2-laboratoriya ishi. Mavzu: Massiv elementlarini tartiblashtirish. Matritsa maksimal, minimal elementlarini aniqlash algoritmi



Download 259,01 Kb.
Sana13.09.2021
Hajmi259,01 Kb.
#173167
Bog'liq
laboratoriya 2
Biogen elementlar kimyo, Дафтар 2, БИОКИМЁ ва тиббий кимё фанидан асосий адабиётлар, 7, 7, AbdumanonovAA-rezume, AbdumanonovAA-rezume, 123, 1019-guruh talabasi tayyorladi, 1, 1, Лекция ЗОЖ, Computer hardware, 111, И.Рахматуллаев

2-LABORATORIYA ISHI.
Mavzu: Massiv elementlarini tartiblashtirish. Matritsa maksimal, minimal elementlarini aniqlash algoritmi.

Ishdan maqsad: Ushbu laboratoriya ishining maqsadi talabalar algoritmlarni loyihalashning turlari va blok sxema asosida masalaning yechimlarini shakllantirishlari kerak. Shu asosda kvadrat tenglama va uchburchak yuzini topish bilan bog’liq masalalarni qiyosiy tahlil qilishlari, C++ dasturlash tilida fayllar bilan ishlashni va ularga oid dasturlar tuzishni o‘zlashtirishlari kerak.

Qo‘yilgan masala: Talabalar topshiriq variantiga mos kvadrat tenglama ildizlarini yechish dasturini yaratish ko‘nikmasiga ega bo‘lishlari kerak.

Ish tartibi:

  • Tajriba ishi nazariy ma’lumotlarini o‘rganish;

  • Berilgan topshiriqning algoritmini ishlab chiqish;

  • C++ dasturlash muhitida dasturni yaratish;

  • Natijalarni tekshirish;

  • Hisobotni tayyorlash va topshirish.


Dasturda ikki asosiy tur ma'lumot strukturalari mavjuddir. Birinchisi statik, ikkinchisi dinamikdir. Statik deganimizda hotirada egallagan joyi o'zgarmas, dastur boshida beriladigan strukturalarni nazarda tutamiz. Dinamik ma'lumot tiplari dastur davomida o'z hajmini, egallagan hotirasini o'zgartirishi mumkin.  Agar struktura bir hil kattalikdagi tiplardan tuzilgan bo'lsa, uning nomi massiv (array) deyiladi. Massivlar dasturlashda eng ko'p qo'laniladigan ma'lumot tiplaridir. Bundan tashqari strukturalar bir necha farqli tipdagi o'zgaruvchilardan tashkil topgan bo'lishi mumkin. Buni biz klas (Pascalda record) deymiz. Masalan bunday strukturamiz ichida odam ismi va yoshi bo'lishi mumkin. Bu bo'limda biz massivlar bilan yaqindan tanishib o'tamiz. Bu bo'limdagi massivlarimiz C uslubidagi, pointerlarga (ko'rsatkichlarga) asoslan strukturalardir. Massivlarning boshqa ko'rinishlarini keyingi qismlarda o'tamiz.  Massivlar hotirada ketma-ket joylashgan, bir tipdagi o'zgaruvchilar guruhidir. Alohida bir o'zgaruvchini ko'rsatish uchun massiv nomi va kerakli o'zgaruvchi indeksini yozamiz. C++ dagi massivlardagi elementlar indeksi har doim noldan boshlanadi.

Massiv bir o`lchamli deyiladi, agar uning elementiga bir indeks orqali murojaat qilish mumkin bo`lsa.

Bir o`lchamli massivni e`lon qilish quyidagicha bo`ladi:

[ elementlar_soni ] = { boshlang'ich qiymatlar };

Quyida massivlarni e`lon qilishga bir necha misollar keltirilgan:
1) float a[5];

2) int m[6];

3) bool b[10];

1) a elementlari haqiqiy sonlardan iborat bo`lgan, 5 ta elementdan tashkil topgan
massiv. Indekslari esa 0 dan 4 gacha bo`lgan sonlar
float a[5];

Massiv a[0] a[1] a[2] a[3] a[4]

elementilari qiymati 4 -7 15 5.5 3

2) m elementlari butun sonlardan iborat bo`lgan, 6 ta elementdan tashkil topgan
massiv. Indekslari esa 0 dan 5 gacha bo`lgan sonlar.

int m[6];

Massiv m[0] m[1] m[2] m[3] mas2[4] mas2[5]

elementilari qiymati 2 -17 6 7 13 -3

3) b elementlari mantiqiy qiymatlardan (true, false ) iborat bo`lgan 10 ta elementdan tashkil topgan massiv. Indekslari esa 0 dan 9 gacha bo`lgan sonlar.
Massiv elementlariga murojaat qilish oddiy o`zgaruvchilarga murojaat qilishdan biroz farq qiladi. Massiv elementiga murojaat qilish uning indeksi orqali bo`ladi.

a[1] = 10; a massivining 1 – elementi 10 qiymat o’ zlashtirsin;

cin >> a[2]; a massivining 2 – elementi kirtilsin;

cout << a[3]; a massivining 3 – elementi ekranga chiqarilsin;

Massivni e'lon qilishda uning elementlariga boshlang'ich qiymat berish mumkin va buning bir nechta usuli mavjud.

O'lchami ko'rsatilgan massivni to'liq initsializatsiyalash.

  1. int k[5] = { 2, 3, 7, 8, 6};

Bu yerda 5 ta elementdan iborat bo'lgan k massivi e'lon qilingan va massivning
barcha elemantlariga boshlang'ich qiymat berilgan.

2) O'lchami ko'rsatilgan massivni to'liqmas initsializatsiyalash.
int k[5] = { 2, 3, 7 };

Bu yerda 5 ta elementdan iborat bo'lgan k massivi e'lon qilingan va massivning
dastlabki 3 ta elemantlariga boshlang'ich qiymat berilgan.

3) O'lchami ko'rsatilmagan massivni to'liq initsializatsiyalash.
int k[] = { 2, 3, 7, 8, 6};

Shuni takidlash lozimki, agar massiv o'lchami ko'rsatilmasa, uni to'liq initsializatsiyalash shart. Bu xolda massiv o'lchami kompilyatsiya jarayonida massiv elementlari soniga qarab aniqlanadi. Bu yerda massiv o'lchami 5 ga teng.

4) O'lchami ko'rsatilgan massivning barcha elementlariga boshlang'ich qiymat 0
berish:
int k[5] = { 0 };

Berilgan butun sonlar ichida 0 dan n gacha sonlarni ro’yxatini chiqaruvchi dastur tuzilsin.


Berilgan massiv elimentlarini yig`indisini topish dasturini tuzing



Nazorat savollari

  1. Massiv nima?

  2. Massiv qanday e’lon qilinadi?

  3. Matritsa nima?

  4. Matritsani massivdan qanday farqi bor?


Topshiriqlar:


  1. F massiv elementlari tuzilsin. 0 dan 50 gacha bo’lgan raqamlar ro’yxati dasturga kiritilsin, ularning yeg’indisi xisoblansin va olingan natijalar ekranga chiqarilsin.




Download 259,01 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
O’zbekiston respublikasi
guruh talabasi
nomidagi toshkent
o’rta maxsus
davlat pedagogika
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
Ўзбекистон республикаси
rivojlantirish vazirligi
pedagogika instituti
таълим вазирлиги
махсус таълим
haqida tushuncha
O'zbekiston respublikasi
tashkil etish
toshkent davlat
vazirligi muhammad
saqlash vazirligi
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
respublikasi axborot
vazirligi toshkent
bilan ishlash
Toshkent davlat
uzbekistan coronavirus
sog'liqni saqlash
respublikasi sog'liqni
koronavirus covid
coronavirus covid
vazirligi koronavirus
risida sertifikat
qarshi emlanganlik
sertifikat ministry
covid vaccination
vaccination certificate
Ishdan maqsad
o’rta ta’lim
fanidan tayyorlagan
matematika fakulteti
haqida umumiy
fanidan mustaqil
moliya instituti
fanining predmeti
pedagogika universiteti
fanlar fakulteti
ta’limi vazirligi