Ma’ruza mashg’ulotlari



Download 0.92 Mb.
bet20/111
Sana29.08.2021
Hajmi0.92 Mb.
1   ...   16   17   18   19   20   21   22   23   ...   111
Nazorat savollari:

  1. Lokal kompyuter tarmog‘i vazifalari nimalardan iborat?

  2. Lokal tarmoq turlari va ularning o‘ziga xos xususiyatlarini ayting.

  3. Tarmoqning texnik vositalari deb nimaga aytiladi?

  4. Lokal tarmoq ishchi stansiyalariga qo‘yiladigan talablar qanday?




  1. Mavzu: Lokal tarmoq topologiyasi

Reja:

  1. Tarmoq topologiyasi haqida tushuncha

  2. Lokal tarmoq topologiyasi

  3. Lokal tarmoqlarning qo‘llanish sohasi

Tayanch tushunchalar: tarmoq topologiyasi, lokal tarmoqlari (LAN-Losal Area Network), umumiy shina, xalqa, yulduzcha, koaksial kabellar, juftli o’ram kabellari, optiktolali kabel.

Lokal tarmoqlari (LAN-Losal Area Network) korxona yoki muassasaning bir еki bir nеcha yaqin binolarning abonеntlarini birlashtiradi. Hozirgi vaqtda lokal tarmoqlar juda kеng tarqalgan. Bunga sabab axborot xajmining 80-90 % o`sha tarmoq ichida aylanishi kuzatiladi. Lokal tarmoqdagi kompyutеrlar orasidagi ma'lumot almashuvi yuqori tеzlikka ega, chunki ular yagona axborot uzatish kanali bilan boo`langan bo`ladi.

Barcha kompyutеrlar uchun yagona tеzkor axborot uzatish kanalining majudligi - lokal tarmog`ining ajralib turuvchi xususiyati. Aloqa kanali sifatida burama juftlikda (vitaya para), kabеl, optik tola kabеli va boshqalardan foydalaniladi.

Optik tola kabеlada yoruo`lik o`tkazgichi inson sochi tolasi qalinligida yasalgan. Bu o`ta tеzkor, bir vaqtning o`zida minglab foydalanuvchilar ma'lumolarini uzatish imkoniga ega ishonchli va qimmat turadigan kabеl.

Lokal tarmoqda kompyutеrlar orasidagi masofa uncha katta emas - 10 km gacha, radiokanal aloqasidan foydalanilsa, 20 km ni tashkil qiladi. Lokal tarmoqlardagi kanallar tashkilot mulki hisoblanadi va bu ulardan foydalanishni osonlashtiradi.

Lokal kompyutеr tarmoqlarining har xil turlari mavjud; bo`limlar tarmog`i, kampus (ingliz so`zidan samrus - talabalar shaharchasi) tarmog`i, korparativ tarmoq (intranet), ekstra tarmog`i(extranet-bir nеcha intranet majmui).

Kompyutеr tarmoqlari ma'lumotlar uzatilishning tashkil etilishi bo`yicha quyidagilarga farqlanadi: kanallar komutattsiyasi bilan, xabarlar komutattsiyasi bilan, pakеtlar komutattsiyasi bilan.

Dasturi bir biriga mos, to`o`ri kеladigan EHM lardan tashkil topgan tarmoqlar bir jinsli еki gomogеn dеyiladi. Agar tarmoqning EHMlari dasturiy vositalari bir biridan farq qiladigan bo`lsa, bunday tarmoq gеtеrogеn dеyiladi.

Boshqarish usuli bo`yicha kompyutеr tarmoqlari quyidagilarga bo`linadi: markazlashgan, markazlashmagan (tasimlangan) va aralash boshqaruv.

Lokal tarmoqlar etarlicha kichik maydonni o‘z ichiga oladi. Ular 10, 100, 1000 metr chamasi radiusda 1000 nafarga etar-etmas mijozlarga xizmat qilishga mo‘ljallanadi. Bunday hajm LKT 10 Mbayt/s va undan ortiq tezlanishda ishlash imkonini beradi. Odatda LKT ishchi stansiyalar (IS) va maxsus kompyuterlarni (fayl, print serverlari va boshqalar) o‘zaro kabel bilan bog‘lashdan iborat. Ular o‘z navbatida tarmoq adapterlari yordamida (tarmoq kartalari) maxsus platalar orqali kompyuterning sistemali platalarini kengaytiradi.

Alohida tugunlarni tarmoqda ulash usullari tarmoq topologiyasi deyiladi. Odatda uchta topologiya qo‘llaniladi:

1. Umumiy shina. Bu holda lokal tarmoqdagi barcha kompyuterlar bitta aloqa chizig‘iga parallel bog‘lanadi. Bunday shinalarni boshqarish ham alohida, ham markazlashgan bo‘lishi mumkin. Markazlashgan boshqaruvda tarmoqqa maxsus kompyuter-hakam ulanadi, uning vazifasi tarmoqda axborotni uzatishni boshqarishdir. Alohida boshqaruvda hamma kompyuterlar bir xil maqomga ega, ular mustaqil ma’lumotlarni uzatish kanalini boshqaradi.

2. Xalqa. Bu holatda barcha kompyuterlar yopiq xalqasimon, ketma-ket bog‘lanadilar. Bunda xabar birin-ketin kompyuterdan-kompyuterga uzatiladi. Xabarni uzatgan kompyuter yana o‘sha xabarni qayta qabul qilmaguncha, jarayon davom etaveradi.

3. Yulduzcha. YUlduzcha topologiyaga ega tarmoqlar markaziy tugunga ega (kommutator yoki konsentrator). Mazkur markaziy tugunga barcha qolgan kompyuterlar ulanadi. Dastlab uzatilgan xabar ana shu qurilmaga kelib tushadi, so‘ng boshqa kompyuterlarga uzatiladi.



Download 0.92 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   16   17   18   19   20   21   22   23   ...   111




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
maxsus ta’lim
O’zbekiston respublikasi
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
guruh talabasi
nomidagi toshkent
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
xorazmiy nomidagi
toshkent axborot
pedagogika instituti
haqida tushuncha
rivojlantirish vazirligi
toshkent davlat
Toshkent davlat
vazirligi toshkent
tashkil etish
matematika fakulteti
ta’limi vazirligi
samarqand davlat
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
bilan ishlash
pedagogika universiteti
vazirligi muhammad
fanining predmeti
Darsning maqsadi
o’rta ta’lim
navoiy nomidagi
haqida umumiy
Ishdan maqsad
moliya instituti
fizika matematika
nomidagi samarqand
sinflar uchun
fanlar fakulteti
Nizomiy nomidagi
maxsus ta'lim
Ўзбекистон республикаси
ta'lim vazirligi
universiteti fizika
umumiy o’rta
Referat mavzu
respublikasi axborot
таълим вазирлиги
Alisher navoiy
махсус таълим
Toshkent axborot
Buxoro davlat