O`zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta`lim vazirligi buxoro oziq-ovqat va yengil sanoat texnologiyasi instituti


Dondagi asosiy ximiyaviy moddalarning miqdori, %



Download 1.8 Mb.
Pdf ko'rish
bet18/184
Sana31.10.2020
Hajmi1.8 Mb.
1   ...   14   15   16   17   18   19   20   21   ...   184
Dondagi asosiy ximiyaviy moddalarning miqdori, % 
Ekin turi 
Oqsil 
Krax-
mal 
Klet-  
chatka 
YOg’lar  Kuldorligi 
Bug’doy 
10...20 
60...75 
2...3 
2...2,5 
1,5...2,2 
Javdar 
8...14 
58...66 
1,8...3,2 
1,7..3,2 
1,7...2,3 
Arpa 
11...15 
58...68 
4,5...7,2 
1,9..2,6 
2,7...3,1 
Suli 
10...13 
40...50 
1,5...14 
4,5..5,8 
4,0...5,7 
Tritikale 
11...23 
49...57 
2...3 
3...5 
1,8...2,2 
SHoli 
8...10 
65...75 
9,5..12,5 
1,5..2,5 
4,5...6,8 
Tariq 
10...15 
58...65 
10...11 
1,9..2,3 
3,7...4,5 
Ok juxori 
9...14 
51...61 
5...6,5 
2,7..3,7 
1,8...2,4 
Makkajuxori 
9...11 
68...76 
2,5...3 
4...6 
1,4...1,8 
Grechixa 
10...13 
66...68 
10...16 
2,3..3,1 
2,3...2,6 
No`xat 
21...32 
46...61 
5...3 
1,3..2,9 
2,5...4,0 
Soya 
30...32 
2...4 
4...5 
15..18 
4,0...5,2 
Qobiq  tarkibida  asosan  inson  organizmi  hazm  qilmaydigan  moddalar 
bor. Murtak va endospermning aleyron qavatida oqsil miqdori yuqori, lekin 
ularda  yog’  ham  ko`p,  ularning  un  yoki  Yorma  tarkibida  bo`lishi  ularning 
saqlanish  muddatini  qisqartiradi.  SHuning  uchun  yanchish  yoki  qobiq 
ajratish jarayonida qobiq va murtak ajratib olinadi. Kraxmal urug`’larining 
asosiy  oziqlantiruvchi  moddasi  sifatida  yangi  o`simliklarning  rivojlanishi 
uchun  zarur,  u  aleyron  qavatining  ostida  joylashgan  endospermning  ichki 
qismida to`planadi. 
Bug’doy  donining  anotomik  qismlari  bo`yicha  moddalarning  nisbiy 
taqsimlanishi 4-jadvalda ko`rsatilgan. 
4-jadval 
Bug’doy donining  anatomik qismlari bo`yicha moddalarning nisbiy 
taqsimlanishi, umumiy massadan % hisobida. 
Anatomik qismlari 
Oqsil 
Krax-
mal 
Kletchat-
ka 
YOg’lar  Mineral 
moddalar 
Aleyron qavat bilan qobiqlar 
20 

90 
30 
65 
Murtak 
10 


20 
10 
Kraxmalli endosperm 
70 
100 

50 
25 


 
17 
Kleykovina  hosil  qilish  qobiliyatiga  ega  bo`lgan  oqsil  ham  bug’doy, 
arpa,  javdar  va  tritikale  endospermining  kraxmalli  qismida  joylashgan. 
Qobiqlarda pentozan, leginin, kletchatka ko`p. Masalan javdar donining meva 
va urug`’ qobiqlarida 30 % pentazon va 25 % miqdorida kletchatka bor. 
Endosperm  doirasida  moddalar  teng  taqsimlanmagan.  Tajribalar  shuni 
ko`rsatadiki,  markazdan  chetiga  qarab  biologik  qimmatli  moddalar  miqdori: 
oqsil,  vitaminlar  o`sib  boradi.  Xususan  ularning  miqdori  subaleyron  va 
aleyron  qavatlarda  ko`p.  Lekin  aleyron  qavati  kletkalari  inson  ovqat  hazm 
qilish traktidagi fermentlarga bo`ysunmaydi, shuning uchun aleyron qavvatni 
unning  tarkibiga  qo`shish  befoyda.  Bundan  tashqari  uning  tarkibida  yog’ 
miqdorini  ko`p  bo`lganligi  sababli  unning  saqlanishiga  salbiy  ta`sir 
ko`rsatadi. 

Download 1.8 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   14   15   16   17   18   19   20   21   ...   184




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
davlat pedagogika
nomidagi toshkent
guruh talabasi
pedagogika instituti
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
samarqand davlat
navoiy nomidagi
rivojlantirish vazirligi
haqida tushuncha
toshkent davlat
ta’limi vazirligi
nomidagi samarqand
vazirligi toshkent
Darsning maqsadi
Toshkent davlat
tashkil etish
Alisher navoiy
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
Ўзбекистон республикаси
matematika fakulteti
bilan ishlash
pedagogika universiteti
Nizomiy nomidagi
sinflar uchun
fanining predmeti
таълим вазирлиги
o’rta ta’lim
maxsus ta'lim
fanlar fakulteti
ta'lim vazirligi
tibbiyot akademiyasi
vazirligi muhammad
махсус таълим
Toshkent axborot
umumiy o’rta
haqida umumiy
Referat mavzu
ishlab chiqarish
pedagogika fakulteti
fizika matematika
universiteti fizika
Navoiy davlat