Vadotroiar •d a V r n a s h r iy o t i



Download 4.63 Mb.
Pdf ko'rish
bet13/70
Sana08.09.2021
Hajmi4.63 Mb.
1   ...   9   10   11   12   13   14   15   16   ...   70
Oyga sayohat

Yerning eng yaqin yo'ldoshi bo'lgan Oy insonlarni har doim qiziqtirib 

kelgan.  Fransiyalik  mashhur fantast-yozuvchi  Jyul  Vern  o'zining  fan- 

tasti к asarida bahaybat to'pdan otilgan yadro ichida jasur sayohatchi- 

larni Oy kurrasiga yuboradi.

Ammo  olimlar  bunday  tarzda  Oyga  sayohat  qilib  bo'lmasligini  il- 

miy  isbotlab  berishdi.  Sabab  shundaki,  yadro  ichidagi  sayohatchi- 

lar  yerdan  katta  tezlik  bilan 

ko'tarilishdagi  bosimning  o'z- 

garishiga  bardosh  berolma- 

gan  bo'lardilar.  Bunday  katta 

bosimga  hech  qanday  inson 

dosh berolmaydi.

Oyga  birinchi  sayohatni 

1959-yilda  Sovet  Ittifoqining 

sayyoralararo avtomatik stan- 

siyasi (SAS) amalga oshirgan.

Keyinchalik ular takror va tak- 

ror  oyga  sayohat  qilib,  uning

Lunoxodning qopqog'ida uning asosiy quyosh batareyasi joylashgan

Oyga  birinchi bo'lib so­

vet  roboti  «Lunoxod-1» 

qadam  qygan.  U  1970-yil 

17-noyabrda  oy sathiga  qo'n- 

di  va  uning  yuzasida  10  km 

masofani bosib o'tib,  oysirtini 

o'rgandi.  Bu  uskuna  Oy  sat- 

hida  deyarli  1  yil  mobaynida 

faoliyat ko'rsatdi.



sathini  suratlarga  olishdi,  hattoki  tadqiqotlar olib  borish  uchun  kerak 

bo'ladigan ilmiy uskunalarni ham olib chiqishga muvaffaq bo'lishdi.

«Lunoxod»ning  ichki  qismi  kattagina tadqiqot laboratoriyasi  bo'lib, 

shu  orqali  u,  Oy  sathi  jinslari  tarkibini  o'rgangan  va  tasvirga  olgan. 

ixtirochilar bunday uskunani yaratish vaqtida, uning Oy sathida bema- 

lol harakatlana olishi hamda o'z vazifasini mohirona bajara olishi uchun 

barcha zaruriyatni  hisobga olishgan. Yerdan  kelayotgan  ko'rsatmalar 

radioantenna  va  priyomnik  orqali  qabul  qilinib  mexanizmga  uzati- 

ladi.  Televizion  kameralari  esa  Oy  sirtini  tasvirga  oladi.  «Lunoxod» 

qopqog'ining  ichki  qismiga  o'rnatilgan 

Quyoshli  energiya  manbayida  nur  or­

qali  energiya  hosil  bo'ladi.  Motor,  tele 

va  fotokameralar,  shuningdek,  radiou­

zatgichlar ham  aynan ana shu  energiya 

asosida  ishlaydi.  Uskunaning  quyoshli 

energiya  manbayi  xuddi  kungaboqar 

singari Quyoshga qaratib qo'yiladi.

Birinchi  marta  Oyga  kosmik  ekspe- 

ditsiya  1969-yilda  amalga  oshirildi.  Bu 

parvozni  «Appolon-11»  kosmik  kemasi 

bajardi  va  kemaning  o'zi  Oy  orbitasida 

qolib,  undan  ajrab  chiqqan  kabina  Oy- 

ning  «Osoyishtalik Dengizi»  deb nomla- 

nuvchi  qismiga  qo'ndi.  1969-yil  21-iyul 

kuni  amerikalik  astronavtlar  Nil  Arms­


Download 4.63 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   9   10   11   12   13   14   15   16   ...   70




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
maxsus ta’lim
O’zbekiston respublikasi
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
guruh talabasi
nomidagi toshkent
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
xorazmiy nomidagi
toshkent axborot
pedagogika instituti
haqida tushuncha
rivojlantirish vazirligi
toshkent davlat
Toshkent davlat
vazirligi toshkent
tashkil etish
matematika fakulteti
ta’limi vazirligi
samarqand davlat
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
bilan ishlash
pedagogika universiteti
vazirligi muhammad
fanining predmeti
Darsning maqsadi
o’rta ta’lim
navoiy nomidagi
haqida umumiy
Ishdan maqsad
moliya instituti
fizika matematika
nomidagi samarqand
sinflar uchun
fanlar fakulteti
Nizomiy nomidagi
maxsus ta'lim
Ўзбекистон республикаси
ta'lim vazirligi
universiteti fizika
umumiy o’rta
Referat mavzu
respublikasi axborot
таълим вазирлиги
махсус таълим
Alisher navoiy
Toshkent axborot
Buxoro davlat