Alisher navoiy nomidagi samarqand davlat universiteti ekologiya va tabiatni muhofaza qilish


Mavzu: Ekosistemada modda va energiya oqimi



Download 0.88 Mb.
bet85/164
Sana31.10.2020
Hajmi0.88 Mb.
1   ...   81   82   83   84   85   86   87   88   ...   164

Mavzu: Ekosistemada modda va energiya oqimi.


Ekosistemalar maxsuldorligi.
Reja:


    1. Ekosistemada energiya oqimi.

    2. Ekosistemalarda modda aylanmasi va uning maxsuldorligi. 9.3. Ekosistemadagi o’zgarishlar. Suksessiya.

Tayanch iboralar: termodinamikaning birinchi va ikkinchi qonuni, birlamchi va ikkilamchi maxsuldorlik, sof va yalpi maxsulot, autogen va allogen suksessiya, klimaks tushunchasi.


    1. Ekosistemada energiya oqimi.

Organizm hayot faoliyatiga sarflanayotgan energiya ko’pincha nafas olishiga sarflanayotgan energiya deb ataladi va u o’sishiga sarflanayotgan energiyadan ko’p marta yuqori bo’ladi. Yosh organizmlarda o’sishiga sarflanayotgan energiya qariroq organizmlardagiga nisbatan yuqori bo’ladi.



Demak, oziq sifatidagi energiyaning asosiy qismi hayot faoliyatini tutub turishga sarflanar ekan, energiyaning oziq zanjiridagi bir zevenodan ikkinchisiga o’tishida ko’p qismi yo’qotiladi. Faqat o’sishga sarflangan energiyagina bir zvenodan ikkichisiga o’tadi. Oziq zanjirida Har bir zvenoda yo’qotilgan energiya miqdori taxminan 90% tashkil qiladi. Agar o’simlik organizmida 1000 joul energiya bo’lsa, o’txo’r hayvon bu o’simlikni to’liq yeganda hayvon tanasida 100 joul energiya to’planadi. Bu hayvonni yirtqich yeganda yirtqich tanasida 10 joul energiya yig’iladi va bu yirtqich ikkinchi yirtqichga yem bo’lganda uning tanasiga 1joul energiya o’tadi. Demak, o’simlik tomonidan to’plangan energiya oziq zanjiri bo’ylab keskin kamayib boradi. Shuning uchun oziq zanjiri faqat 4-5 ta zvenodan iborat bo’ladi. Ekosistemada energiya aylanishi bilan modda aylanishi bir xil tarzda sodir bo’lmaydi. Ekosistemaga Har doim

yo’qotilgan energiya o’rniga yangi energiya oqimi kelib turishi kerak.




    1. Download 0.88 Mb.

      Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   81   82   83   84   85   86   87   88   ...   164




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
davlat pedagogika
nomidagi toshkent
guruh talabasi
pedagogika instituti
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
rivojlantirish vazirligi
samarqand davlat
navoiy nomidagi
haqida tushuncha
toshkent davlat
ta’limi vazirligi
nomidagi samarqand
vazirligi toshkent
Darsning maqsadi
Toshkent davlat
tashkil etish
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
Ўзбекистон республикаси
Alisher navoiy
matematika fakulteti
bilan ishlash
Nizomiy nomidagi
pedagogika universiteti
sinflar uchun
fanining predmeti
таълим вазирлиги
vazirligi muhammad
maxsus ta'lim
o’rta ta’lim
fanlar fakulteti
ta'lim vazirligi
tibbiyot akademiyasi
Toshkent axborot
махсус таълим
haqida umumiy
Referat mavzu
umumiy o’rta
pedagogika fakulteti
ishlab chiqarish
fizika matematika
universiteti fizika
Fuqarolik jamiyati