2-mavzu: Milliy g`oyaning nazariy kontseptual asoslari



Download 134 Kb.
bet7/11
Sana13.05.2020
Hajmi134 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11
Yoshlarda milliy g`oyaga ishonch va e`tiqodni shakllantirish

Yoshlarda milliy g`oyaga ishonch va e`tiqodni shakllantirish hamda tarbiyalash jarayonida bir haqiqatni o`zimiz yaxshi anglab olishimiz kerakki, milliy mafkurani faqat tepadan turib yaratib va hayotga joriy etib bo`lmaydi. Buning ustiga jahon tajribasiga nazar tashlasak, millatning mafkurasi bir emas, balki bir necha avlodning umri davomida ishlab chiqilishi va takomiliga erishuviga guvoh bo`lishimiz mumkin. Shu nuqtai nazardan milliy g`oyaning muhim vazifalaridan biri komil insonni, barkamol shaxsni tarbiyalashdan iboratdir. Komil insonni, barkamol shaxsni tarbiyalashning muhim vositalari bo`lgan ta`lim-tarbiya, fan, madaniyat va ma`rifat, adabiyot va san`at, din, sport sohalariga, fanlarning mazmuniga Milliy istiqlol g`oyalarini singdirish alohida ahamiyatga ega. Milliy g`oyaga ishonch va e`tiqodli bo`lishda yoshlarning tariximizga, milliy qadriyatlarimiz, urf-odat va an`analarimizga, merosimizga, tarix hamda ona tilimizga munosabati muhim rol` o`ynaydi. Bu yo`nalishning boshqa ta`lim-tarbiya sohalari bilan umumiyligi va farqi, tashkiliy jihatdan olganda, quyidagi xususiyatlarga ega:

  • yoshlarning milliy o`zligini anglashi va xulq-atvorini shakllantiradigan ijtimoiy-siyosiy, ma`naviy-madaniy, ma`muriy-huquqiy, nazariy-metodologik asoslarini integratsiyalashtirish va omillarning uyg`un ta`sirini tashkillashtirishdan iborat.

  • milliy manfaatlarni, mamlakatimiz mafkuraviy xavfsizligini ta`minlash maqsadiga yo`naltirish, uning samaradorligini oshirish uchun ta`lim-tarbiya tizimining barcha bo`g`inlarida ijtimoiy-siyosiy fanlarni o`qitishning uzluksiz, muvofiqlashgan faoliyati talab qilinadi.

  • ta`lim-tarbiya tizimida yoshlar ongida Milliy istiqlol g`oyasini shakllantirish va ishonch-e`tiqodiga aylantirishda ijtimoiy-gumanitar va siyosiy fanlarning nisbatan mustaqil ta`lim hamda tarbiya jarayonida: bir tomondan, integratsiyalashuv, ikkinchi tomondan esa — differentsiallashuv xususiyatlari o`rtasidagi uzviy bog`liqlikni ta`minlash taqozo qilinadi.

Oliy ta`lim tizimida Milliy istiqlol g`oyasini shakllantirishga yo`naltirilgan ta`lim: talabalarning milliy ongi va tafakkurini rivojlantirishga, shunga oid zarur nazariy bilimlarni, amaliy ko`nikmalarni hosil etishga; milliy g`oyaviy tarbiya esa — yoshlarga ona-Vatanni asrab-avaylash borasidagi ma`naviy mas`uliyat hissini, fuqarolik burchini, majburiyatini anglash sohasida faol hayotyy mavqeini shakllantirishga ko`maklashadi.

Ijtimoiy-siyosiy fanlarni o`qitish jarayonida, ta`lim-tarbiyaning turli usul va vositalari yordamida, talabalar ongida milliy g`oyaga doir tushunchalar, tasavvurlar shakllanadi. Boshqacha aytganda, Milliy istiqlol g`oyasini yoshlar ishonchi va e`tiqodiga aylantirishga qaratilgan ta`lim-tarbiyaning samaradorligi — fanlarning shu maqsad asosida o`zaro mushtarakligiga bog`liq. Ya`ni, turli sohalardagi bilimlar majmuasining Milliy istiqlol g`oyasi doirasida integratsiyalashuvi va differentsiallashuvi, muqobillashuvi va muvofiqlashuvi yoshlar bilim saviyasini, dunyoqarashlari mazmunini belgilab turadi.

Milliy istiqlol g`oyalarini singdirish — milliy g`urur, iftixor hissini va ma`naviy madaniyatni shakllantirishning pirovard natijalaridan biridir. Yosh mutaxassis-kadrlarning o`qishni tugatgandan keyin joylarda Milliy istiqlol g`oyalarini, ijtimoiy-siyosiy bilimlarni, amaliy ko`nikmalarni keng xalq ommasiga transformatsiya qilib, ishonch-e`tiqodiga aylantirishida, mamlakatimiz mafkuraviy xavfsizligini ta`minlashda «ziyoli odam o`z tafakkur saviyasi, pok yuragi, ichki madaniyati bilan mutlaqo bo`lakcha inson» g`oyaviy-nazariy jihatdan bilimdon, tashabbuskor rahbarlar, birinchi navbatda, davlatning milliy-mafkuraviy xavfsizlik siyosatiga mas`ul shaxslardir.

Milliy g`oyaning xalq ishonchi va e`tiqodiga aylanish mezonlari barcha shaxs, ijtimoiy guruhlar uchun umumiyligi bilan xarakterlanadi hamda milliy istiqlolning Vatan ravnaqi, yurt tinchligi va xalq farovonligini ta`minlashdan iborat bosh g`oyasini amalga oshirish shaxs sifatlarini qaror toptirish bo`lib, bular quyidagilardan iborat:

  • vatanparvarlik tuyg`usini shakllantirish va uni shaxs hayot tarziga aylantirish;

  • tinchlik uchun kurashning har bir shaxsning ijtimoiy-siyosiy, hayotiy ehtiyoj mazmuniga aylanishi;

  • el-yurt farovonligi uchun fidoiylik xususiyatlarining shakllanishi va amaliy faoliyat asosiga qo`yilishi;

  • millatlararo va dinlararo bag`rikenglik hislatlarining vujudga kelishi va amaliy faoliyat dasturiga aylanipga;

  • shaxsiy va ijtimoiy guruh manfaatlari tizimida halq, millat manfaatlari ustuvorligini ta`minlashi;

  • milliy g`oyaning asosiy va tarkibiy qismi bo`lgan, tarixiy qadriyatlarimizni saqlash va jamiyat taraqqiyotiga mos ravishda rivojlantirish, ularni xalq ishonchi va e`tiqodiga aylantirishining shartlari sifatida namoyon bo`ladi. Milliy g`oyaga ishonch va e`tiqod faqatgina jozibador va maftunkor g`oyalarda ifodalanmasdan, balki ular amaliy faoliyat dasturiga aylangandagina mohiyat-mazmunininamoyon qiladi.



Download 134 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
o’rta maxsus
davlat pedagogika
axborot texnologiyalari
nomidagi toshkent
pedagogika instituti
texnologiyalari universiteti
navoiy nomidagi
samarqand davlat
guruh talabasi
ta’limi vazirligi
nomidagi samarqand
haqida tushuncha
toshkent axborot
toshkent davlat
Darsning maqsadi
xorazmiy nomidagi
Toshkent davlat
vazirligi toshkent
tashkil etish
Alisher navoiy
Ўзбекистон республикаси
rivojlantirish vazirligi
matematika fakulteti
pedagogika universiteti
sinflar uchun
Nizomiy nomidagi
таълим вазирлиги
tibbiyot akademiyasi
maxsus ta'lim
ta'lim vazirligi
bilan ishlash
o’rta ta’lim
махсус таълим
fanlar fakulteti
Referat mavzu
umumiy o’rta
Navoiy davlat
haqida umumiy
Buxoro davlat
fizika matematika
fanining predmeti
universiteti fizika
malakasini oshirish
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
davlat sharqshunoslik
jizzax davlat