Garliyev avazbekning anatomiya leksiya fanidan tayyorlagan mustaqil ishi kalla suyagining bir butun holatda ko



Download 234,26 Kb.
Pdf ko'rish
bet7/8
Sana08.02.2022
Hajmi234,26 Kb.
#437123
1   2   3   4   5   6   7   8
Bog'liq
T.T.A.T.F ANATOMIYA MUSTAQIL ISHI 4

 (articulatio 
arthrosis)
deb ham yuritiladi.
1. B in yuza qalinligi 0,2-0,5 mm. li gialin yoki tolador b in to ayi
bilan qoplangan. To ayning qalinligi toqay yuzasiga tushadigan bosimga
bogiiq. Bosim qancha katta b Isa u shuncha qalin b Iadi. B inlarda
uchraydigan to aylarda qon tomirlari va to ay usti parda b Imaydi.
Tarkibining 75-80% suv va 20-25% qattiq moddalardan tashkil topgan. Qattiq
moddalarai yarmini protioglikan bilan birikkan kollagenni tashkil etadi. Birikma
t qima mustahkarniigini ta'minlaydi. Doim sodir boiib turadigan ishqalanish
natijasida b in to ay yuzasi silliqlanib turadi, harakatlarning yengii
b Iishini ta'minlaydi. Elastikligi esa har xil zarb va uriiishlardan saqlaydi.
Qarama-qarshi joylashgan b in yuzalari odatda bir-biriga mos holda
ishqalanadi.
2. B in xaltasi yoki kapsulasi
 (capsula articularis)
b in
yuzalarining cheti yoki chetro iga yopishib, b inni har tomondan rab oladi
va ichki qismida germetik b shliq hosil qiladi. B in hosil qiladigan xaltacha
ikki qavatdan: tashqi fibroz
 (stratum fibrosum),
hamda qon tomirlariga boy ichki
sinovial
 (stratum synovialis)
qavatlardan tashkil topgan. Fibroz qavat tolador
zich biriktiruvchi t qimadan tashkil topgan b lib, suyakka qaragan tomoni
suyak usti pardasiga yopishib ketadi va himoya vazifasini bajaradi. Sinovial
qavat b in b shli i tomon qaragan boiadi. U epiteliy hujayralaridan tashkil
topgan boiib, silliq va yaltiroq k rinishga ega. Bu qavatdan b in b shli i
tomonga mayda vorsinkalarga xshagan simtalar chiqqan va qavat burmalar
ham hosil qiladi. Sinovial qavat dcvoridagi hujayralar sariq, suyucpoq


konsistcnsiyaga ega shilimshiq, yo simon sekret ishlab chiqaradi. Suyuqlik
b in yuzalarini silliqlab, erkin harakatini yengiliashtirib turadi, ishqalanib
yalli lanishiga yoi q ymaydi.
78
3. B in b shli i
 (cavitas articaris)
odamlarda tor tirqish shaklda
h lib, uning ichi sinovial suyuqlikka t Igan. Suyuqlik miqdori k p emas,
katta b inlardan chanoq-son va tizza b inlarida 2-3 sm. dan oshmaydi.
Odatda b shliqdagi bosim atmosfera bosimidan kam. Shuning uchun atmosfera
bosimining zgarishi unga ta'sir qilishi mumkin. B in kapsulasining
harakati natijasida bosim zgarib, b in yuzalari siljib qolishi mumkin.
Odatdagi sharoitda b in yuzalarining siljishiga ichki bosimdan tashqari
boylamlar va muskullar ham qarshilik k rsatadi. Boylamlar va paylar b in
nuistahkamligini ta'minlashda ishtirok etadi.
4. B in boylamchalari
 (licomntum capsulare)
shakllangan zich
biriktiruvchi t qimadan tashkil topgan tolalar parallel holda zich joylashib,
boylam hosil qiladi. Qattiqligi jihatidan paylarga xshaydi. Ayrim hollarda,
nlardan ham qattiqroq. Boylamlar b in xaltachasining tashqi va ichki
qismlarida joylashadi.Odatda, b in fibroz t qimasidan sib chiqadi.
Uoylamchalarning ikkinchi uchi suyaklarga tutashgan b Iib (ayrim hollarda 2 ta
suyak tutashtiradi) b inlar mustahkamligini ta'minlaydi. B in ichida
joylashgan boylamchalar esa b inning haddan tashqari harakatini chegaralab
luradi. K pchilik boylamchalar, elastik tolachalari kam b Iishiga qaramay,
inustahkam b ladi. Masalan: tizza b ini ichida joylashgan boylamchalar.
5. B in lablari
 (labrum articularis)
shakllangan zich biriktiruvchi
l qimadan tashkil topgan. B in b shli ining chetlarida aylanma holda
joylashadi. Ular b inning harakati doirasini kengaytirib, kattalashtirib beradi.
Misol: yelka, chanoq-son b inlari.
6. B in disklari
 (discus arlicularis)
va b in meniskalari
 (meniscus 

Download 234,26 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©hozir.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling

kiriting | ro'yxatdan o'tish
    Bosh sahifa
юртда тантана
Боғда битган
Бугун юртда
Эшитганлар жилманглар
Эшитмадим деманглар
битган бодомлар
Yangiariq tumani
qitish marakazi
Raqamli texnologiyalar
ilishida muhokamadan
tasdiqqa tavsiya
tavsiya etilgan
iqtisodiyot kafedrasi
steiermarkischen landesregierung
asarlaringizni yuboring
o'zingizning asarlaringizni
Iltimos faqat
faqat o'zingizning
steierm rkischen
landesregierung fachabteilung
rkischen landesregierung
hamshira loyihasi
loyihasi mavsum
faolyatining oqibatlari
asosiy adabiyotlar
fakulteti ahborot
ahborot havfsizligi
havfsizligi kafedrasi
fanidan bo’yicha
fakulteti iqtisodiyot
boshqaruv fakulteti
chiqarishda boshqaruv
ishlab chiqarishda
iqtisodiyot fakultet
multiservis tarmoqlari
fanidan asosiy
Uzbek fanidan
mavzulari potok
asosidagi multiservis
'aliyyil a'ziym
billahil 'aliyyil
illaa billahil
quvvata illaa
falah' deganida
Kompyuter savodxonligi
bo’yicha mustaqil
'alal falah'
Hayya 'alal
'alas soloh
Hayya 'alas
mavsum boyicha


yuklab olish