Baxtiyor mengliyev



Download 1.62 Mb.
Pdf ko'rish
bet214/227
Sana31.10.2020
Hajmi1.62 Mb.
1   ...   210   211   212   213   214   215   216   217   ...   227
Abdulla Qodiriy 
 
Bo‘yoqsiz  leksika.  O‘zbek  tili  lug‘at  tarkibidagi  leksemaning 
ko‘pchiligi so‘zlovchining hissiy munosabatini ifodalovchi bo‘yoqdan 
xoli  bo‘ladi.  Bunday  birlik  –  bo‘yoqsiz  leksema.  Masalan,  bor,  yo‘q, 
katta, mazali, daryo, urmoq, chiroyli, tez, husn kabi leksemalar borliq 
hodisalarini boricha aks ettiradi va unga so‘zlovchining munosabatini 
ifodalamaydi.  Boshqacha  aytganda,  bo‘yoqsiz  leksemaning  kishi 
hissiy  munosabatini  ifodalovchi  ifoda  semalari  nol  darajada  bo‘ladi. 
Biroq  bu  leksemaning  bo‘yoqsizligi  nisbiy,  ya’ni  faqat  lisonda. 
Nutqda  har  qanday  bo‘yoqsiz  leksema  ham  bo‘yoq  kasb  etishi 
mumkin.  Masalan,  katta  leksemasining  lisoniy  mohiyati  –  sememasi 
bo‘yoqsiz. Biroq u nutqda boshqa nolug‘aviy tajallilar bilan qorishib, 
bo‘yoq  kasb  etadi.  Dengiz  k-a-tta  edi  gapida  fonetik  tajalli  ta’sirida 
katta leksemasi bo‘yoqdor nutqiy birlikka aylangan.  
188



Download 1.62 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   210   211   212   213   214   215   216   217   ...   227




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
davlat pedagogika
nomidagi toshkent
pedagogika instituti
guruh talabasi
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
navoiy nomidagi
samarqand davlat
haqida tushuncha
ta’limi vazirligi
toshkent davlat
nomidagi samarqand
rivojlantirish vazirligi
Darsning maqsadi
vazirligi toshkent
tashkil etish
Toshkent davlat
Alisher navoiy
Ўзбекистон республикаси
matematika fakulteti
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
bilan ishlash
pedagogika universiteti
sinflar uchun
Nizomiy nomidagi
o’rta ta’lim
таълим вазирлиги
fanining predmeti
maxsus ta'lim
fanlar fakulteti
tibbiyot akademiyasi
ta'lim vazirligi
махсус таълим
umumiy o’rta
Referat mavzu
ishlab chiqarish
haqida umumiy
fizika matematika
Toshkent axborot
vazirligi muhammad
universiteti fizika
Fuqarolik jamiyati
Navoiy davlat