Шар= Уй\ониш даврида илм-фан ва маданият


Xulosa ………………………………………………………………….25



Download 389.64 Kb.
Pdf ko'rish
bet2/8
Sana15.05.2021
Hajmi389.64 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8
Xulosa ………………………………………………………………….25 

 

Foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati……………………………………27 

 


 



KIRISH 



 

Mavzuning  dolzarbligi.  Respublikamiz  mustaqillikka  erishgandan  so’ng 

barcha  sohalarda  tub  islohotlar  amalga  oshirildi,  shuningdek,  ma’naviy-madaniy 

merosimiz, milliy qadriyatlarimiz tiklanishiga alohida e’tibor qaratildi.  

Prezident  I.A.Karimov  tashabbusi  bilan  ishlab  chiqilgan  va  Oliy  Majlis 

sessiyasida  qabul  qilingan  «Ta’lim  to’g’risidagi»Qonun,  «Kadrlar  tayyorlash 

milliy  dasturi»  va  shu  kabi  me’yoriy  hujjatlarda  yoshlarga  bilim  va  tarbiya 

berishda,  ularni  etuk  mutaxassislar  qilib  shakllantirishda  milliy-madaniy  merosga 

tayanish izchilligi o’z aksini topgan. 

Qaysi  bir  bilim  sohasini  olib  qaramaylik,  uning  taraqqiyoti  ko’p  jihatdan 

o’tmish  tajribasiga  mustahkam  bog’liq  bo’lganligining  guvohi  bo’lamiz.  Bu 

ayniqsa,  pedagogika  fani  taraqqiyoti  uchun  xosdir.  Bu  masalada  biz  milliy-

madaniy  meros  va  uni  o’zlashtirishga  tayanib  ish  ko’ramiz.  Chunki  o’tmish 

progressiv  tajribalariga,  metod  va  usullariga  tayanmasdan  turib,  yosh  avlodni 

yuksak  axloqli  qilib  tarbiyalash  mumkin  emas.  Prezident  I.A.Karimov 

ta’kidlaganlaridek,  «Tarix  millatning  haqiqiy  tarbiyachisiga  aylanib  bormoqda. 

Buyuk ajdodlarimizning ishlari va jasoratlari tarixiy xotiramizni jonlantirib, yangi 

fuqarolik  ongini  shakllantirmoqda.  Axloqiy  tarbiya  va  ibrat  manbaiga 

aylanmoqda». 

Sharq  xalqlari  ko’p  asrlarga  borib  taqaluvchi  madaniyatga  ega  ekanligi 

hammaga  ayon.  Ana  shu  madaniy  yodgorliklar  inson  qo’li,  aqli,  mahorat  va 

malakasi o’tmishdan qabul qilib olgan hayotiy tajribasi natijasidagina milliy hamda 

umuminsoniy  qadriyatlarga,  san’at  va  adabiyot  asarlariga  aylangan  demak, 

madaniyat  o’z-o’zidan  paydo  bo’lib  qolmay,  ko’p  darajada  ta’lim  va  tarbiya 

mevasi sifatida shakllangan.  

XI  asrda  Xorazmda  ilm-fan  taraqqiy  etadi.  Xorazm  shohi  Ma’mun  II  o’z 

saroyiga  zabardast  olimlarni  taklif  etadi.  U  tashkil  etgan  ―Bayt-ul-hikma‖  -

Donishmandlar  uyi  tarixda  ―Ma’mun  akademiyasi‖  deb  nom  qoldirgan.  Bu 

akademiyaning  rivoj  topishida  Abu  Rayhon  Beruniy,  Abu  Ali  ibn  Sino,  tarixchi 

Miskavayx,  riyoziyotchi  Abu  Nasr  ibn  Iroq,  faylasuf  Abu  Sahl  al-Masixiy,  tabib 



 

Abulxayr Xammor kabi olimlar ilmiy ijod bilan shug’ullanganlar.  



Movarounnahr va Xurosonda IX asrlarga kelib ma’naviy ko’tarilish Sharq 

Renessansi – Uyg’onish davrining boshlanishga olib keldi. 

 Movarounnahrda  ilm-fan  va  ma’rifat  sohasida  o’z  xizmatlari  bilan 

dunyoga mashhur bo’lgan faylasuf va munajjim, matematika, fizika, tibbiyot, tarix, 

til va adabiyot, pedagogika sohasida ilmiy merosi bilan nom qoldirgan Muhammad 

Muso al-Xorazmiy, Abu Nasr Forobiy, Ahmad al-Farg’oniy, Abu Rayhon Beruniy, 

Abu Ali ibn Sino kabi qomusiy olimlar faoliyat olib bordilar. Qomusiy olimlar o’z 

ilmiy  merosida  ta’limiy-axloqiy  asarlar  yaratishga  ham  katta  e’tibor  berib,  bu 

asarlarda  ilgari  surilgan  g’oyalar  insonning  ham  aqliy,  ham  axloqiy,  estetik  va 

jismoniy  jihatdan  kamol  topishida,  pedagogik  fikr  taraqqiyotida  katta  ahamiyatga 

ega bo’ldi. 

Shuningdek, Sharq uyg’onish davrida sof pedagogik asarlar ham  yaratilib, 

ta’lim-tarbiyada  inson  takomilining  xususiy  va  umumiy  metodlari  haqida  o’lmas 

ta’limoti bilan nom qoldirgan tarbiyashunos olimlar ham maydonga chiqdi. 

Yuqorida tilga olingan mutafakkirlar va ularning o’lmas  ma’naviy-madaniy 

merosi  yosh  avlodni  yuksak  axloqli,  mehnatsevarlik,  ilmga  chanqoqlik,  sof 

vijdonlilik,  ota-onaga  va  Vatanga  muhabbat  ruhida  tarbiyalash  jarayonida  muhim 

ahamiyatga egadir. 

Ushbu  dolzarb  vazifalardan  kelib  chiqib,  biz  tadqiqotimizni  «Sharq 

mutafakkirlarining pedagogik qarashlari» mavzusida olib bordik. 




Download 389.64 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
nomidagi toshkent
guruh talabasi
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
xorazmiy nomidagi
toshkent axborot
pedagogika instituti
rivojlantirish vazirligi
toshkent davlat
haqida tushuncha
Toshkent davlat
vazirligi toshkent
samarqand davlat
ta’limi vazirligi
tashkil etish
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
matematika fakulteti
navoiy nomidagi
vazirligi muhammad
nomidagi samarqand
bilan ishlash
Darsning maqsadi
fanining predmeti
maxsus ta'lim
ta'lim vazirligi
Ўзбекистон республикаси
pedagogika universiteti
sinflar uchun
fanlar fakulteti
o’rta ta’lim
Toshkent axborot
Alisher navoiy
haqida umumiy
fizika matematika
Ishdan maqsad
moliya instituti
universiteti fizika
Nizomiy nomidagi
таълим вазирлиги
махсус таълим
respublikasi axborot
umumiy o’rta
pedagogika fakulteti
nazorat savollari