Donishmand uldirkim, eshshak xayliga do 'nrnas Na martaba, na xushomad, na a 'yonи maqtovdan. Alisher Navoiy Hokimiyatning maqsadi — hokimiyatdir



Download 306.5 Kb.
bet3/4
Sana15.01.2017
Hajmi306.5 Kb.
1   2   3   4

modda.

Ayblanuvchi himoyalanish huquqi bilan ta'minlanadi.

Tergov va sud ishini yuritishning har qanday bosqichida malakali yuridik yordam olish huquqi kafolatlanadi. Fuqarolarga, korxona, muassasa va tashkilotlarga yuridik yordam berish uchun advokatura faoliyat ko'rsatadi. Advokaturani tashkil etish va uning ish tartibi qonun bilan belgilanadi.



MUBOHASA VA MUNOZARA UCHUN MATERIAL

Quyidagi fikrlar bilan tanishing. Javob variantlaridan birini taklif etgan holda o'z nuqtai nazaringizni asoslab bering:

a) Mening nuqtai nazarim to'lasincha mos keladi, negaki... v) Men buni ma'qullayman, ammo... s) Nazdimda, bunday emas, chunki...

Sudyalik kursiga o'tirarkan, halol odam shaxsiy sim- patiyalarini unutadi.

Sitseron

Advokat ham, ustiga ustak sudya ham o'z majburiyat- larini ijro etayotganda shaxsiy his-tuyg'ularga berilishga haqli emas.

R.Stivenson

Jazolashga layoqatli bo Irnagan sudya alaloqibat jinoyat- chining hamtovog 'iga aylanadi.

I.Gyote

Aybsizlarni jazolagandan ko'ra yovuzlami jazolagan afzafdir.

F.Roxas

Yovuzlikka jazo bermagan kishi uning sodir etilishiga imkoniyat yaratib beradi.

Leonardo da Vinchi

Davlat haqida unda qanday sud qilinishiga qarab baho beigan ma 'qulroq.

S.Lens

25-d ars



O'ZBEKISTON RESPUBLIKASINING SUD TIZIMI (II dars)

Darsning maqsadi:

  • sud organlari maqsad va vazifalarini hamda ular tomonidan odil sudlov amalga oshirilishi prinsiplarini ko'rsatib berish;

  • sudlar faoliyati haqida, ularning huquqlari va burchlari, shu­ningdek, sudya shaxsiga nisbatan qo'yiladigan talablar to'g'risida hikoya qilib berish.

Dars materiallari va jihozlari:

    1. 9-sinf "Konstitutsiyaviy huquq asoslari" darsligi, 21—22-§.

    2. Me'yoriy materiallar:

  • O'zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi;

  • "O'zbekiston Respublikasi sudlari to'g'risida"gi Qonun.

  1. Doska, bo'r, qog'oz, flomasterlar.

Tarqatma material:

  • ilgari o'rganilgan va darsda o'rganiladigan asosiy tushunchalar va atamalar yozilgan kartochkalar.

Darsning asosiy tushuncha va atamalari:

  • sud organlari mustaqilligi;

  • odjl sudlovning obyektivligi;

  • odil sudlovning qonuniyligi;

  • odil sudlovning asosligi va odilligi;

  • sudda ishlarning oshkora muhokamasi;

  • sudyalarning mustaqilligi va daxlsizligi.


DARSNING BLOK-CHIZMASI

Dars bosqichlari

vaqt

1.

O'qituvchining kirish so'zi

2 minut

2.

O'rganilgan material™ takrorlash

7 minut

3.

Odil sudlovni amalga oshirish haqida kichik suhbat

5 minut

4.

Guruhlarda Lshlash. 2-lopshiriqni bajarish (180-bet)

12 minut

5.

3-topshiriqni bajarish (181 -bet). "Nuqtai nazaring bo'lsin"

12 minut

6.

Dars yakunlarini chiqarish

3 minut

7.

Uyga topshiriqlar

2 minut

DARSNING BORISHI:




I. Tashkiliy ishlar.

Dars mundarijasi.



    1. Odil sudlovni amalga oshirishga qo'yiladigan asosiy talablar.

    2. Aybsizlik prezumpsiyasi.

    3. Sudyalarning huquq va burchlari.

II. Dars mundarijasini ro'yobga chiqarish ustida ishlash.

      1. O'qituvchining kirish so'zi (2 minut).

      2. Uyga topshiriqlami takrorlash uyga topshiriqlar savollari yuzasi-

dan o'tkaziladi (7 minut).

Blits-so'rab bilishni o'tkazish uchun namunaviy savollar:

  • Davlat hokimiyati organlari faoliyatining asosiy maqsadi nima? (Davlat manfaatlari va har bir inson huquqlarini himoya qilish).

  • Sudyalar o'z qarorini kimning nomidan chiqaradi? (Davlat nomidan).

  • "Aybsizlik prezumpsiyasi" tushunchasining mohiyati nimada? (Jinoyat sodir etganlikda ayblanayotgan har bir aybblanuvchi uning aybi sud tomonidan isbotlab berilmaguniga qadar aybsiz hisoblanadi).

  • Konstitutsiyaviy nazoratning oliy sud organi qaysi sud? (Konstitutsiyaviy sud).

  • Konstitutsiyaviy sudga Qoraqalpog'iston Respublikasiga nis- batan qanday vakolatlar havola etilgan? (Qoraqalvog'iston Respublikasi Konstiutsiyasining O'zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga muvofiqligi to'g'risida xulosa berish).

  • Odil sudlovni amalga oshirishga nisbatan qanday asosiy ta- lablar qo'yiladi? (Ob'ektivlik, har tomonlamalik va to'lalik, qonuniylik, asoslanganlik va odillik).

  • Konstitutsiyaviy sudning sudyasiga nisbatan jinoyat ishini kim qo'zg'atishi mumkin? (Bosh prokuror).

  • Sudyaning vakolatlari qaysi hollarda to'xtatiladi? (Vakolatlarini to'xtatish to'g'risidagi yozma arizasi berilgan, sudya qasamyodi u tomonidan buzOgan, u huquqiy layoqatsiz deb tan olingan va vafot etgan hollarda).

  • Sud organlarining asosiy maqsadi nima? (Inson huquq va erknliklarini himoya qilish. jamiyatda qonuniylik va adolatni qaror toptirish).

  • Harbiy sud sudyasi bo'lishi mumkin... (haqiqiy harbiy xizmat- da va ofitser harbiy unvoniga ega bo'lgan fuqaro).

    1. O'qituvchining odil sudlovni amalga oshirish va aybsizlik prezumpsiyasi prinsiplari to'g'risida o'quvchilar bilan kichik suh- bati.

    2. Guruhlarda ishlash. 2-topshiriqni bajarish (97-bet). Sinf to'rtta guruhga bo'linadi. Birinchi guruh 2-topshiriqni (1-vaziyat), ikkinchi guruh 2-topshiriqni (2-vaziyat), uchinchi guruh 3-top- shiriqni (1-vaziyat), to'rtinchi guruh 3-topshiriqni (2-vaziyat)ni bajaradi (12 minut).

    3. "Nuqtai nazaring bo'lsin". 3-topshiriqni bajarish (97-bet, 14 minut).

  • "Terrorchiga qarshi zo'ravonlik ishlatilishini yoqlayman".

  • "Har. qanday holda zo'ravonlik ishlatilishiga qarshiman". Nuqtai nazarni chuqurlashtirish.

Bomba portladi, odamlar halok bo'ldi. Bu holda o'z nuqtai nazaringizni o'zgartirasizmi?

  1. Dars yakunlarini chiqarish. Ball qo'yish (3 minut).

  2. Uyga topshiriqlar (2 minut).

    1. Sudyalarning huquq va burchlari to'g'risidagi savolni mustaqil tayyorlash.

    2. Paragraf savollariga javoblarga tayyorlanish.

    3. Takrorlash-umumlashtirish darsiga tayyorlanish.


DARSNING BLOK-CHIZMAS1:

Dars bosqichlari

vaqt

1.

Tashkiliy qism

2 minut

2.

O'qituvchining kirish so'zi

3 minut

3.

Test

10 minut

4.

Lug'at diktanti

7 minut

5.

Ijodiy ish bajarilishi to'g'risidagi hisobot

18 minut

6.

Ish yakunlarini chiqarish

3 minut

7.

Uyga topshiriqlar

2 minut

DARSNING BORISH1:


I. Tashkiliy ishlar.

Dars mundarijasi.


      1. O'qituvchining kirish so'zi.

      2. Test o'tkazish.

      3. Lug'at diktanti.

      4. Ta'lim oluvchilarning ijodiy ish bajarilishi to'g'risidagi hisoboti.

II. Dars mundarijasini ro'yobga chiqarish ustida ishlash.

        1. O'qituvchining kirish so'zi (3 minut).

        2. O'qituvchi o'rganilgan mavzularning asosiy muammolari haqida eslatadi va dars maqsadini e'lon qiladi.

Test olayotganda yoki suhbatlashayotganda quidagi savollarga alohida e'tibor berish zarur:

          1. Insonning qaysi huquqlari iqtisodiy-ijtimoiy huquqlar jumlasiga kiradi?

          2. Mamiakatimizdagi ko'p partiyalikning ijobiy jihatiari nimalarda mujassamlashgan?

          3. O'zbekiston Respublikasida qanday partiyalarni tuzish taqiqlan- gan?

          4. Nega O'zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga muvofiq oila jamiyatning asosiy bo'g'ini deya e'tirof etiladi?

          5. Jamiyat va davlat oilaga nisbatan qanday burchlarni zimmasiga oladi?

          6. Qaysi hollarda nikoh ro'yxatga olinmasligi mumkin?

          7. Davlat hokimiyati tuzilishining unitar shaklining federativ shak- lidan farqi nimada? *

          8. Hokimiyatlar bo'linishi prinsipi nega zarur va u O'zbekiston Respublikasida qay tariqa amalga oshirilgan?

          9. Mamlakat hukumati qanday vakolatlarga ega?

          10. Fuqarolar ixtiyorida mustahkamlab qo'yilgan o'zini-o'zi boshqarish huquqi ular uchun qanday ahamiyatga ega?

          11. Hokimlar va xalq deputatlari kengashlari qanday vakolatlarga ega?

          12. Davlat boshlig'i sifatida O'zbekiston Respublikasi Prezidentining qanday asosiy burchlari bor?

          13. Qaysi sudlar O'zbekiston Respublikasi sud tizimini tarkib topti- radi?

          14. Odil sudlovni amalga oshirishga nisbatan qonun bilan qanday asosiy talablar qo'yiladi?

          15. Konstitutsiyaviy sud mamlakatda qonun hujjatlarini rivojlan- tirish va qo'llashga qanday ta'sir o'tkazadi?

2. Lug'at diktanti (7 minut).

O'qituvchi ta'lim oluvchilarning variantlar bo'yicha bo'linishini o'tkazadi, o'qituvchining assistentlari o'rganilgan bo'limning asosiy tushuncha va atamalari yozilgan kartochkalarni tarqatadi yoki ularni o'qituvchi tomonidan ko'rsatilgan variantga muvofiq tarzda har bir muayyan guruhga o'qib eshitliradi, o'quvchilar esa quyidagi ata- malar va tushunchalarga ta'rif beradi:



  • mulkdor bo'lish huquqi;

  • dam olish va melvnat qilish huquqi;

  • ijtimoiy ta'minot olish huquqi;

  • malakali tibbiy xizmatdan foydalanish huquqi;

  • ta'lim olish huquqi;

  • ilmiy va texnikaviy ijod erkinligi huquqi;

  • madaniyat yutuqlaridan foydalanish huquqi;

  • siyosat;

  • siyosiy partiya;

  • oila — jamiyat negizi;

  • nikoh tuzish erkinligi;

  • nikoh;

  • FHQEO;

  • hokimiyat;

  • unitar davlat:

  • federativ daviat;

  • konfederativ davlat;

  • qonun chiqaruvchi hokimiyat;

  • ijro ttuvchi hokimiyat;

  • sud hokimiyati;

  • Oliy Majlis;

  • Vazirlar Mahkamasi;

  • hokimiyatlar bo'linishi prinsipi;

  • qonunchilik tashabbusi;

  • hokim;

  • xalq deputatlari kengashlari;

  • o'zini-o'zi boshqarish organlari;

  • fuqarolar yig'ini;

  • oqsoqol;

  • Prezident;

  • referendum;

  • aybsizlik prezumpsiyasi;

  • qonun oldida fuqarolar tengligi;

  • odil sudlov prinsiplari;

  • odil sudlovning oshkoraligi.

3. O'quvchilarning ijodiy topshiriqlar bajarilishi to'g'risidagi hisoboti (18 minut).

O'rganilgan mavzuni takrorlaymiz: «Jamiyat va shaxs»

  1. Vazirlar Mahkamasi faoliyatiga kim rahbarlik qiladi?

    1. Prezident

    2. Oliy Majlis

s) Oliy Majlis Kengashi

      1. Oliy Majlis deputatlaridan iborat maxsus komissiya

      2. Prezident va Oliy Majlis ayni vaqtda

        1. O'zbekiston Respublikasi Prezidenti xalq deputati bo'la oladimi?

          1. yo'q, bo'la olmaydi

          2. O'zbekiston Respublikasi Prezidenti egallab turgan lavozimiga ko'ra Oliy

Majlis deputatidir s) bo'la oladi. agar xalq deputati etib saylansa

            1. to'g'ri javoblar о va л

            2. hamma javoblar to'g'ri

              1. Oliy Majlis Kengashi qanday maqsadda tashkil qilinadi?

                1. Oliy Majlis ishini tashkillashtirish maqsadida

                2. O'zbekiston Respublikasining qonunlarini tayyorlash maqsadida

s) qabul qilinayotgan qonunlarning Konstitutsiyaga muvofiqligini aniqlash maqsadida

                  1. to'g'ri javoblar a va л-

                  2. hamma javoblar to'g'ri

Xalq deputatlari Kengashlarining faoliyatiga kim rahbarlik qiladi?

  1. Oliy Majlis Kengashi

  2. Vazirlar Mahkamasi s) hokim

    1. Oliy Majlis Raisi

    2. Vazirlar Mahkamasi

      1. O'zbekiston Respublikasi Prezidenti lavozimi qachon ta'sLs etilgan?

        1. 1991-yilda

        2. 1992-yilda s) 1990-vilda

          1. 1993-yilda

          2. 1989-yilda

            1. Shaharehalar, qishloqlar va mahallalarda fuqarolar yig'ini o'zini o'zi boshqarish

organidir, degan ta'kid to'g'rimi?

              1. ha

              2. qisman s) yo'q

                1. vaziyatga bog'liq holda

                2. to'g'ri javoblar b va d

                  1. Oliy Majlis O'zbekiston Respublikasining diplomatik vakillarini tayinlaydi va

lavozimidan bo'shatadi, degan ta'kid to'g'rimi?

a) ha d)yo'q

s) Prezident bilan birga

yo'q. bu Oliy Majlis Kengashining huquqidir

to'g'ri javoblar a va 5


                  1. Oliy Majlisda qaysi organlar va mansabdor shaxslarga qonunchilik tashabbusi

huquqi berilgan?

  1. O'zbekiston Respublika Prezidentiga

  2. Adliya vazirligiga s) Bosh prokurorga

    1. Prezidentga va Oliy Majlis deputatlariga

    2. to'g'ri javoblar s va d

      1. O'zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga muvofiq xalqaro shartnoma va bitim-

larni ratifikatsiya va denonsatsiya qilish huquqi kimga va qaysi organga beril­gan?

        1. O'zbekiston Respublikasining Prezidentiga

        2. O'zbekiston Respublikasining Oliy Majlisiga

s) O'zbekiston Respublikasining Oliy Majlisiga. Prezidentiga va Vazirlar Mah- kamasiga

          1. Vazirlar Mahkamasiga

        1. to'g'ri javob yo'q

      1. O'zbekiston Respublikasida viloyatlar chegaralarini o'zgartirish, tashkil qilish

yoki tugatish qaysi organning roziligi bilan amalga oshiriladi?

        1. Oliy Majlis Kengashining

        2. Vazirlar Mahkamasining s) Bosh prokurorning

          1. Prezidentning

          2. Oliy Majlisning

            1. Atrof muhitni muhofaza qilish quyidagi organ tasarrufida:

              1. mahalliy hokimiyat organlarining

              2. Prezident va Oliy Majlisning s) prokuror va Prezidentning b) Oliy va Xo'jalik sudlarining

                1. to'g'ri javoblar a va b

                  1. Oliy Majlis Raisi kimga hisob beradi?

Oliy Majlis deputatlariga

Prczidentga

s) Vazirlar Mahkamasiga


  1. hech kimga

  2. xalqqa

    1. Kim O'zbekiston Respublikasi Prezidenti etib saylanishi mumkin?

      1. 35 yoshdan kichik bo'lmagan, davlat lilini yaxshi biladigan. bevosita saylov-

gacha kamida 10 yil O'zbekistonda muqim yashagan O'zbekiston Respublikasi fuqarosi

      1. 30 yoshga to'lgan. davlat tilini yaxshi biladigan va O'zbekiston hududida muqim yashaydigan O'zbekiston Respublikasi fuqarosi

      2. 35 yoshga to'lgan. davlat tilini yaxshi biladigan va respublika hududida kami­

da 15 yil yashagan O'zbekiston Respublikasi fuqarosi

      1. to'g'ri javoblar a va x

      2. hamma javoblar to'g'ri

    1. Vakolat 4ugashi munosabati bilan iste'foga chiqqan O'zbekiston Respublikasi

Prezidenti Konstitutsiyaga muvofiq qaysi lavozimni egallashga haqli?

      1. yangi saylangan Prezident niaslahatchisi lavozimini

      2. u istalgan lavozimni egallashi. shu jumladan, yangi Prezident saylovida o'z

nomzodini qo'yishi ham mumkin s) Konstitutsiyaviy sud a'zosi lavozimini

        1. Oliy Majlis Kengashi raisi lavozimini

        2. to'g'ri javob yo'q

          1. Oliy Majlis tomonidan qonun qabul qilinishi uchun unga ovoz berishi kerak:

            1. qatnashayotgancdeputatlarning 3/1 qismi

            2. qatnashayotgan deputatlarning 6/1 qismi s) ko'pchilik deputatlar

              1. qatnashayotgan deputatlarning 2/1 qismi

              2. hamma deputatlar

                1. Prezident qancha muddatga saylanadi?

                  1. 5 yilga

                  2. 3 yilga s) 6 yilga

10 yilga

4 yilga


  1. Qaysi hokimiyat organi O'zbekiston Respublikasi chegaralarini o'zgartirishga haqli?

    1. ma'muriy komissiya . •

    2. Prezident

s) viloyat hududiy koniissiyasi

      1. Oliy Majlis

      2. o'z hududi chegarasida hokim

        1. Ommaviy axborot vositalari ustidan senzuraga yo'l qo'yiladimi?

          1. ha

          2. yo'q s) qisman

            1. ha, Prezident siyosatiga dog' tushiruvchi materiallar e'lon qilingan hollarda

            2. ha, hamma hollarda

              1. Oliy Majlis qonunlari qabul qilinganidan keyin qancha muddatda e'lon qilinadi?

                1. qabul qilinganidan keyin bir oydan kechiktirmasdan

                2. qabul qilinganidan keyin uch kundan kechiktirmasdan s) qabul qilinganidan keyin bir haftadan kechiktirmasdan

                  1. muddatlar qonun bilan tartibga solinmaydi

                  2. qabul qilinganidan keyin bir oydan kechiktirmasdan

O'zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining sessiyalari bir yilda necha niarta chaqiriladi?

  1. bir yilda kamida 2 marta

  2. bir yilda kamida 4 marta s) bir yilda kamida 3 marta

    1. bir yilda kamida I marta

    2. sessiyalar chaqirilishi qonun bilan tartibga solinmaydi

      1. Qaysi holda Konstitutsiyaviy sud qarori qabul qilingan hisolanadi?

        1. agar unga sudyalarning 3/1 qismi ovoz bersa

        2. agar unga 8 nafar sudyadan 5 nafari ovoz bersa s) agar unga sudyalarning ko'pchiligi ovoz bersa

          1. to'g'ri javoblar a va b

          2. hamma javoblar to'g'ri

            1. Oliy Majlisning necba palatasi bor?

              1. bitta

              2. ikkita s) uchta

                1. to'rtta

                2. beshta

                  1. Viloyat, tuman va shaharda oliy mansabdor shaxs kim?

xalq deputatlari Kengashi raisi

hokim s) prokuror



  1. Prezident

  2. direktorlar Kengashining raisi

    1. Prezident Oliy Majlisni tarqatib yuborishga haqlimi?

      1. yo'q

      2. ha, Vazirlar Mahkamasi bilan kelishuvga binoan s) ha. Bosh prokuror bilan kelishuvga binoan

        1. ha, Konstitutsiyaviy sud bilan kelishuvga binoan

        2. ha. Oliy Majlis Kengashi bilan kelishuvga binoan


          1. Download 306.5 Kb.

            Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
davlat pedagogika
o’rta maxsus
axborot texnologiyalari
nomidagi toshkent
pedagogika instituti
texnologiyalari universiteti
navoiy nomidagi
samarqand davlat
guruh talabasi
ta’limi vazirligi
nomidagi samarqand
toshkent davlat
toshkent axborot
haqida tushuncha
Darsning maqsadi
xorazmiy nomidagi
Toshkent davlat
vazirligi toshkent
tashkil etish
Alisher navoiy
Ўзбекистон республикаси
rivojlantirish vazirligi
matematika fakulteti
pedagogika universiteti
таълим вазирлиги
sinflar uchun
Nizomiy nomidagi
tibbiyot akademiyasi
maxsus ta'lim
ta'lim vazirligi
махсус таълим
bilan ishlash
o’rta ta’lim
fanlar fakulteti
Referat mavzu
Navoiy davlat
haqida umumiy
umumiy o’rta
Buxoro davlat
fanining predmeti
fizika matematika
malakasini oshirish
universiteti fizika
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
jizzax davlat
davlat sharqshunoslik