Abuzalova M


Mavzu: Til va nutq munosabati



Download 1,77 Mb.
Pdf ko'rish
bet9/186
Sana31.07.2021
Hajmi1,77 Mb.
#133428
1   ...   5   6   7   8   9   10   11   12   ...   186
Bog'liq
tilshunoslikka kirish
10-sinf-ona-tili-va-adabiyot-test-1-4-chorak, 10-sinf-ona-tili-va-adabiyot-test-1-4-chorak, 2 5197649995758568646, fuqorolikdan nazorat savollariga javoblar (2), fuqorolikdan nazorat savollariga javoblar (2), fuqorolikdan nazorat savollariga javoblar (2), Fuqarolik, Ekologiya, 6-Mavzu Qishloq xo’jalik ekologiyasi.-1, Amirov Toxir Agrokansalting kurs ishi - копия, 507, 1311-fu-arolik-zhamiyatining-izhtimoij-tuzilmasi, 1311-fu-arolik-zhamiyatining-izhtimoij-tuzilmasi, 1311-fu-arolik-zhamiyatining-izhtimoij-tuzilmasi, Adabiyotlar
 
Mavzu: Til va nutq munosabati 
 
Reja: 
1.Til va nutqning farqlanishi. Lison va nutqni ajratishda F.de Sossyur ta‟limoti. 
2.UMIS tabiatli lison va YAHBO tabiatli nutq hodisasi. 
3.Lisoniy va nutqiy birliklar haqida ma‟lumot.                      


Mavzu bo„yicha tayanch tushunchalar: 
 
      Lison  va  nutq  farqlanishi,  F.de  Sossyur  ta‟limoti,tilning  psixofizik  hodisa 
ekanligi,  UMIS  (umumiylik,  mohiyat,  imkoniyat,  sabab)  YAHVO  (yakkalik, 
hodisa,  voqelik,  oqibat)  lisoniy  birlikning  shakily  va  ma‟noviy  qiymati,  lisoniy 
birliklar,  nutqiy    birliklar,  fonema  va  tovush  munosabati,  leksema  va  so„z 
munosabati, morfema va qo„shimcha munosabati, qolip va hosila munosabati. 
         
Tilshunoslik boshqa fanlardan ajratilib, o„zicha alohida mustaqil fan sifatida 
tanilgan  davrlardayoq  til  va  nutqni  farqlashga  e‟tibor  berilgan  edi.  Ammo  fan 
taraqqiyoti  tarixi  davomida  hamma  jihatdan  ham  til  bilan  nutq  bir-biridan 
farqlanavermadi.  Shuning  ucun,  ko„pincha,  nutqqa  xos  hodisalar  til  hodisasi 
sifatida  talqin  qilinib  kelindi.  Tilshunosligimizning  keyingi  taraqqiyotida  til  va 
nutqni farqlashga jiddiy e‟tibor berilmoqda. 
   
Til va nutq hodisalariga o„zaro farqlab yondashishni dastlab VIII-IX asrlarda 
arab  tilshunosligida,  keyinchalik  V.Humbold,  A.Shteyntal,  Boduen  de  Kurtene 
ta‟limotlarida uchratamiz. Lekin til bilan nutq hodisalarini va ularga xos birliklarni 
ilmiy  va  amaliy  farqlash,  shu  tushunchalarni  batamom  yangi  mazmunda  qo„llash 
F.de  Sossyur  va  uning  izdoshlari  yaratgan  ta‟limot  bilan  bog„liqdir.  Lison(til)  va 
nutqning  farqlanishi,tilga  tizim  sifatida  yondashuv  XX  asr  jahon  tilshunosligida 
inqilobga    teng  hodisa  sifatida  baholandi.  Chunki  bu  hodisa  tilshunoslikdagi 
mavjud  qarashlarni  tubdan  o„zgartirib  yubordi.  Tilga,  xususan,  o„zbek  tiliga 
sistema  sifatida  yondashuvning  dastlabki  yillarida  lison  o„rnida  til  atamasi 
qo„llanilib,  bu  so„z  ko„p  ma`nolilik  tabiatiga  ega  bo„lganligi  sababli,  ayrim 
chalkashliklarni keltirib chiqarardi, chunki insonning nutq so„zlash qobiliyati ham, 
nutqi ham shu atama bilan yuritilar edi. Atamalarga esa bir ma‟nolilik xosdir. 

Download 1,77 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   5   6   7   8   9   10   11   12   ...   186




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
axborot texnologiyalari
ta’lim vazirligi
zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
O’zbekiston respublikasi
nomidagi toshkent
guruh talabasi
o’rta maxsus
toshkent axborot
texnologiyalari universiteti
xorazmiy nomidagi
davlat pedagogika
rivojlantirish vazirligi
pedagogika instituti
vazirligi muhammad
haqida tushuncha
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
respublikasi axborot
toshkent davlat
tashkil etish
vazirligi toshkent
Toshkent davlat
bilan ishlash
O'zbekiston respublikasi
matematika fakulteti
Ishdan maqsad
o’rta ta’lim
ta’limi vazirligi
fanining predmeti
saqlash vazirligi
moliya instituti
haqida umumiy
pedagogika universiteti
fanlar fakulteti
fanidan tayyorlagan
umumiy o’rta
samarqand davlat
ishlab chiqarish
fanidan mustaqil
Toshkent axborot
universiteti fizika
fizika matematika
uzbekistan coronavirus
Darsning maqsadi
sinflar uchun
Buxoro davlat
coronavirus covid
Samarqand davlat
koronavirus covid
sog'liqni saqlash