Феъл сыз туркуми



Download 0.57 Mb.
Pdf ko'rish
bet1/71
Sana12.01.2021
Hajmi0.57 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   71


 

O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI 

OLIY VA URTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI 

 

 



NAMANGAN DAVLAT UNIVERSITETI  

 

 



 

 

ONA   TILI 



 

Ma’ruza matnlari 

 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

                     Muallif:  



 

 

 



f.f.n., dots. M.Hamidova 

 

2-qism 



 

 

 



 

 

 



NAMANGAN – 2010 


 



FE'L - SO'Z TURKUMI 

 

R E J A: 

 

I. 



Fe'l – so'z turkumi haqida ma'lumot.  

II. 


O'timli va o'timsiz fe'llar.  

III. 


Fe'l nisbatlari.  

1. 


Aniq nisbat.  

2. 


O'zlik nisbati.  

3. 


Majhullik nisbati.  

4. 


Birgalik nisbati.  

5. 


Ortirma nisbat. 

IV. 


Bo'lishli va bo'lishsiz fe'llar.  

V. 


Fe'l zamonlari:  

1. 


O'tgan zamon fe'llari.  

2. 


Hozirgi zamon fe'llari.  

3. 


Kelasi zamon fe'llari.  

VI. 


Fe'l mayllari.  

1. 


Aniqlik (ijro) mayli.  

2. 


Buyruq-istak mayli.  

3. 


Shart mayli.  

4. 


Maqsad mayli.  

VII. 


Ko'makchi fe'llar.  

VIII. 


To'liqsiz fe'llar.  

IX. 


Fe'llarni yasalishi.  

X. 


Fe'llarning tuzililish jihatidan turlari.  

 

 



I. FE'L SO'Z TURKUMI XAQIDA UMUMIY MA'LUMOT. 

 

 



Predmetning ish-harakatini ifodalaydigan mustaqil so'zlar fe'l so'z turkumi 

deyiladi.  

 

Masalan: mashg'ulot boshlandi, topshiriq bajarildi.  

 

Fe'l  holat,  belgining  yuzaga  kelishi,  o'zgarishi  kabi  jarayonlarni  ham 



harakat  sifatida  ifodalaydi.  Masalan:  Bolalar  dam  olmoqda.  Lolalar  qizardi

Vatanimni sevaman.  

 

Morfologik  jihatdan  fe'lning  bir  qancha  o'ziga  xos  xususiyatlari  mavjud: 



o'timli-o'timsiz, (kel-o'timsiz, o'qi-o'timli), bo'lishli-bo'lishsizlik (bor-borma), zamon 


 

(o'qidi,  o'qiyapti,  o'qimoqchi),  mayl  (boray,  borsa)  kabi  kategoriyalari, 



ravishdosh, sifatdosh, harakat nomi kabi shakllari bor.  

 

Shuningdek,  fe'lda  tuslanish  sistemasi  bor.  Fe'l  gapda  asosan,  kesim 



vazifasida qo'llanadi.  

 

II. O'TIMLI VA O'TIMSIZ FE'LLAR. 

 

 

Fe'lda anglashilgan predmetga (to'ldiruchi) munosabati fe'ldagi o'timlilik va 



o'timsizlikni tashkil qiladi.  

 


Download 0.57 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   71




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
davlat pedagogika
nomidagi toshkent
pedagogika instituti
guruh talabasi
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
navoiy nomidagi
samarqand davlat
haqida tushuncha
ta’limi vazirligi
toshkent davlat
nomidagi samarqand
rivojlantirish vazirligi
Darsning maqsadi
vazirligi toshkent
tashkil etish
Toshkent davlat
Alisher navoiy
Ўзбекистон республикаси
matematika fakulteti
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
bilan ishlash
pedagogika universiteti
sinflar uchun
Nizomiy nomidagi
o’rta ta’lim
таълим вазирлиги
fanining predmeti
maxsus ta'lim
fanlar fakulteti
tibbiyot akademiyasi
ta'lim vazirligi
махсус таълим
umumiy o’rta
Referat mavzu
ishlab chiqarish
haqida umumiy
fizika matematika
Toshkent axborot
vazirligi muhammad
universiteti fizika
Fuqarolik jamiyati
Navoiy davlat