________________ O’IBDO

Kun __________ oy __________ 201__y.


Fan Jahon tarixi 8 sinf

I.Mavzu: Niderlandiya inqilobi

Maqsad:

Ta’limiy maqsad; Niderlansiya inqilobi va uning tarixiy g’alabasi haqida o’quvchilarga tushuntirish

Tarbiyaviy maqsad; Inqilobning yaxshi va yomon tomonlari haqida tushuncha berish

Rivojlantiruvchi maqsad; Yevropadagi birinchi inqiobning boshqa inqiloblardan farqi haqida



III.Dars turi: Yangi bilim beruvchi, aralash, mustahkamlash, nazorat ishi.

IV.Dars usuli: suhbat,savol-javob,izohli o`qish,tarmoqlash,mustahkamlash,klaster,analiz,sintez.

V.Dars ko`rgazmasi: darslik, mavzuga oid rasm, jadval, kartochkalar, krosvordlar.

VI.Fanlararo aloqa: uzviy, tajriba almashish.

VII.Darsning borishi: 1. Tashkiliy qism.

  1. salomlashish

  2. davomadni aniqlash

  3. tarbiyaviy minut

VIII.Dars bosqichlari va vaqt taqsimoti.

a) tashkiliy qism 3 daqiqa

b) o`tilgan mavzuni so`rash 15 daqiqa

c) yangi dars 15 daqiqa

d) dars yakuni 12 daqiqa

O`tilgan mavzuni so`rab o`quvchilar baholanadi.

IX.Yangi mavzu bayoni: Niderlandiya G’arbiy Yevropa davlatlaridan biri edi. 17 viloyatni birlashtirgan bu davlat XVI asrda hozirgi Belgiya, Lyuksemburg, Gollandiya hududlaridan hamda Fransiyaning bir qismidan iborat bo’lgan. Unda jami 3 mln aholi yashagan. Antverpen shahri (hozirgi Belgiyada) Niderlandiyaning iqtisodiy va savdo markazi edi. U, ayni paytda, jahon savdosining markazi ham bo’lgan. Antverpen Niderlandiyani daryo orqali Germaniya va Fransiya bilan, dengiz orqali esa Angliya hamda Skandinaviya mamlakatlari bilan bog’lar edi. Antverpen ko’chalaridan har kuni kamida 2 mingta savdo furgonlari o’tgan. Turli mamlakatlardan yuzlab kemalar esa shahar portiga kirib kelardi. Bir so’z bilan aytganda, Niderlandiya sanoati, savdosi, qishloq xo’jaligi rivojlangan boy mamlakat bo’lgan. Biroq u mustaqil bo’lmagan. Ispaniya uni o’z mulkiga aylantirgan edi.

Qaramlikning oqibatlari. Ispaniya iqtisodiy jihatdan Niderlandiyaga qaraganda qoloq davlat edi. Biroq Ispaniya hamon harbiy qudratini saqlab kelardi. Ispaniya monarxiyasi bu yerda o’zining qoloq boshqaruv tartibini o’rnatdi. Aholi juda katta miqdorda soliq to’lashga majbur etildi. Ispaniya qiroli xazinasiga Niderlandiyadan yig’iladigan soliq miqdori uning Amerikadagi mustamlakalaridan keladigan daromaddan 4 marta ortiq bo’lgan. Niderlandiyada «isloh qilingan din» (protestantlik) tarqala boshlagach, qirol yuqori diniy lavozimlarga ispanlarni tayinlay boshladi. Bu yerda ham inkvizitsiyani va qonli qonunlarni joriy etdi. Ommaviy qirg’inlar uyushtirdi. Bu omillar Niderlandiya xalqining keskin g’azab-nafratini qo’zg’atdi.

Ispaniya zulmiga qarshi qo’zg’olon. Ispaniya qiroli Filipp II ning shafqatsiz siyosati niderland xalqining kuchayib borayotgan noroziligini to’xtata olmadi. Aksincha, xalqning ispan zulmiga qarshi harakati tobora kuchaydi. Bu harakatda aholining keng qatlamlari-burjuaziya, hunarmandlar, dehqonlar, savdogarlar va hatto dvoryanlarning bir qismi qatnashdi. Burjuaziya, ayni paytda, qo’zg’olonga rahbarlik qildi.

X.Dars yakuni; dars yakunida dardavomida o’tilgan yangi mavzu yuzasidan savol-javob o’tkaziladi. Va shu orqali o’quvchilar baholanadi.

XI.Uyga vazifa; o’tilgan mavzuni o’qib kelish va qo’shimcha topshiriqlarni bajarish

Adabiyotlar; darsliklar va qo’shimcha adabiyotlar.
Imzo joyi_________________________ O’IBDO

Kun __________ oy __________ 201__y.


Fan Jahon tarixi 8 sinf

I.Mavzu: Yevropada uyg’onish davri madaniyati

Maqsad:

Ta’limiy maqsad; Yevropadagi uyg’onish davri namoyondalari va ularning faoliyati haqida o’quvchilarga tushuncha berish

Tarbiyaviy maqsad; uyg’onish davrining o’ziga xos xuxusiyatlari haqida

Rivojlantiruvchi maqsad; Yevropadagi uyg’onish davri madaniyati bilan Markaziy osiyo uyg’onish davri madaniyati bilan solishtirish.



III.Dars turi: Yangi bilim beruvchi, aralash, mustahkamlash, nazorat ishi.

IV.Dars usuli: suhbat,savol-javob,izohli o`qish,tarmoqlash,mustahkamlash,klaster,analiz,sintez.

V.Dars ko`rgazmasi: darslik, mavzuga oid rasm, jadval, kartochkalar, krosvordlar.

VI.Fanlararo aloqa: uzviy, tajriba almashish.

VII.Darsning borishi: 1. Tashkiliy qism.

  1. salomlashish

  2. davomadni aniqlash

  3. tarbiyaviy minut

VIII.Dars bosqichlari va vaqt taqsimoti.

a) tashkiliy qism 3 daqiqa

b) o`tilgan mavzuni so`rash 15 daqiqa

c) yangi dars 15 daqiqa

d) dars yakuni 12 daqiqa

X.Yangi mavzu bayoni: Uyg’onish davri deyilganda, madaniy-ma’naviy va tafakkur yuksalishi davri tushuniladi. Bunday davr dastlab O’rta Osiyoda IX-XII va XIV-XV asrlarda yuz bergan. XV-XVII asrlarda G’arbiy Yevropada ham bu hodisa yuz bergan va u RENESSANS deb atalgan. Bu masala bilan shug’ullanuvchi olimlar Uyg’onish davrini O’rta asrlar turg’unligidan yangi davrga o’tish bosqichi deb baholaganlar. G’arbiy Yevropada Uyg’onish davri o’z-o’zidan yuz berib qolmagan, balki O’rta Osiyo Uyg’onish davrining bevosita ta’sirida yuz bergan. G’arbiy Yevropa Uyg’onish davrining asosiy belgilarini quyidagilar tashkil etgan:

-jaholat va mutaassiblikni rad etish;, insonni ulug’lash



Uyg’onish davri yuz berishining sabablari. Ilm-fan sohasida qo’lga kiritilgan yutuqlar va Buyuk geografik kashfiyotlar odamlarning olam haqidagi tasavvurlarini o’zgartirib yubordi. Ayni paytda madaniy aloqalarning kengayishiga imkon yaratdi. Shunday sharoitda bu davrning ilg’or allomalari havas qilsa arziydigan, bekami-ko’st namunani izlaganlar. Bunday namuna vazifasini qadimgi Yunoniston va Rim madaniyati o’ynagan. Shu tariqa qadimgi Yunon va Rim madaniyati qayta «tiriltirilgan». Uyg’onish davrining vatani Italiya bo’ldi. Bu bejiz emas edi, chunki G’arbiy Yevropaning boshqa davlatlariga nisbatan Italiyada kapitalizm ertaroq vujudga kelgan va tezroq rivojlana boshlagan. Boy savdogarlar, manufaktura egalari, bankirlar bo’sh vaqtlarini sayohatlar, savdo kelishuvlari, o’qish va ilm o’rganish bilan o’tkazganlar. Kundalik hayotlarini foydali va chiroyli qilishga, u dunyoning emas, bu yorug’ dunyoning hayotiy ne’matlaridan bahramand bo’lishga intilganlar. Burjuaziyaning ma’lumoti tobora ortib bordi. U nafaqat pulni, balki ilmni ham qadrlardi, san’atni tushunardi. Qolaversa, ular ilm-fan va san’at ravnaqiga homiylik ham qilardi. Badavlat kishilarning buyurtmasi bilan mahobatli binolar qurildi. Ular suratlar, devor bezaklari va haykallar bilan bezatildi. Noyob san’at asarlarini yig’a boshladilar. Odamlar hayotida teatr katta rol o’ynay bosh­ladi. Badavlat kishilar kiyinishi ularning asketizmdan voz kech­ganligini namoyish etadigan bo’ldi.

X.Dars yakuni; dars yakunida dardavomida o’tilgan yangi mavzu yuzasidan savol-javob o’tkaziladi. Va shu orqali o’quvchilar baholanadi.

XI.Uyga vazifa; o’tilgan mavzuni o’qib kelish va qo’shimcha topshiriqlarni bajarish

Adabiyotlar; darsliklar va qo’shimcha adabiyotlar.

Imzo joyi_________________________ O’IBDO

Kun __________ oy __________ 201__y.


Fan Jahon tarixi 8 sinf

I.Mavzu: Ilm-fan taraqqiyoti

Maqsad:

Ta’limiy maqsad; XVI-XVIII asrlarda ilm fan sohasida qilingan yangiliklar haqida

Tarbiyaviy maqsad; bu yangiliklarni o’rhanishga o’quvchilarni qiziqtirish

Rivojlantiruvchi maqsad; shu davr ilm fani bilan boshqa davrnikini solishtirish



III.Dars turi: Yangi bilim beruvchi, aralash, mustahkamlash, nazorat ishi.

IV.Dars usuli: suhbat,savol-javob,izohli o`qish,tarmoqlash,mustahkamlash,klaster,analiz,sintez.

V.Dars ko`rgazmasi: darslik, mavzuga oid rasm, jadval, kartochkalar, krosvordlar.

VI.Fanlararo aloqa: uzviy, tajriba almashish.

VII.Darsning borishi: 1. Tashkiliy qism.

  1. salomlashish

  2. davomadni aniqlash

  3. tarbiyaviy minut

VIII.Dars bosqichlari va vaqt taqsimoti.

a) tashkiliy qism 3 daqiqa

b) o`tilgan mavzuni so`rash 15 daqiqa

c) yangi dars 15 daqiqa

d) dars yakuni 12 daqiqa



Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8


Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2017
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa