Chiziqli dasturlar tuzish



Download 282.08 Kb.
Sana26.11.2019
Hajmi282.08 Kb.

Chiziqli dasturlar tuzish.

Odatda, chiziqli algoritmlarning dastur shaklida yozilishi chiziqli dastur deb ataladi. Demak, chiziqli dasturdagi barcha operatorlar ketma-ket kelish tartibida bajariladi va hech qanday shart tekshirilmaydi.

1-misol: Radiusi R bo'lgan aylananing uzunligini dasturi tuzilsin va R=9 birlik qiymat uchun bajarilsin.

Bu masala quyidagicha yechiladi.

Aylananing uzunligini hisoblash formulasini esga olamiz: L=2пR. Paskal dasturlash tilida u L:=2*pi*R ko'rinishida yoziladi. Dasturda bitta o'zgarmas pi va ikkita o'zgaruvchi R va L qatnashadi. Masala shartiga ko'ra R=9, ya'ni butun son. Shu sababli R o'zgaruvchi turi Integer deb olinadi. Aylananing uzunligi L esa ko'paytmada п qatnashganligi uchun, albatta haqiqiy (Real) turli bo'ladi. Aytilganlarni hisobga olib quyidagi dastur tuziladi:

Program aylana_uzunligi;

Var R:Integer; L:Real;

Begin

r:= 9; L:=2*pi*R; WriteLn('L=',L,'birlik.') readln;

End.

Dastur ishga tushirilgach (Ctrl+F9 klavishlar juftligi bosilgach yoki Run menyusidan Run bandi tanlangach), ekranda quyidagi natija hosil bo'ladi:

L= 5,6548667765E+01 birlik.

Bu dastur yordamida ixtiyoriy butun radiusli aylananing uzunligini hisoblash mumkin. Faqat har safar dasturdagi R ning qiymatini o'zgartirib turish lozim. Dasturga har safar o'zgartirish kiritmaslik uchun R ning qiymati kiritish operatori yordamida beriladi. Radiusning qiymati doim butun son bo'lavermasligini hisobga olib, uni Real turdagi o'zgaruvchi sifatida tavsiflanadi. Bularni hisobga olib quyidagi dastur tuziladi:

Program aylana_uzunligi;

Var r,L:Real;

Begin

Write('Radiusni kiriting: '); ReadLn(r);

L:=2*pi*r; WriteLn('L= ',L, 'birlik.');

Readln; End.

Paskalda dastur ko'rinishi

Dastur ishga tushgach quyidagi holatda bo'ladi.

Radiusni 9 kiritamiz va javob quyidagicha chiqadi

Bu dastur ishga tushirilgach, ekranga «Radiusni kiriting: » yozuvi chiqadi va yurgich shu satrda qoladi. ReadLn operatori dastur bajarilishini to'xtatib, R o'zgaruvchiga qiymat berilishini kutadi. Klaviatura orqali radiusning sonli qiymati 9 ni kiritib ENTER klavishi bosilsa, R o'zgaruvchining qiymati 9 ga teng deb olinib, dastur bajarilishda davom etadi. Natijada kompyuter ekranida izlangan natija hosil bo'ladi. Dasturni qayta- qayta ishlatib, turli radiusli aylananing uzunligini hisoblashni tashkil etish mumkin.

Qolgan misollarni kompyuterga mustaqil kiritib natijalarni oling.

E'tiboringiz uchun rahmat


Download 282.08 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
o’rta maxsus
axborot texnologiyalari
davlat pedagogika
nomidagi toshkent
pedagogika instituti
guruh talabasi
texnologiyalari universiteti
navoiy nomidagi
samarqand davlat
toshkent axborot
nomidagi samarqand
haqida tushuncha
toshkent davlat
ta’limi vazirligi
xorazmiy nomidagi
Darsning maqsadi
vazirligi toshkent
tashkil etish
Toshkent davlat
rivojlantirish vazirligi
Alisher navoiy
Ўзбекистон республикаси
matematika fakulteti
sinflar uchun
pedagogika universiteti
bilan ishlash
таълим вазирлиги
Nizomiy nomidagi
maxsus ta'lim
o’rta ta’lim
tibbiyot akademiyasi
ta'lim vazirligi
fanlar fakulteti
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
fanining predmeti
махсус таълим
umumiy o’rta
Referat mavzu
haqida umumiy
fizika matematika
ishlab chiqarish
Navoiy davlat
universiteti fizika
Buxoro davlat
Fuqarolik jamiyati
pedagogika fakulteti