H. T. Avezov, sh sh. Xudoyberdiyev


v) alkilarilsul’fokislotalar – RarSO 2 OMe



Download 0.63 Mb.
Pdf ko'rish
bet14/76
Sana04.10.2020
Hajmi0.63 Mb.
1   ...   10   11   12   13   14   15   16   17   ...   76
v) alkilarilsul’fokislotalar – RarSO

2

OMe;  



g)  boshqa  tipdagi  anion  gidrofil  guruhlari  bo’lgan  moddalar  (fosfatlar, 

tiofosfatlar va hokazo) kiradi. 

Tarkibida  C

10

  dan  C



17

  gacha  uglerod  atomlari  bo’lgan  sintetik  yog’ 

kislotalarning  tuzlari  anion  sirt-faol  moddalar  sifatida  keng  qo’llanilmoqda.  Ular 

o’simlik va hayvonlardan olinadigan organik yog’ kislotarning o’rnini bosmoqda. 

Alkilsul’fatlar suvda yaxshi dissotsilanadi; ulardan kislotali va ishqoriy eritmalarda 

ham foydalanish mumkin. 



Amfoter sirt-faol moddalar tarkibida ikkita funksional guruh bo’lib, ulardan 

biri  kislota  va  ikkinchisi  asos  xarakteriga  ega.  Tarkibida  karboksil  va  amin 

guruhlar  bo’lgan  moddalar  amfoter  sirt-faol  moddalar  jumlasiga  kiradi.  Ular 

muhitning  pH  qiymatiga  qarab  anion  sirt-faol  yoki  kation  sirt-faollikni  namoyon 

qila oladi.RNH(CH

2

)



n

COO


-

RNH(CH



2

)

n



COOH

 RNH(CH



2

)

n



COOH

+

 



        

anion-faol 

             

ishqoriy    amfoter sirt-faol            kislotali           kation-faol        

 

                                



muhitda

    


 modda                       muhitda

 

 Noionogen  sirt-faol  moddalar  suvda  eriganda  ionlarga  parchalanmaydi. 



Bunday  moddalarni  tayyorlash  uchun  etilen  oksid  spirtlarga,  karbon  kislotalarga, 

aminlarga  va  boshqa  organik  moddalarga  ta’sir  ettiriladi.  Masalan, 

polioksietilenlangan  alkil  spirtlarning  hosil  bo’lishini  quyidagi  tenglama  shaklida 

ifodalash mumkin: 

ROH+nCH

2

-CH



2

RO(OCH



2

CH

2



)

n

OH 



Kolloid sirt-faol moddalar alohida diqqatga sazovordir.  

“Sirt-faol  moddalar” termini ham  aynan  ana  shularga  oid.  Kolloid  sirt-faol 

moddalarning  ajoyib  xususiyati  shundaki,  ular  termodinamik  jihatdan  barqaror 

kolloid  dispers  geterogen  sistemalar  hosil  qila  oladi.  Ularning  muhim 

xarakteristikalari quyidagilardan iborat: 


Download 0.63 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   10   11   12   13   14   15   16   17   ...   76




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
o’rta maxsus
davlat pedagogika
axborot texnologiyalari
nomidagi toshkent
pedagogika instituti
texnologiyalari universiteti
navoiy nomidagi
samarqand davlat
guruh talabasi
toshkent axborot
nomidagi samarqand
ta’limi vazirligi
haqida tushuncha
toshkent davlat
Darsning maqsadi
xorazmiy nomidagi
Toshkent davlat
vazirligi toshkent
tashkil etish
Alisher navoiy
rivojlantirish vazirligi
Ўзбекистон республикаси
matematika fakulteti
pedagogika universiteti
таълим вазирлиги
sinflar uchun
Nizomiy nomidagi
tibbiyot akademiyasi
maxsus ta'lim
ta'lim vazirligi
o’rta ta’lim
махсус таълим
bilan ishlash
fanlar fakulteti
Referat mavzu
umumiy o’rta
haqida umumiy
Navoiy davlat
Buxoro davlat
fanining predmeti
fizika matematika
universiteti fizika
malakasini oshirish
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
jizzax davlat
davlat sharqshunoslik