Mavzu Darak gap. Maqsad


So’ng oquvchilar ikki guruhga bo’linadi. Guruhlarga topshiriqlar beriladi



Download 1,79 Mb.
bet4/11
Sana20.06.2022
Hajmi1,79 Mb.
#681739
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11
Bog'liq
Darak-gap.-1

So’ng oquvchilar ikki guruhga bo’linadi. Guruhlarga topshiriqlar beriladi.
1-topshiriq. Quyidagi rangli suratlar asosida gap tuzing. Uning ega va kesimini aniqlang.
1-GURUH “ZUKKOLAR”:

1. Navro’z hammaga quvonch bag’ishlaydi.
2. …
2-GURUH “BILIMDONLAR”:

1. Har yili kuzda bizlar dehqonlarga yigim-terimda ko’maklashsmiz.
2. ….

2-topshiriq: «Mozaika» usulida so’zlarni tartib bilan terish: Quyidagi so’zlarni o’rinli qo’yib, maqollarni hosil qiling. Undagi ega va kesimni aniqlang.
1) sevar, odam,bulbul,vatanni,chamanni.
Bulbul chamanni sevar
Odam-Vatanni.
2) yurting,oltin,ona,beshiging.
Ona –yurting,
Oltin beshiging
So’ng o’quvchilarning to’g’ri javoblari rag’batlantiriladi.


III. ASOSIY QISM. Yangi mavzu: “Darak gaplar”.
Demak, gapning asosiy belgilari quyidagilardan iborat:
a) muomalaning eng kichik birligidir;
b) nisbiy tugallangan fikrni ifodalaydi;
v) grammatik shakllangan bo`ladi;
g) tugallangan ohang bilan aytiladi.
Gap - grammatik jihatdan tashkil topgan, tarkibidagi qismlari bir yaxlit holga kelgan, ma'no va ohang jihatdan bir butunlikka ega bo`lgan sintaktik birlik, u fikr bildirish, xabar berish vazifasini bajaradi, shu bilan birga, turli his-tuyg`ularni bildirish uchun ham qo`llanadi. Masalan, (U) juda g`ayratli gapi ohangga qarab bir qancha tusga kira oladi: Juda g`ayratli. (Darak gap). Juda g`ayratli? (So`roq gap). Juda g`ayratli! (Undov gap).
Har qanday gap so`zlovchining maqsadini: xabar berish, tinglovchidan biror voqea-hodisani so`rash, buyurish, maslahat kabi ma'nolarni ifodalaydi.Shu jihatdan gaplar maqsadiga ko`ra uch turga bo`linadi: d a r a k g a p, s o` r o q g a p, b u y r u q g a p.
Darak gap. Biror voqea-hodisa haqida xabar bildiruvchi gap darak gap deyiladi. Darak gapning kesimi ko`pincha xabar mayldagi fe'l bilan ifodalanadi. Masalan: Kecha biz Navoiy muzeyiga bordik.
Darak gap yuz bergan, yuz berishi mumkin bo`lgan voqea-hodisani yoki predmetda biror xususiyatning mavjudligini tasdiq yoki inkor qilish yo`li bilan bildiradi: O`qish boshlandi - gapida tasdiq mazmuni; U imtihonga tayyorlanmadi. U imtihonga tayyorlangani yo`q - gaplarida inkor mazmuni ifodalangan.
Yozuvda darak gapning oxiriga odatda nuqta qo`yiladi: Bugun ijodiy uchrashuv kechasi bo`ladi. Biz ham boramiz.
Yangi mavzuga bo’yicha darslikdagi mashqlar ishlanadi.



Download 1,79 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish