Injenerlik konstruksiyalari 5340700 «Gidrotexnika qurilishi



Download 2.62 Mb.
bet11/32
Sana27.09.2021
Hajmi2.62 Mb.
1   ...   7   8   9   10   11   12   13   14   ...   32
!>


V


H


  1. rasm. Panjara birikmalarini hisob chizmasi:


Ustunning shvellerlariga payvandlanadigan metall teng yonli burchak
kashakining eng kam o„lchami
45 x 5,
panjara elementlarining ruxsat etiladigan
egiluvchanligi [A] =
150 bo„lishi kerak. Panjara elemettlarini hi-soblash, (6.3) va
(6.4) formulalar orqali omalga oshiriladi.


Ustunning shvellerlariga payvandlanadigan metall taxta shartli ko„ndalang kuch
ta’sirida hosil bo„ladigan qirquvchi kuch
Fq natijasida deformatsiyaning egilish turiga
ishlaydi. Qirquvch kuchni quyidagi formula orqali aniqlash mumkin:


Ff-e


Fq= — , kN.

uo


(6.15)


bu yerda I - metall taxta markazlari orasidagi masofa, m.

Metall taxtaning eguvchi momentini quyidagi formula orqali aniqlash mumkin:

Fq'bo'


M =


, kN-m


(6.16)


76


Metall taxtaning eni uni maxkamlash sharoiti bo„yicha tanlanadi. Bundan tashqari u o„ta qattiq bo„lishi kerak. Odatda uning qiymati quyidagicha aniqlanadi:

Metall taxtaning qalinligi qu-yidagi / /

d, mm oraliqda bo„lishi kerak.

Markaziy siqilgan ustunlar kesimini tanlash yaqinlashtirish uslubiyati orqali amalga oshiriladi, buning uchun ustunning egiluvchanligi oldindan Я = 6 0 ... 1 0 0 oraliqda beriladi. Ustunning kesimi aniqlangandan so„ng uning bazasi hisoblanadi.

Ustun bazasining tayanchi hisoblangan metall taxtaning yuzasi At ni quyidagi formula orqali aniqlash mumkin:

A t = F/R„ , m2 (6.17)

bu yerda F
- bo„ylama hisobiy kuch, kN; Rb -betonli poydevorning siqilishdagi hisobiy solishtirma qarshiligi, kN.

Beton poydevorining reaktiv qarshilik bosimi quyidagi formula orqali aniqlanadi:

p = F/A t, kPa (6.18)

Ustun 2 ning pastki qismiga metall taxta 1 payvandlanib u beton poydevoridagi ankerlarning gaykalari 3 orqali maxkamlanadi (6.4-rasm).

Agar ustun tayanch taxtasiga bir tomonlama payvandlangan bo„lsa (6.4,a- rasmdagi A maydoncha), u qulochi a ± ga teng bo„lgan konsol sifatida ishlaydi. Bu maydondagi har bir m dagi eguvchi moment quyidagi formula orqali aniqlamadi:

p-al

MA = *^, kN^m (6.19)

  1. a-rasmdagi B maydonchadagi taxta ustunning uch tomoni bilan payvandlangan bo„lgani uchun, bu maydondagi har bir m dagi eguvchi moment quyidagi formula orqali aniqlamadi:

MB = /? • p • a2 , kN-m (6.20)

bu yerda в - tomonlar nisbatiga bog„liq bo„lgan koeffitsiyent (ilovaning 14- jadvalidan olinadi); a - bo„sh oraliq o„lchami.

Agar / < 0 , 5 bo„lsa, maydondagi har bir m dagi eguvchi moment quyidagi formula orqali aniqlanadi:


77



V'b}


MB = k№m (6.21)

  1. b-rasmdagi S maydonchadagi taxta ustunning to„rt tomoni bilan payvandlangan bo„lgani uchun, bu maydondagi har bir m dagi eguvchi moment quyidagi formula orqali aniqlanadi:

Ms = a ■ p ■ a2 , kN-m (6.22)

bu yerda a - tomonlar nisbatiga bog„liq bo„lgan koeffitsiyent (ilovaning 15- jadvalidan olinadi); a - shvellerning balandligi.

Taxtadagi eng katta eguvchi momentini bilgan holda uning qalinligini quyidagi formula orqali aniqlash mumkin:

S = 76M/ Ruу^п, m (6.23)

MARKAZIYSIQILGAN USTUNLARNIHISOBLASHGA DOIR AMALIY MASHGULOT



  1. Masala. Markaziy siqilgan ikkitaverli prokat ustunni hisoblash. Hisoblash uchun berilganlar: hisob chizmasi (6.8,a-rasm); poydevor betonining klassi B 12,5 bo‘lib uning uchun siqilgan betonning hisobiy solishtirma qarshiligi Rb = 7 ,5 MPa = 0 ,7 5 кN/sm2 ; tayanch taxtasining o‘lchamlari 3 0 X 1 5 sm; material konstruksiyasi ВСт3кп2 rusumli po‘latdan yasalgan; ustunga qo‘yilgan bo‘ylama kuch F = 311 к N ; ustunning balandligi H = 3 m; ustun og‘irligining hisobiy yuklamasi Fyu = 2 к N ; to‘sin materialining hisobiy solishtirma qarshiligi Ruu =

  1. 2 5 MP a = 2 2, 5 k N/sm 2 ; metall taxta materialining hisobiy solishtirma qarshiligi Rut = 215 MPa = 21,5 kN/sm2; konstruksiyaning ish sharoiti koeffitsiyenti

Yish ~

Yechish. Ustunning hisob chizmasi 6.8,c-rasmda keltirilgan. Ustunning yuqori vapastki qismi sharnirli qilib maxkamlangan.


78





Ustun tubiga beriladigan hisobiy kuchni quyidagi formula orqali aniqlash mumkin: Ft = F + Fyu = 3 1 1 + 2 = 3 1 2 k N .

Ustun o‘zagini hisobi. Ustun yuklamasi va balandligini kichikligini hisobga olib, uningkesimini qo‘shtavrliprokat deb qabul qilamiz.

Ilovaning 5-jadvalidan daslabki egiluvchanlik Я d = 1 2 0 va bo‘ylama egilish koeffitsiyentini p = 0 . 4 1 9 deb qabul qilib, dastlabki kesimni tanlaymiz.


a)





A


1


8

7


i i г


A-A

  1. kattalashtirilib, 900ga burilgan
    b
    )



3

4


A





c)


i


F







(N


B-B


300


iii

JZtrfa





1


5


  1. rasm. Ustunning hisob chizmasi: 1-bolt; 2-bosh to„sin; 3-kallak (S = 2 0 mm) ;

  1. qovurg„a (7 0 X 2 0 0 X 1 0) ; 5-ustun o„zagi; 6-anker (0 = 2 2 mm) ; 7-betonli poy- devor; 8-tayanch bazasi


79



Talab qilinadigan kesim yuzasini hisobiy qiymatini quyidagi formula orqali

Ff- 313 9

aniqlash mumkin: Ah = = = 3 3 , 2 sm 2.

(P'Ruu 'Yish 0,419-22,5-1

Talab qilinadigan eng kichik inrsiya radiusini quyidagicha aniqlaymiz:

j = Я/Л = 3 0 0/ 1 2 0 = 2 , 5 .



Yuqoridagi qiymatlar asosida ilovaning 2-jadvalidan yaqin bo‘lgan qiymatlarni aniqlaymiz:A = 3 7 , 5 sm2; j x = 1 0 , 1 sm; jy = 2 , 6 3 sm. Bu qiymatlarga asoslanib №24a rusumli qo ‘shtavrni tanlaymiz.

Haqiqiy egiluvchanlikni quyidagicha aniqlaymiz: j = Н/ jy = 3 0 0/2,63 = 1 14 < Ad = 1 2 0 , bund a p = 0 , 4 5 b о ' I ad j.

Ustun turg‘unligini quyidagi formula orqali tekshiramiz: a = — = 313 = 18,5= 185 MPa < Ruu ■ = 225-1 MPa.

(p-A 0,45-37,5 sm2 uu 1 lsn

Ustun bazasini hisobi. Ustun tayanch taxtasining yuzasini quyidagicha aniqlash mumkin: A t = 3 0-1 5 = 45 0 sm2.

Betonning reaktiv bosomini quyidagi formula orqali aniqlash mumkin:

„ = ft = 3i3 = 0 , 6 9 кдг/sm2 = 6 , 9 M Pa < Яb = 7 , 5 MP a .




Download 2.62 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   7   8   9   10   11   12   13   14   ...   32




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
maxsus ta’lim
O’zbekiston respublikasi
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
guruh talabasi
nomidagi toshkent
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
xorazmiy nomidagi
toshkent axborot
pedagogika instituti
haqida tushuncha
rivojlantirish vazirligi
toshkent davlat
Toshkent davlat
vazirligi toshkent
tashkil etish
matematika fakulteti
ta’limi vazirligi
samarqand davlat
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
bilan ishlash
pedagogika universiteti
vazirligi muhammad
fanining predmeti
Darsning maqsadi
o’rta ta’lim
navoiy nomidagi
haqida umumiy
Ishdan maqsad
moliya instituti
fizika matematika
nomidagi samarqand
sinflar uchun
fanlar fakulteti
Nizomiy nomidagi
maxsus ta'lim
Ўзбекистон республикаси
ta'lim vazirligi
universiteti fizika
umumiy o’rta
Referat mavzu
respublikasi axborot
таълим вазирлиги
махсус таълим
Alisher navoiy
Toshkent axborot
Buxoro davlat