«tasvir» nashriyot uyi


qo‘shilganda, bu so‘zlar oxiridagi t talaffuzda tushib qoladi



Download 1.29 Mb.
Pdf ko'rish
bet104/283
Sana13.05.2020
Hajmi1.29 Mb.
1   ...   100   101   102   103   104   105   106   107   ...   283
qo‘shilganda, bu so‘zlar oxiridagi t talaffuzda tushib qoladi
va shunday yoziladi.
-illa qo‘shimchasi tarkibida u unlisi yo v undoshi
bo‘lgan bir bo‘g‘inli so‘zlarga qo‘shilganda, -ulla tarzida
aytiladi va shu holda yoziladi.
193-mashq.
  Gaplarni ko‘chiring. -illa qo‘shimchasining aytilishi
va yozilishiga diqqat qiling.
1. Yuragim hayajondan gupullab uradi. (Said Ahmad)
2. Pastda esa odamni oqizadigan katta suv xarsanglarga bosh
urib shovullab oqyapti. (P. Qodirov) 3.  Hamma yoq jim. Faqat
pashsha g‘ing‘illaydi, bemor inqillaydi. (Abdulla Qahhor) 4. Ma-
hallamizdagi o‘rtoqlarim  ham otlarini lo‘killatib kelib qoldilar.
(Abdulla Qodiriy)
AYRIM  FE’L YASOVCHI
QO‘SHIMCHALAR  IMLOSI


77
194-mashq. 
Yasama fe’llarni toping, ularni asos va qo‘shimchalarga
ajrating. Asosda sodir bo‘layotgan tovush o‘zgarishlarini belgilang.
Hovlining yarmigacha ariq tortib ekilgan qulupnay push-
talari orasida suv yaltiraydi...
Ichkarida chaqaloq yig‘ladi. Beshikning g‘ichirlagani eshitil-
di. Bola xuddi shuni kutib turganday, battar yig‘lay boshladi...
Shoikrom uxladimi, yo‘qmi, bilolmadi. Bir mahal bola
yig‘ladimi yo tashqarida shamolning guvullashi aralash dahshat-
li bir faryod qulog‘iga kirdimi, anglay olmay qoldi...
(O‘. Hoshimov)
195-mashq. 
Ajratib ko‘rsatilgan fe’llarni asos va qo‘shimchalarga
ajrating. Fe’l yasovchi qo‘shimchalarning aytilishi va yozilishiga diqqat
qiling.
Devor  bo‘ylab yuksalgan daraxtlarning tepasida yirik-yirik
oshqovoqlar quyoshning so‘nggi shu’lalari bilan oltinlanardi.
Komila bir chekkada g‘uj-g‘uj ochilgan atirgulni hidlab, osh-
xonaga qaytdi, chaqqonlik bilan sabzi to‘g‘rayotgan Sharofat-
bibi yonida u-bu  to‘g‘risida gaplashdi...
Dalada mashinalar ko‘paymoqda. O‘g‘it solishni ham ma-
shinaga  yukladik.  Dehqonchilik mashinalari yana-yana yaxshi-
lanaverdi. (Oybek)
1. Qaysi qo‘shimchalar qo‘shilganda asosda tovush
o‘zgarishi yuz beradi?
2. -illa  qo‘shimchasining aytilishi  va imlosi haqida ga-
pirib bering.
3. -ay qo‘shimchasi qaysi so‘zlardan fe’l yasaydi?
4. -a qo‘shimchasi qaysi so‘zlarga qo‘shilganda asosda to-
vush o‘zgarishi bo‘ladi?

Download 1.29 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   100   101   102   103   104   105   106   107   ...   283




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
davlat pedagogika
nomidagi toshkent
guruh talabasi
pedagogika instituti
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
rivojlantirish vazirligi
samarqand davlat
haqida tushuncha
navoiy nomidagi
toshkent davlat
nomidagi samarqand
ta’limi vazirligi
Darsning maqsadi
vazirligi toshkent
Toshkent davlat
tashkil etish
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
Ўзбекистон республикаси
Alisher navoiy
matematika fakulteti
bilan ishlash
Nizomiy nomidagi
vazirligi muhammad
pedagogika universiteti
fanining predmeti
таълим вазирлиги
sinflar uchun
o’rta ta’lim
maxsus ta'lim
fanlar fakulteti
ta'lim vazirligi
Toshkent axborot
махсус таълим
tibbiyot akademiyasi
umumiy o’rta
pedagogika fakulteti
haqida umumiy
Referat mavzu
fizika matematika
universiteti fizika
ishlab chiqarish
Navoiy davlat