Asosiy elementar funksiyalar va ularning uzluksizligi



Download 1,11 Mb.
Sana06.01.2022
Hajmi1,11 Mb.
#322332
Bog'liq
ASOSIY ELEMENTAR
Mavzu ilk diniy tasavvurlar, amaliy-18, smena quvvati 20 m sh b bolgan tuzlangan patisson va etli xurmo 57075, ASOSIY ELEMENTAR, sport harakatli oyinlar

ASOSIY ELEMENTAR FUNKSIYALAR VA ULARNING UZLUKSIZLIGI

MAVZU REJASI:

1.TRIGONOMETRIK FUNKSIYALAR.

2.TESKARI TRIGONOMETRIK FUNKSIYALAR.

“Trigonometriya” so’zi grekcha “trigonon”- uchburchak va “metrezis”- o’lchash iborasidan tuzilgan bo’lib, buni o’zbekcha “üchburchak o’lchash” desa bo’ladi. Trigonometriyaning asosiy vazifasi uchburchaklarni yechishdan, ya’ni uchburchakning boshqa miqdorlarining ma’lum qiymatlariga ko’ra noma’lum miqdorlarini hisoblashdan iboratdir.

Masalan, trigonometriyada uchburchakning burchaklarini uning ma’lum tomonlariga ko’ra hisoblab topishga, uchburchakning tomonlarini uning yuzi va ikki burchagiga ko’ra hisoblab topishga doir masalalar yechiladi. Geometriyaning har qanday hisoblash masalalarini uchburchaklarni yechishga keltirish mumkin bo’lgani uchun trigonometriya butun planimetriyaga va stereometriyaga va , shuningdek, tabiiyot fanining va texnikaning hamma bo’límlariga keng tatbiq etiladi.

Har bir trigonometrik miqdorning qiymati o’ziga mos burchakning o’zgarishiga qarab o’zgaradi; boshqacha aytganda trigonometrik miqdor burchakning funksiyasidir. Trigonometrik funksiyalar nomi ana shundan kelib chiqqan.

y=sint , y=cost ,y=tgt va y=ctgt formulalar bilan aniqlangan funksiyalar asosiy trigonometrik funksiyalar deyiladi. Ularning ayrim asosiy xossalarini keltiramiz. 1*. y=sint funksiya chegaralangan funksiya va barcha o’rinli . Isbot. Biror tR uchun bo’lsin. U holda = uchun t +t = + +o =, ya’ni t +t tengsizlikka ega bo’lamiz.

Demak, barcha t sonlar uchun munosabat o’rinli va sint funksiya chegaralangan funksiyadir. 2*.y=cost funksiya chegaralangan va barcha t lar uchun munosabat o’rinli. Isbot. da ot bo’lgani uchun t = 1 -t bo’ladi. Oxirgi tengsizlikdan , da ekani ko’rinadi.

Demak, cost funksiya chegaralangan funksiya va . 1*, 2* - xossalardan , y=sin x va y=cosx funksiyalardan har birining qiymatlar sohasi kesmadan iborat ekanligi kelib chiqadi. Trigonometrik funksiyalarning davriyligi. Trigonometrik funksiyalarning davriyligi haqidagi teoremalarni keltiramiz.

1- teorema. Cost va sint funksiyalarning har biri davriy funksiya va ularning asosiy davri 2 ga teng. Isbot. Ixtiyoriy t son uchun K(t), L(t+2), M(t-2) nuqtalar koordinatali aylanada ustma-ust tushadi .


Download 1,11 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
axborot texnologiyalari
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
guruh talabasi
O’zbekiston respublikasi
nomidagi toshkent
o’rta maxsus
davlat pedagogika
toshkent axborot
texnologiyalari universiteti
xorazmiy nomidagi
rivojlantirish vazirligi
Ўзбекистон республикаси
pedagogika instituti
haqida tushuncha
таълим вазирлиги
tashkil etish
O'zbekiston respublikasi
махсус таълим
toshkent davlat
vazirligi muhammad
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
respublikasi axborot
saqlash vazirligi
vazirligi toshkent
bilan ishlash
Toshkent davlat
fanidan tayyorlagan
uzbekistan coronavirus
sog'liqni saqlash
respublikasi sog'liqni
vazirligi koronavirus
koronavirus covid
coronavirus covid
risida sertifikat
qarshi emlanganlik
vaccination certificate
covid vaccination
sertifikat ministry
Ishdan maqsad
o’rta ta’lim
fanidan mustaqil
matematika fakulteti
haqida umumiy
fanlar fakulteti
pedagogika universiteti
moliya instituti
ishlab chiqarish
fanining predmeti