Elektrostatika. Kulon qonuni


KONDENSATORLAR. KONDENSATORLARNING ELEKTR SIG`IMI



Download 329.5 Kb.
bet10/19
Sana28.08.2021
Hajmi329.5 Kb.
1   ...   6   7   8   9   10   11   12   13   ...   19
9. KONDENSATORLAR. KONDENSATORLARNING ELEKTR SIG`IMI
Tajribalar shuni ko`rsatadiki, agar o`tkazgichlar o`zaro yaqinlashtirilsa, ularning umumiy sig`imi keskin ortadi. Agar o`tkazgichlar orasiga dielektrik muhit kiritilsa, o`tkazgichlar sistemasining sig`imi yanada ortadi. Bu prinsip o`tkazgichlardan kondensator yasashda ishlatiladi.

Kondensator deb, qoplamalari deb ataladigan bir-biriga cheksiz yaqin joylashtirilgan va dielektrik muhit bilan ajratilgan o`tkazgichlar sistemasiga aytiladi.

Faraz qilaylik, ikki parallel yuzalari bo`lgan metall plastinka shaklidagi o`tkazgichlar nisbiy dielektrik singdiruvchanlik koeffitsienti bo`lgan dielektrik muhit bilan bir-biridan izolyatsiya qilingan bo`lsin. Zaryadlarning yuza zichliklari va , potensiallari 1 va 2 bo`lsin. (6.3) ifodadan
(9.1)

kelib chiqadi. Ikki parallel plastinka orasidagi maydon kuchlanganligi


(9.2)
ekanini hisobga olib, yassi kondensatorning sig`imi uchun:
(9.3)

ifodani yoza olamiz. (9.3) dan ko`rinadiki, kondensatorning elektr sig`imi S plastinkalarning yuzi S va ular orasidagi masofa d hamda elektr xossalariga bog`liq.

Har qanday olingan o`tkazgich ham elektr sig`imga ega. Masalan, radiusi R bo`lgan va dielektrik singdiruvchanligi ga teng bo`lgan muhitda joylashgan metall sferaning elektr sig`imi:
(9.4)
Kondensatorlar konstruksiyalariga ko`ra yassi, silindrik, sferik formalarda bo`lib, dielektrik muhit materillariga qarab har xil: qog`ozli, slyudali, keramikali, elektrolitli va hokazo turlari mavjud. Ular radio va elektrotexnikada keng ishlatiladi. Ayniqsa hozirga zamon texnikasida mikrominiatyura (jajji) sopol (keramika) li kondensatorlar kichik o`lchamli va katta sig`imga ega bo`lganliklari uchun keng qo`llanilmoqdi.

Download 329.5 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   6   7   8   9   10   11   12   13   ...   19




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
maxsus ta’lim
O’zbekiston respublikasi
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
nomidagi toshkent
guruh talabasi
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
xorazmiy nomidagi
toshkent axborot
pedagogika instituti
rivojlantirish vazirligi
haqida tushuncha
toshkent davlat
Toshkent davlat
vazirligi toshkent
tashkil etish
matematika fakulteti
ta’limi vazirligi
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
samarqand davlat
vazirligi muhammad
pedagogika universiteti
bilan ishlash
fanining predmeti
Darsning maqsadi
navoiy nomidagi
o’rta ta’lim
Ishdan maqsad
haqida umumiy
nomidagi samarqand
fizika matematika
sinflar uchun
fanlar fakulteti
maxsus ta'lim
Nizomiy nomidagi
ta'lim vazirligi
moliya instituti
universiteti fizika
Ўзбекистон республикаси
umumiy o’rta
Referat mavzu
respublikasi axborot
Toshkent axborot
таълим вазирлиги
Alisher navoiy
махсус таълим
Buxoro davlat