Oqibat shaklida bir-birlari bilan uzviy bogʻliq, degan tushuncha yotadi


Xaos nafaqat shakllanmagan massa, balki mantiqan katta qiziqish uyg'otadigan juda murakkab ketma-ketlikdir



Download 19.74 Kb.
bet4/4
Sana30.10.2020
Hajmi19.74 Kb.
1   2   3   4
3. Xaos nafaqat shakllanmagan massa, balki mantiqan katta qiziqish uyg'otadigan juda murakkab ketma-ketlikdir.

2.
Har qanday bahsning asosiy sharti aniq yoki yashirin qarama-qarshilik mavjudligi. Har doim ikkita variant mavjud: birinchisi, nizolardan biri tizimni raqibning ko'zlari bilan rad etsa, hech narsaga qarshilik qilmasdan. U postulatlarning haqiqatini ularga zid bo'lgan dalillarni ko'rsatib isbotlashi mumkin yoki ushbu postulatlardan haqiqatga zid bo'lgan oqibatlarni chiqarib tashlashi mumkin. Ammo nizo ularning yolg'onligini aniqlash uchun ushbu tizim tezislarini isbotlovchi dalillar asosida hal qilinishi mumkin. Va nihoyat, nizo ushbu tizimning ichki mohiyatiga ko'ra yuzaga kelishi mumkin, natijada qoidalarni qo'llashdagi qarama-qarshiliklar yoki xatolar aniqlanadi.

Bahs va uning xususiyatlari haqida gapirishdan oldin, hatto eng umumiy ma'noda ham dalillar bilan tanishish kerak. Axir, bahs dalillardan iborat. Biri bunday fikr haqiqat ekanligini isbotlaydi, ikkinchisi - xato ekanligini.

Isbot quyidagi sxema bo'yicha qurilgan: 1. Dalillarning tezisiga aniqlik kiritish. Tezis - bu dalil haqiqat yoki yolg'onni oqlash uchun qurilgan asosiy g'oyadir. Shuning uchun jiddiy munozaraga tayyorgarlik ko'rishning birinchi talabi munozarali fikrning o'zini aniqlash, tezisni aniqlashdir. Tezlikni aniqlashtirishda uchta zarur va yetarlicha fikrlar: a) Unga kiritilgan barcha noaniq tushunchalarni aniqlashtirish. Agar tezisdagi so'zning ma'nosi unchalik aniq va ravshan bo'lmasa, unda ushbu "so'z" yoki "tushuncha"ni aniqlash kerak. Buning uchun amalda ikkita usul mavjud: 1) kontseptsiya ta'rifini shakllantirish; 2) tayyor ta'riflardan foydalaning. Ikkinchi usul afzalroqdir. Aniqlanish manbai sifatida siz entsiklopediya yoki boshqa ilmiy adabiyotlardan foydalanishingiz mumkin. Siz "bu haqda bir marta o'qiganingizga" ishonmasligingiz kerak, ta'riflar oqilona yodlanishi kerak. Shuni esda tutish kerakki, xuddi shu kontseptsiya bir nechta ta'riflarga ega bo'lishi mumkin. b) «Miqdori bo'yicha» tezisga aniqlik kiritish. Fikrlashning ravshanligi va ravshanligi uchun, bu bitta ob'ektga yoki ushbu sinfning barcha ob'ektlariga, istisnosiz yoki umuman emas, balki ba'zi narsalarga (ko'p, ko'p, deyarli hamma, bir nechta va hokazo) tegishli ekanligini bilishingiz kerak. Ba'zan unga tegishli bo'lgan yoki har doim emas, balki har doim ob'ektga xos bo'lgan xususiyatni aniqlash kerak. Bu holda, fikr ko'pincha aniq emas. Agar tezisning "miqdori" noaniq bo'lsa, u holda miqdor bo'yicha noma'lum deyiladi.

Bahs turlari:

- Tahrirlash

- Konstruktiv yoki munozara

- Og'zaki

- Yozma

- Uyushgan
Download 19.74 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
o’rta maxsus
davlat pedagogika
axborot texnologiyalari
nomidagi toshkent
pedagogika instituti
texnologiyalari universiteti
navoiy nomidagi
guruh talabasi
samarqand davlat
toshkent axborot
nomidagi samarqand
toshkent davlat
haqida tushuncha
ta’limi vazirligi
xorazmiy nomidagi
Darsning maqsadi
vazirligi toshkent
Toshkent davlat
tashkil etish
Alisher navoiy
rivojlantirish vazirligi
Ўзбекистон республикаси
matematika fakulteti
pedagogika universiteti
sinflar uchun
Nizomiy nomidagi
таълим вазирлиги
tibbiyot akademiyasi
maxsus ta'lim
o’rta ta’lim
bilan ishlash
ta'lim vazirligi
fanlar fakulteti
махсус таълим
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
umumiy o’rta
Referat mavzu
fanining predmeti
haqida umumiy
Navoiy davlat
fizika matematika
universiteti fizika
Buxoro davlat
malakasini oshirish
davlat sharqshunoslik
Samarqand davlat