1-Ma’ruza Mavzu: Chiziqli fazolar Asosiy savollar



Download 139 Kb.
bet1/4
Sana10.05.2021
Hajmi139 Kb.
  1   2   3   4

1-Ma’ruza

Mavzu: Chiziqli fazolar

Asosiy savollar:

  1. Chiziqli fazo tushunchasi va uning bazisi, o’lchovi.

  2. Vektorning bazisdagi koordinatasi. Qism fazolar ustida amallar.

Tayanch iboaralar va tushunchalar.

Fazo, bazis, o’lchov, koordinatalar, chiziqli ko’pxillilik, qobiq, izomorfizm.


Faraz qilaylik to’plam bo’lsin. . Bu to’plam elementlariga nisbatan Aniq bir to’plamni tushunish mumkin. Masalan: elementlari sonlardan, vektorlardan, matritsalardan iborat bo’lishi mumkinagar elementlari vektorlardan iborat bo’lsa, vektorlar to’plami deyiladi. Agar elementlari ko’phadlardan iborat bo’lsa, ko’phadlar to’plamidan iborat bo’ladiva xokozolar.

Endi ko’phadlar to’plami qanday bo’lmasin uning elementlarini «vektorlar» deb ataymiz. Bu «vektor» tushuncha, ya’ni elementlarni «vektor» deb atash keng ma’noda tushuniladi.

Ta’rif. Agar to’plamda ikki vektorning (elementning) yig’indisi va biror vektorni songa ko’paytmasi tushunchasi kiritilgan bo’lib quyidagi shartlar:

.

2.

3.

4. -nol vektor deyiladi.

5. -vektor vektorga qarama-qarshi deyiladi.

6.

7. (-sonlar)

8.

bajarilsa, u holda bunday to’plam vektorlarning chiziqli favosi deyiladi.

Agar shu shartlardan birortasi bajarilsa, u holda to’plam chiziqli fazo deyiladi.

Misollar: 1.to’plam tekislikda yotuvchi geometrik ma’nodagi vektorlar to’plami bo’lsin.





xk xk


xkQ xs

xs xs

Bu qaralayotgan to’plam chiziqli fazodan iborat.

2. to’plam -chi tartibli determinanti 0 dan farqli bo’lgan kvadrat matritsadan iborat bo’lsin.

Ikki matritsaning yig’indisi deb ularning mos elementlarining yig’indisiga aytiladi. sonni ga ko’paytirish uchun matritsaning hamma elementlari ga ko’paytirish kerak. Bu qabul qilingan amallarga ko’ra 1,2,3 shartlarni tekshhirish qiyin emas. 4 shart uchun 0 dan iborat bo’lgan matritsa qaraladi.5 shart uchun ixtiyoriy matritsaga qarama-qarshi matritsa sifatida hamma elementlari qarama-qarshi ishora bilan olinadi. Demak matritsalar to’plami chiziqli fazoni tashkil etadi.

3. Darajasi n dan oshmaydigan ko’phadlarni qaraylik;

ko’phadlarni qo’shish, songa ko’paytirishni oddiy ma’noda ko’ramiz. Bu to’plam ham chiziqli fazoni tashkil etadi.



4. segmentda uzluksiz bo’lgan funksiyalar to’plamini olib qaraylik.

Ixtiyoriy funksiya segmentda uzluksiz.

Ikki funksiyani tqo’shish va songa ko’paytirishni oddiy ma’noda qaraymiz. Demak uzluksiz funksiyalar to’plami ham chiziqli fazoni tashkil etadi.



5. M to’plam XOY tekislikning faqat 1-chi chorakda yotuvchi vektorlardan iborat bo’lsin. Bu yerda 5-shart bajarilmaydi.

Download 139 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling

    Bosh sahifa
davlat universiteti
ta’lim vazirligi
O’zbekiston respublikasi
maxsus ta’lim
zbekiston respublikasi
axborot texnologiyalari
o’rta maxsus
davlat pedagogika
nomidagi toshkent
guruh talabasi
pedagogika instituti
texnologiyalari universiteti
toshkent axborot
xorazmiy nomidagi
rivojlantirish vazirligi
samarqand davlat
haqida tushuncha
navoiy nomidagi
toshkent davlat
nomidagi samarqand
ta’limi vazirligi
Darsning maqsadi
vazirligi toshkent
Toshkent davlat
tashkil etish
kommunikatsiyalarini rivojlantirish
Ўзбекистон республикаси
Alisher navoiy
matematika fakulteti
bilan ishlash
Nizomiy nomidagi
vazirligi muhammad
pedagogika universiteti
fanining predmeti
таълим вазирлиги
sinflar uchun
o’rta ta’lim
maxsus ta'lim
fanlar fakulteti
ta'lim vazirligi
Toshkent axborot
махсус таълим
tibbiyot akademiyasi
umumiy o’rta
pedagogika fakulteti
haqida umumiy
Referat mavzu
fizika matematika
universiteti fizika
ishlab chiqarish
Navoiy davlat