Reja Iqtisodiyot tushunchasi, uning bosh masalasi va uning qamrov jihatidan turlari



Download 287,03 Kb.
Pdf ko'rish
bet16/23
Sana07.01.2022
Hajmi287,03 Kb.
#326052
1   ...   12   13   14   15   16   17   18   19   ...   23
Bog'liq
2 5231482097394256325

Ma’naviy  ehtiyojlar  – 

bu  insonning  shaxs  sifatida  kamol  topishi,  dunyoqarashi  va 

ma’naviyatining shakllanishi uchun taqozo etiladigan nomoddiy  ne’mat va xizmatlarga boʻlgan 

zaruratdir.



 

Ular kishilarning bilim va dam olish, madaniy saviyasini oshirish, malaka-mahoratga 

ega  boʻlish,  turli  ma’naviy  yoʻnalishdagi  xizmatlardan  bahramand  boʻlish  kabi  ehtiyojlardan 

iborat boʻladi. 

 

9.

 

Iqtisodiyot nazariyasining fan sifatida shakllanishi va undagi asosiy oqimlar. 

 

Iqtisodiy  hayot  sirlarini  bilish  va  shu  yoʻldagi  faoliyatning  asosiy  yoʻnalishlarini 



aniqlashga  intilish  juda  qadim  zamonlardan  mavjud  boʻlib,  bu  intilish  iqtisodiy  faoliyatni 

tartibga  solish,  uni  kishilarga  kerak  boʻlgan  tomonga  yoʻnaltirishga  ijobiy  ta’sir  etish 

zaruriyatidan kelib chiqqan. 

Iqtisodiyotga oid bilimlarga dastlab antik dunyoning koʻzga koʻringan olimlari Ksenofont, 

Platon,  Aristotel  asarlarida,  shuningdek  qadimgi  Misr,  Xitoy,  Hindiston  va  Markaziy  Osiyo 

olimlarining asarlarida e’tibor qaratilgan edi. 

Iqtisodiyot nazariyasi  fani shakllanishi  jarayonida bir qancha gʻoyaviy oqimlar,  maktablar 

vujudga  kelgan.  Ular  jamiyat  boyligining  manbai  nima,  u  qaerda  va  qanday  qilib  koʻpayadi, 

degan  savollarga  javob  topishga  urinishgan.  Bunday  iqtisodiy  oqimlardan  dastlabkisi 

merkantilizm

  deb  atalgan.  Bu  oqim  tarafdorlari  odamlarning,  jamiyatning  boyligi  puldan, 

oltindan  iborat,  boylik  savdoda,  asosan  tashqi  savdoda  –  muomala  jarayonida  paydo  boʻladi, 

koʻpayadi, savdoda band boʻlgan mehnat unumli mehnat, boshqa mehnatlar esa unumsizdir, deb 

tushuntirib  keldilar.  Merkantilistlar  iqtisodiyot  nazariyasining  asosiy  vazifasi  davlatning 

iqtisodiy  siyosatiga  amaliy  tavsiyalar  ishlab  chiqishdan  iborat  deb  ta’kidladilar.  Keyingi  oqim 



fiziokratlar

  deb  atalgan.  Ular  merkantilistlardan  farqli  oʻlaroq,  boylik  qishloq  xoʻjaligida 

yaratiladi  va  koʻpayadi,  degan  gʻoyani  olgʻa  surdilar.  Ularning  vakili  boʻlgan  F.Kene  mashhur 

«Iqtisodiy  jadval»  asarini



 

(1758)  yozdi  va  unda  fiziokratizm  maktabi  asoslarini  yaratdi.  Uning 

nazariy  va  siyosiy  dasturini  ta’riflab  berdi.  Bu  asarda  F.Kene  almashuvning  ekvivalentlik 

ta’limotini  ilgari  surdi.  Uning  fikricha  almashuv  yoki  savdo  boylik  yaratmaydi,  almashuv 

jarayonida  teng  miqdorli  qiymatlarning  almashuvi  roʻy  beradi,  tovarlarning  qiymati  bozorga 

kirmasdan  oldin  mavjud  boʻladi.  U  qoʻshimcha  qiymat  dehqonlarning  qoʻshimcha  mehnati 

samarasi  sifatida  yuzaga  keladi  deb  izohlaydi.  Fiziokratlarning  ta’limoti  boʻyicha  qishloq 



xoʻjaligida  band  boʻlgan  mehnat birdan-bir unumli  mehnat deb hisoblanib,  boshqa  sohalardagi 

mehnat esa unumsiz mehnat deb hisoblangan.



 

Keyinchalik  iqtisodiyot  fanining 




Download 287,03 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   12   13   14   15   16   17   18   19   ...   23




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish