Urganch davlat universiteti turizm va iqtisodiyot fakulteti iqtisodiyot kafedrasi



Download 219.54 Kb.
bet2/18
Sana15.07.2021
Hajmi219.54 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   18


K I R I SH


Ko‘pgina rahbarlar va tadbirkorlar o‘z biznes muammolari va kundalik

faoliyatlari bilan shunchalik band bo‘ladilarki, bozordagi o‘z holatlarini

baholash uchun vaqt sarflashni xohlamaydilar yoki vaqt topa olmaydilar.

Shuni anglash kerakki, marketing tadbirkorlar uchun o‘z biznesini

yaxshi anglash, o‘z mijozlariga yaqinlashish, yangi bozorlarni zabt etgan

holda muvaffaqiyatli raqobatlashish va rivojlanish uchun muhim ahamiyatga

ega. Shuni inobatga olib, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti I.A.Karimov

Vazirlar Mahkamasining majlisida qilgan ma’ruzalarida: «Turli korxona va

tarmoqlar faoliyatini tahlil qilish shuni ko‘rsatdiki, qayerda rahbarlar

marketing va marketing tadqiqotlari bilan jiddiy shug‘ullanayotgan bo‘lsalar,

o‘sha joyda barqaror faoliyat ta’minlanmoqda, foyda va dividend olinmoqda, o‘z vaqtida ish haqi to‘lanmoqda»1 – deb ta’kidlagan edilar.

Marketing – iste’molchilarning hozir va kelajakdagi talablarini qondirishga

qaratilgan tovarlar ishlab chiqarish va sotish, xizmatlar tashkil etish, natijada

foyda olish bilan bog‘liq faoliyat turidir. Bularning barchasi endi ish

boshlayotgan biznesmenlardan tortib, katta hayotiy tajribaga ega bo‘lgan tadbirkor, siyosatchi, san’atkor, sportchiga qadar marketing – bozor jarayoni

to‘g‘risida chuqur bilimga ega bo‘lishni talab qiladi. Marketingning nazariy va amaliy asoslarini chuqur bilish tijorat xavf-xatarini o‘z vaqtida his qilish va

kamaytirish, uning variantlarini hisoblashda mavjud bo‘lgan turlardan eng

maqbulini tanlash, raqobat sharoitida bozorni yuqori sifatli tovar va xizmatlarbilan to‘yintirish, doimiy talab mavjud bo‘lgan sharoitda xaridorlarning turli guruhlari uchun sotish, narxini aniqlash va oqibatda ijtimoiy ishlab chiqarish samaradorligini oshirishga yordam beradi.

Bizning iqtisodiy adabiyotimizda marketing muammolariga bag‘ishlangan

izlanishlar yetarli darajada emas. Chunki tom ma’nodagi bozor munosabatlari mamlakatimizda asta-sekin rivojlanib bormoqda. Sobiq sotsialistik jamiyatdagi ishlab chiqarish, savdo va umuman milliy iqtisodiyotning ko‘pgina sohalarida yakkahokimlik, reja va yuqoridan boshqarishning hukmronligi sababli marketing tushunchasi tom ma’noda amaliyotga kirib kelmagan edi. Lekin keyingi yillardagi o‘zgarishlar – iqtisodiy taraqqiyotimiz bozor iqtisodiyotisiz mumkin emasligini har tomonlama isbotlab berdi.

1 «O‘zbekistonni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning 1998-yilgi yakunlari va 1999-yildaiqtisodiy islohotlarni chuqurlashtirishning eng muhim ustuvor yo‘nalishlari». «Toshkent oqshomi» gazetasi. № 19, 1999-yil 17-fevral.

Bu esa o‘z navbatida qisqa davrda uning asoslarini o‘rganishimiz zarurligini

ko‘rsatmoqda. Mana shunday biz uchun qiyin davrda, xorij marketing

masalalarini yechishda to‘plangan boy tajribasidan foydalanmaslik kechirib

bo‘lmas xato bo‘lar edi. Shuni ham unutmaslik kerakki, biz eng katta

taqchillikni – vaqt taqchilligini ham yengishimiz zarur. Ayrim iqtisodchilar

marketing faqat rivojlangan bozor sharoitidagina faoliyat ko‘rsatishi

mumkin deb hisoblashishadi. Bizning fikrimizcha, aynan shu marketing

jamiyatga tez, tejamli va talafotlarsiz bozor iqtisodiyotining kirib kelishi

uchun ko‘proq yordam beradi. O‘tish davrida bozor iqtisodiyoti holatini

aks ettiruvchi marketing prinsi plari bizga vaqtni boy bermasdan bozorni

o‘zlashtirishda o‘z mustaqil yo‘limizni aniqlab olishimizga va huquqiy davlat

qurishimizga yordam beradi deb umid bildiramiz. Qo‘lingizdagi qo‘llanma

keyingi yillarda mamlakatimiz va xorij marketingini tashkil etish va amalga

oshirishda to‘plangan boy bilimlarni o‘rganish asosida yuzaga keldi.

Bu qo‘llanmaning maqsadi tadbirkorlarga marketing rejasini tayyorlashda,

uni ishlab chiqishda foydalaniladigan asosiy tamoyillar bilan tanishishga

yordamlashishdan iborat.

Mamlakatimizda kichik tadbirkorlik faoliyati bilan shug‘ullanuvchilarni

bozorda o‘zlarining munosib o‘rinlarini egallashlarida marketingni samarali

tashkil etish muhim ahamiyat kasb etadi. Iste’molchilarning didiga mos

tovarlarni va xizmatlarni shakllantirishda, raqobat kurashida muhim va hal

qiluvchi ahamiyatga molik bo‘lgan marketing faoliyatini amalga oshirish

hozirgi kunda eng dolzarb masalalardan biridir.

Marketing – bozorda vujudga keladigan iqtisodiy munosabatlarni faollashtirish

shakllarini, tovarlarni ishlab chiqarish hamda sotish muammolarini

yechish, bozorda vujudga keladigan o‘zgarishlarga tezda moslashish,

iste’molchilarga tabaqali yondoshish, raqobatbardosh yangi tovarlarni vujudga keltirish va ularni ishlab chiqarishni tashkil etish, bozor konyunkturasini o‘rganish va bashorat qilish hamda ta’sirchan reklamani rivojlantirish masalalarini o‘rganishni o‘z oldiga maqsad qilib qo‘ygan. Marketing iste’molchilarning hozirgi va kelajakdagi talablarini qondirishga qaratilgan tovarlar va xizmatlarni ishlab chiqarish hamda sotish natijasida foyda olish bilan bog‘liq faoliyat turidir.

Marketing fani raqobatni, iste’molchilar xulqini modellashtirishni,

tovarning sifatini, uning raqobatbardoshligini, mijozlarni rag‘batlantirishni,reklamani va bozorni chuqur o‘rganadi.





Download 219.54 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   18




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
nomidagi toshkent
guruh talabasi
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
xorazmiy nomidagi
toshkent axborot
pedagogika instituti
rivojlantirish vazirligi
toshkent davlat
haqida tushuncha
Toshkent davlat
vazirligi toshkent
samarqand davlat
ta’limi vazirligi
tashkil etish
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
matematika fakulteti
navoiy nomidagi
vazirligi muhammad
nomidagi samarqand
bilan ishlash
Darsning maqsadi
fanining predmeti
maxsus ta'lim
ta'lim vazirligi
Ўзбекистон республикаси
pedagogika universiteti
sinflar uchun
fanlar fakulteti
o’rta ta’lim
Toshkent axborot
Alisher navoiy
haqida umumiy
fizika matematika
Ishdan maqsad
moliya instituti
universiteti fizika
Nizomiy nomidagi
таълим вазирлиги
махсус таълим
respublikasi axborot
umumiy o’rta
pedagogika fakulteti
nazorat savollari