Mavzu: moliyaviy bozor stavkalari reja: Foiz stavkalari va ularning turlari


ishlab chiqarish vositalarining samaradorligi



Download 56.46 Kb.
bet12/12
Sana12.05.2020
Hajmi56.46 Kb.
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   12
ishlab chiqarish vositalarining samaradorligi - shaxta, to‘g‘on, yo‘l, ko‘prik, zavod, mashinalar va tovar-moddiy zahiralarga qo‘yilgan mablag‘-lardan kutilayotgan daromadlilik stavkasi;

  • ishlab chiqarish vositalarini ishlatish samaradorligiga nisbatan noaniqlik darajasi;

  • odamlarning vaqtinchalik afzal ko‘rishi – odamlar qanchalik darajada tovar va xizmatlarni iste’mol qilishni ertaga emas bugun xohlaydilar;

    riskni yoqtirmaslik investitsiya bo‘yicha riskni qisqartirish maqsa-dida yuqori daramadlilikdan voz kechishga rozi odamlar soni.

    Ishlab chiqarish vositalaridan kutilayotgan samaradorlik.

    Investor tomonidan kutilayotgan daromadlilik stavkasi miqdoriga ta’sir qiluvchi birinchi omil ishlab chiqarish vositalari samaradorligi hisoblanadi. Ma’lumki, boshqa narsalarni ishlab chiqarishda foydalaniladigan narsalar ishlab chiqarish vositalari hisoblanadi. SHaxtalar, yo‘llar, kanallar, to‘g‘onlar, elektrostansiyalar, zavodlar, mashinalar va tovar-moddiy zaxi-ralarni ishlab chiqarish vositalariga misol sifatida keltirishimiz mumkin. Kapitalning ushbu fizik (moddiy) aspekti (jihati)dan tashqari, “kapital” tushunchasiga unumdorlikni oshirishga yordam beruvchi patentlar, shartnomalar, formulalar, firma nomlari, shuningdek ishlab chiqarish va ta’minot strukturasi kiradi. Bunday ushlab bo‘lmas narsalar (nomoddiy kapitallar) ko‘pincha ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruk-torlik ishlanmalari va reklamaga ketgan xarajatlar natijasi hisoblanadi.



    Ishlab chiqarish vositalaridan foydalanish samaradorligiga nis-batan noaniqlik darajasi.

    Qo‘yilgan kapital bo‘yicha daromadlilik stavkasining noaniqlik darajasi yuqoriligini ko‘rsatuvchi juda ko‘p sabablar mavjud. Masalan, hosilga oldindan bilib bo‘lmaydigan ob-havo sharoiti ta’siri; shaxta va quduqlarning taxmin qilinganidek resurslarga boy bo‘lmasligi; mashinalarning vaqt-vaqti bilan eskirishi va buzilishi; mahsulotga talabning iste’molchilar ta’bi yoki alternativ tovarlarning paydo bo‘lishi tufayli kutilmaganda o‘zgarishi; yana ustiga-ustak, yangi bilimlarning rivojlanishi oqibati sifatidagi texnik taraqqiyotni o‘z tabiatiga ko‘ra mutlaqo oldindan bilib bo‘lmaydi.



    Odamlarning vaqtinchalik nimanidir afzal ko‘rishi (nimagadir ustuvorlik berishi).

    Daromadlilik stavkalari darajasiga ta’sir qiluvchi keyingi omil inson psixologiyasidir. Odamlar, odatda hayotning hamma ne’matlaridan ertaga emas, aynan bugun foydalanishni afzal ko‘radilar. Iqtisodchilar ko‘pincha mablag‘larni kiritish mumkin bo‘lgan ishlab chiqarish vositalari bo‘lmagan taqdirda ham foiz stavkasi ijobiy bo‘ladi, shuningdek, odamlarning pul berish va qarz olishlari uchun yagona sabab ularning umri davomida xohish-istaklarining doimo o‘zgarib turishidir, degan taxmindan kelib chiqib ish ko‘radilar. Umuman olganda, odamlar tovar va xizmatlarni ertaga qoldirmasdan bugun iste’mol qilishni qanchalik ko‘p afzal ko‘rsa, iqtisodiyotda foiz stavkasi shuncha yuqori bo‘ladi.Riskni yoqtirmaslik (xush ko‘rmaslik, qabul qilmaslik, tan olmaslik). YUqorida aytib o‘tganimizdek, tikilgan (joylashtirilgan, kiritilgan) kapitalning daromadlilik stavkasi doim risk bilan bog‘liq bo‘ladi.



    Nazorat uchun savollar:

    1. Foiz stavkalari va ularning turlari nimalardan iborat ?

    2. Foiz stavkasining darajasiga ta’sir etuvchi omillarni izohlang?

    3. Foiz stavkasiga hisob-kitob pul birligining ta’siri nimalardan iborat?

    4. Foiz stavkasiga to’lov muddatining ta’siri nimalardan iborat ?

    5. Riskli aktivlarning daromadlilik stavkasi deganda nimani tushunasiz?



    6. Daromadlilikning real stavkasi qanday formula orqali ifodalanadi?
    Download 56.46 Kb.

    Do'stlaringiz bilan baham:
  • 1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   12




    Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
    ma'muriyatiga murojaat qiling

        Bosh sahifa
    davlat universiteti
    ta’lim vazirligi
    O’zbekiston respublikasi
    maxsus ta’lim
    zbekiston respublikasi
    axborot texnologiyalari
    o’rta maxsus
    davlat pedagogika
    nomidagi toshkent
    guruh talabasi
    pedagogika instituti
    texnologiyalari universiteti
    toshkent axborot
    xorazmiy nomidagi
    rivojlantirish vazirligi
    samarqand davlat
    navoiy nomidagi
    haqida tushuncha
    toshkent davlat
    ta’limi vazirligi
    nomidagi samarqand
    vazirligi toshkent
    Darsning maqsadi
    Toshkent davlat
    tashkil etish
    kommunikatsiyalarini rivojlantirish
    Ўзбекистон республикаси
    Alisher navoiy
    matematika fakulteti
    bilan ishlash
    Nizomiy nomidagi
    pedagogika universiteti
    sinflar uchun
    fanining predmeti
    таълим вазирлиги
    vazirligi muhammad
    maxsus ta'lim
    o’rta ta’lim
    fanlar fakulteti
    ta'lim vazirligi
    tibbiyot akademiyasi
    Toshkent axborot
    махсус таълим
    haqida umumiy
    Referat mavzu
    umumiy o’rta
    pedagogika fakulteti
    ishlab chiqarish
    fizika matematika
    universiteti fizika
    Fuqarolik jamiyati